Dokumenti i Strategjisë së Reformës/ Reforma në drejtësi, detajet pikante

August 14, 2015 23:03

Dokumenti i Strategjisë së Reformës/ Reforma në drejtësi, detajet pikante

DITA ka në dorë Dokumentin e Strategjisë së Reformës në Sistemin e Drejtësisë, të hartuar nga grupi i ekspertëve të nivelit të lartë pranë Komisionit të Posaçëm Parlamentar. Pas analizës që piketoi problemet e shumta, materiali në fjalë paraqet objektivat strategjike të reformës që do të bëhet në sistem, padyshim edhe identifikimin e ndërhyrjeve të nevojshme kushtetuese dhe ligjore për realizimin e këtyre objektivave. Pikërisht për këtë faktin se këto ndërhyrje do të jenë thelbësore dhe do të prekin shumë fusha brenda këtij sektori, Dokumenti paraqet mjaft interes.

Konkretisht, reforma në sistemin e drejtësisë është e konceptuar mbi 7 shtylla bazë: Kushtetuta dhe Gjykata Kushtetuese; Pushteti gjyqësor; Drejtësia penale; Edukimi ligjor dhe arsimi juridik; Shërbimet ligjore dhe profesionet e lira; Masat në luftën kundër korrupsionit; Financimi dhe mbështetja infrastrukturore e sistemit.

Presidenti

Ekspertët konstatojnë se ndryshimet kushtetuese, veçanërisht ato të vitit 2008, kanë pasur ndikim negativ në organizimin dhe funksionimin e sistemit të drejtësisë. Rrjedhimisht, është i domosdoshëm rishikimi i dispozitave përkatëse të Kushtetutës, për të rivendosur ekuilibrat kushtetues. Dhe një pikë kyçe e këtyre ekuilibrave ka të bëjë me rolin e Presidentit të Republikës dhe garantimin e bashkëpunimit mes institucioneve kushtetuese. Ekspertët parashikojnë ndryshime kushtetuese dhe miratimin e një ligji organik për institucionin e Presidentit të Republikës. Gjithçka varet nga vendimi që do të marrë politika lidhur me kompetencat e reja të Presidentit, bazuar tek formula që do të aplikohet për zgjedhjen e tij: Një president i zgjedhur në mënyrë konsensuale duhet të ushtrojë më shumë përgjegjësi në raport me gjyqësorin. E kundërta duhet të ndodhë në qoftë se Presidenti zgjidhet me shumicë të thjeshtë.

Një tjetër synim i reformës kushtetuese në lidhje me Presidentin do të jetë shmangia e mosmarrëveshjeve të shpeshta kushtetuese ndërmjet Presidentit dhe institucioneve të tjera kushtetuese (p.sh. Kuvendi) për ta bërë sa më efektiv bashkëpunimin ndërmjet tyre.

Institucionet kryesore të sistemit

Reforma parashikon ridimensionimin e institucioneve që lidhen me gjyqësorin, si Gjykata e Lartë, Këshilli i Lartë i Drejtësisë, Prokurori i Përgjithshëm, me synimin kryesor garantimin e një gjyqësori të pavarur, të paanshëm, efektiv dhe llogaridhënës.

Gjykata e Lartë do të jetë një gjykatë ligji që ka si detyra ekskluzive: i) garantimin e interpretimit uniform të ligjit me anë të procesit të unifikimit të praktikës gjyqësore; dhe ii) garantimin e kohëzgjatjes së arsyeshme të gjykimeve nga gjykatat më të ulëta.

Sipas ekspertëve, normat kushtetuese që rregullojnë përbërjen, mënyrën e emërimit të anëtarëve, përgjegjësitë dhe mënyrën e funksionimit të KLD-së lipset të rishikohen, në mënyrë që të garantohet pavarësia, përgjegjshmëria, cilësia e përbërjes dhe efiçienca e këtij organi të rëndësishëm kushtetues dhe përmes tij mirëqeverisja dhe pavarësia e gjyqësorit, si dhe statusi dhe paanësia e gjyqtarëve.

Gjithashtu, sugjerohet rishikimi i formulës së emërimit, shkarkimit apo kufizimit të mandatit të Prokurorit të Përgjithshëm, por edhe i mënyrës së organizimit të sistemit të prokurorisë. Reforma kushtetuese do të synojë krijimin e një organi të posaçëm kushtetues me përgjegjësi të qarta dhe mjete të përshtatshme për shqyrtimin dhe ndëshkimin e shkeljeve disiplinore të anëtarëve të Gjykatës Kushtetuese dhe të Gjykatës së Lartë.

Ndërkaq, propozime interesante bëhen për rishikimin e shpërndarjes aktuale të përgjegjësive mes institucioneve të qeverisjes së gjyqësorit (Këshillit të Lartë të Drejtësisë, ministrit të Drejtësisë, Zyrës së Administrimit të Buxhetit Gjyqësor dhe Shkollës së Magjistraturës), duke synuar fuqizimin e rolit të KLD-së, ndarjen e qartë të përgjegjësive të qeverisjes mes institucioneve të sistemit të drejtësisë dhe ekzekutivit, shmangien e fragmentimit të përgjegjësive dhe nxitjen e procesit të bashkëpunimit institucional. Kështu mendohet rishikimi i përbërjes, formulës së përzgjedhjes dhe emërimit të anëtarëve dhe mënyrës së funksionimit të KLD-së. Ç’parashikon ky rishikim?

-Ngushtimin e diferencës midis numrit të anëtarëve nga radhët e gjyqësorit dhe atyre të jashtëm, ku anëtarët e gjyqësorit do të ruajnë shumicën në KLD;

-Parashikimin e një formule për emërimin e anëtarëve gjyqtarë të KLD-së që garanton përfaqësim proporcional të të tria niveleve të gjyqësorit;

-Parashikimin që ministri i Drejtësisë dhe Presidenti të mos jenë në përbërje të KLD-së;

-Parashikimin që KLD ta zgjedhë vetë kryetarin e tij;

-Anëtarët e KLD-së të ushtrojnë me kohë të plotë funksionin e tyre dhe të kthehen në pozicionin e mëparshëm pas përfundimit të mandatit;

-Organizimin e KLD-së në dy dhoma, nëse Prokuroria do të jetë pjesë e gjyqësorit, përkatësisht: Këshilli për Gjyqësorin dhe Këshilli për Prokurorinë, të cilat do të kenë kompetenca të ndara përkatësisht për gjyqtarët dhe prokurorët;

-Funksionimin e KLD-së me tri komisione permanente (pavarësisht sistemit një- ose dydhomësh), përkatësisht: Komisioni Disiplinor, Komisioni i Vlerësimit të Karrierës dhe Komisioni i Administrimit, që do të kenë kompetenca të plota vendimmarrëse në fushat përkatëse dhe ankimet kundër vendimeve të tyre do të shqyrtohen në mbledhjen plenare të KLD-së; etj.

Si do riorganizohen gjykatat

Do të kryhen ndërhyrje kushtetuese e ligjore riorganizimin dhe shpërndarjen e gjykatave dhe gjyqtarëve në përputhje me ndarjen e re territoriale, raportin e tyre me numrin e popullsisë dhe fluksin e çështjeve në përputhje me standardet evropiane. Kërkohet një shtrirje kapilare të shërbimit gjyqësor në të gjithë territorin dhe zgjerimi i gamës së mosmarrëveshjeve që gjykohen nga një gjyqtar i vetëm. Këshillohet forcimi i rolit dhe funksionimit të gjykatës së shkallës së parë, duke parë mundësinë e riorganizimit të kësaj gjykate në dy nivele: a) gjykatë rrethi (ose gjykatë “paqi”) për gjykimin e padive me vlerë të vogël, padive pa palë kundërshtare, çështjeve të thjeshta administrative etj.; dhe b) gjykatë qarku, të cilat gjykojnë të gjitha çështjet e tjera dhe ankimet ndaj vendimeve të gjykatave të rrethit.

Gjykata e Lartë

Nisur nga funksioni i rëndësishëm që ka Gjykata e Lartë në sistemin e drejtësisë, Dokumenti propozon:

-Shqyrtimin e mundësisë për ta bërë GJL-në pjesë integrale të sistemit gjyqësor dhe rrjedhimisht shtrirjen e kompetencave të KLD-së mbi të.

-Parashikimin e kritereve kushtetuese që duhet të plotësojnë kandidatët për t’u emëruar anëtarë të GJL-së, me qëllim garantimin e një përbërjeje cilësore të GJL-së.

-Konsolidimin e Gjykatës së Lartë si një gjykatë karriere, ku shumica e anëtarëve të saj do të jenë gjyqtarë të promovuar nga shkallët më të ulëta të sistemit.

-Rishikimin e formulës së emërimit të anëtarëve të GJL-së që nuk vijnë nga radhët e gjyqësorit, duke parashikuar një rol ekskluziv të KLD-së në këtë proces ose një bashkëpunim midis KLD-së dhe Presidentit.

-Garantimin e pavarësisë dhe paanshmërisë së GJL-së duke rregulluar çështjet që lidhen me kohëzgjatjen e mandatit kushtetues të gjyqtarëve të lartë, duke vlerësuar edhe mundësinë e një mandati të pakufizuar etj.

Cilësia e gjyqtarëve

Analiza e Sistemit të Drejtësisë ka identifikuar probleme që lidhen me të gjitha aspektet e statusit të gjyqtarit, duke filluar që nga emërimi, promovimi, vlerësimi, disiplinimi dhe trajtimi i tyre financiar. Ndryshimet ligjore që do të ndërmerren për konsolidimin e garancive, përgjegjshmërisë dhe llogaridhënies së gjyqtarëve synojnë ndër të tjera:

-Përmbledhjen në një ligj të vetëm të dispozitave që lidhen me statusin e gjyqtarit (kriteret e përzgjedhjes së kandidatëve për gjyqtarë, procedurat e emërimit dhe të transferimit të tyre, procedurat e promovimit, procesin disiplinor, rastet e largimit nga detyra dhe të gjitha elementet e tjera të statusit).

-Parashikimin në nivel kushtetues se të gjithë gjyqtarët dhe prokurorët e të tria niveleve, përfshirë edhe gjyqtarët kushtetues, i nënshtrohen përgjegjësisë disiplinore, si dhe listimin në mënyrë të qartë dhe objektiv në ligj të të gjitha shkeljeve disiplinore dhe sanksioneve proporcionale me shkeljet.

-Rregullimin e qartë ligjor të konceptit të “pamjaftueshmërisë profesionale” dhe parashikimin ligjor se pamjaftueshmëria e theksuar profesionale e kategorizuar sipas një sistemi pikëzimi, në vijim të një procesi vlerësimi dhe rivlerësimi, do të përbëjë shkak për marrjen e masave disiplinore ndaj gjyqtarëve.

-Ngritjen e një inspektorati të pavarur për të hetuar shkeljet disiplinore të gjyqtarëve dhe për të zhvilluar shërbime të tjera inspektimi mbi gjykatat.

-Zhvillimin e procedimit disiplinor ndaj gjyqtarëve, prokurorëve në dy shkallë gjykimi, para Këshillit Gjyqësor brenda KLD-së (shkalla e parë) dhe para Tribunalit Disiplinor (shkalla e dytë). Tribunali Disiplinor do të jetë një organ ad hoc i përbërë nga anëtarë dhe zëvendës anëtarë (gjyqtarë aktiv shumica dhe jogjyqtarë pakica).

-Përmirësimin rrënjësor të trajtimit financiar dhe të masave mbështetëse për gjyqtarët dhe familjet e tyre, si dhe vendosjen e garancive për trajtim financiar të gjyqtarëve dhe familjeve të tyre edhe pas lënies së detyrës etj.

Transparenca dhe procesi i rregullt

Për të realizuar këtë objektiv (garantimin e transparencës dhe të procesit të rregullt ligjor) ndryshimet ligjore do të synojnë:

-Rritjen e transparencës së gjykatave, të aksesit të personave privatë në organet e drejtësisë dhe të aksesit të publikut në seancat gjyqësore.

-Garantimin e një mjeti ankimimi efektiv ndaj vendimeve gjyqësore, rritjen e efiçiencës dhe shpejtësisë së gjykimeve duke shmangur zvarritjet e proceseve gjyqësore.

-Përmirësimin e sistemit të njoftimeve, parashikimin e mjeteve dhe mekanizmave efektivë që parandalojnë shtyrjen e gjykimeve nëpërmjet ndryshimeve përkatëse në legjislacionin procedural.

-Eliminimin e problemeve që lidhen me tarifat gjyqësore dhe që pengojnë aksesin e qytetarëve në sistemin gjyqësor, si dhe pajisjen me burimet e nevojshme njerëzore, financiare dhe infrastrukturore të institucionit shtetëror, që duhet të ofrojë për individët dhe grupet në nevojë ndihmë ligjore falas.

-Vendosjen e detyrimit për publikimin në kohë të vendimeve gjyqësore online;

-Mbështetjen e mjeteve të informimit publik (shtypin, televizionet etj.) për t’u dhënë atyre mundësinë e informimit të shpejtë, profesional, kritik e real të publikut në lidhje me funksionimin e sistemit të drejtësisë.

 Prokuroria

Aktualisht rezultatet e punës së prokurorisë nuk u përgjigjen sa dhe si duhet sfidave të kriminalitetit dhe krimit të organizuar dhe korrupsionit në veçanti. Analiza theksoi se kjo gjendje përcaktohet nga shkaqet e mëposhtme: i) modeli organizativ tërësisht i centralizuar dhe hierarkik i prokurorisë, i cili mund të bëhet shkas për ndikimin politik mbi sistemin si dhe për cenimin e pavarësisë së brendshme të prokurorëve; ii) roli i kufizuar këshillimor i Këshillit të Prokurorisë në administrimin e çështjeve që lidhen me statusin e prokurorit; iii) mangësitë në rregullimin e statusit të prokurorit; iv) mungesa e mekanizmave të efektshëm për llogaridhënien dhe përgjegjshmërinë e prokurorëve; v) mungesa e mekanizmave të efektshëm për vlerësimin e performancës së prokurorëve. Prokurori i Përgjithshëm, si institucion, aktualisht karakterizohet nga kompetenca të forta hierarkike dhe pushtet të përqendruar mbi çështjet e prokurorëve individualë, ashtu sikurse për çështjet e karrierës, transferimeve dhe disiplinës. Kjo kufizon pavarësinë e brendshme të prokurorisë. Gjithashtu ky pushtet i lartë i përqendruar mbi prokurorët e vendos sistemin në riskun e ndërhyrjeve të jashtme politike.

Ndryshimet me karakter kushtetues dhe ligjor që do të ndërmerren për të realizuar këtë objektiv do të synojnë:

-Rivlerësimin e pozicionit kushtetues të prokurorisë, duke ruajtur modelin aktual të organizimit si një institucion i pavarur ose zgjedhja e alternativës duke e vendosur atë pranë pushtetit gjyqësor, në aspektin organizativ dhe funksional.

-Riorganizimin e prokurorisë duke synuar: i) garantimin e pavarësisë së brendshme dhe të jashtme të prokurorëve dhe të zyrës së prokurorisë; ii) rishikimin e kompetencave të hetimit dhe përfaqësimit të akuzës në gjykatë duke nxitur kontrollin efektiv dhe balancimin e këtyre kompetencave nga strukturat përgjegjëse; iii) riorganizimin territorial të prokurorisë, me qëllim që t’i përgjigjet në mënyrë të përshtatshme organizimit të gjykatave; iv) sigurimin e pavarësisë së mjaftueshme të strukturave të veçanta të prokurorisë.

-Qartësimin dhe forcimin kritereve kushtetuese për emërimin e Prokurorit të Përgjithshëm.

-Ndryshimin e procesit të emërimit të Prokurorit të Përgjithshëm, duke i atribuar Këshillit të Prokurorisë të drejtën për t’i propozuar Presidentit dy kandidatë të kualifikuar.

-Ndryshimin e kompetencave të Prokurorit të Përgjithshëm, zgjatjen e mandatit të tij pa të drejtë riemërimi dhe parashikimin e garancive për statusin dhe karrierën e tij pas mbarimit të mandatit.

-Ndryshimin e statusit dhe përgjegjësive të Këshillit të Prokurorisë, duke e shndërruar atë në një institucion të pavarur kushtetues ose si një prej dhomave të Këshillit të Lartë të Drejtësisë (nëse zgjidhet modeli i prokurorisë pranë pushtetit gjyqësor), duke synuar në të dyja rastet forcimin e pozitave të Këshillit dhe ushtrimin prej tij të funksioneve vendimmarrëse.

-Ndryshimin e përbërjes së Këshillit të Prokurorisë, duke siguruar përfaqësimin në Këshill të anëtarëve joprokurorë nga shoqëria civile, trupa pedagogjike, avokatia, etj. dhe një shumicë të prokurorëve.

-Krijimin e një strukture të specializuar antikorrupsion në nivel kombëtar, në përbërje të së cilës është policia, prokuroria dhe gjykata etj.

Antikorrupsioni

Në funksion të ngritjes së një sistemi efektiv të vlerësimit etiko-profesional në luftën kundër korrupsionit në gjyqësor dhe në prokurori, disa vende të Evropës, si Serbia, Kosova dhe Ukraina, nisur nga niveli alarmant i korrupsionit dhe cilësia e ulët profesionale e gjyqtarëve dhe prokurorëve, kanë aplikuar një rivlerësim të përgjithshëm të aftësisë së gjyqtarëve dhe prokurorëve për administrimin e drejtësisë. Procesi i rivlerësimit të gjyqtarëve dhe prokurorëve në këto vende i është nënshtruar kontrollit nga gjykatat kushtetuese përkatëse dhe vlerësimeve të Komisionit të Venecias. Arsyetimet e gjykatave kushtetuese të ketyre vendeve dhe sidomos vlerësimet e Komisionit të Venecias krijojnë një kuadër konceptesh e parimesh që mund të përdoren edhe në Shqipëri.

Ndërkaq, për të luftuar korrupsionin në rradhët e strukturave të drejtësisë ekspertët sugjerojnë:

-Një dispozitë të re kushtetuese dhe rregullimin me ligj të veçantë të krijimit të një strukture të specializuar dhe të posaçme antikorrupsion (SPAK), me polici gjyqësore, prokurori dhe gjykata të shkallës së parë dhe të apelit bazuar në modelet e suksesshme në rajon.

-Parashikimin e një dispozite të re kushtetuese dhe rregullimin me ligj të veçantë të krijimit të Byrosë Kombëtare të Hetimit apo një strukturë të ngjashme në përputhje me vendimin e Gjykatës Kushtetuese, strukturë e cila do të asistojë SPAK në kryerjen e veprimeve hetimore.

-Parashikimin e dispozitave që parashikojnë status të veçantë për gjyqtarët dhe prokurorët e SPAK dhe hetuesit e Byrosë së Hetimit, garantojnë palëvizshmërinë e tyre nga detyra dhe paanshmërinë e tyre si dhe mundësojnë përzgjedhjen në këto funksioneve të individëve me integritet të lartë etiko-moral dhe profesional.

-Ndryshimi i Kodit së Procedurës Penale dhe legjislacionit për komunikimet elektronike duke parashikuar dispozita që lehtësojnë hetimin e veprave penale në fushën e korrupsionit, të tilla si afate të posaçme, aksesi i papenguar i hetuesve në të dhënat telefonike dhe elektronike, zgjerimin e rrethit të provave tej parashikimeve klasike dhe në përputhje me standardet ndërkombëtare, duke lejuar përdorimin agent provocator, regjistrimeve dhe filmimeve të marra nga individët dhe media, dëshmive të dhëna nga dëshmitarët anonimë etj.

-Ndryshimi i Kodit të Procedurës Penale duke lehtësuar barrën e provës për të provuar akuzat për veprat penale të korrupsionit, sipas Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut.

-Parashikimin e dispozitave të veçanta ose hartimin e një ligji mbi ndihmën për zbulimin dhe parandalimin e korrupsionit, i cili të parashikojë:

mbrojtjen dhe shpërblimin e sinjalizuesit (bilbilfryrësin), që informon për një rast korrupsioni;

përgjegjësinë civile të zyrtarëve, gjyqtarëve dhe prokurorëve të dënuar penalisht me vendim të formës së prerë për vepra penale në fushën e korrupsionit dhe shpërdorimit të detyrës.

-Krijimin e një Mekanizmi të posaçëm (Courts Ëatcher), me autoritet ligjor për të pranuar ankesat për korrupsion ose sjelljet jo-etike të gjyqtarëve dhe prokurorëve, të cilët mund të monitorojnë në mënyrë aktive gjykatat.

Antikorrupsioni në funksionimin e gjykatës

Në sistemin e administrimit të gjykatës, kryetari i gjykatës ende ka kompetenca de facto që t’u caktojë gjyqtarëve çështje, çka krijon hapësira për lulëzimin e rasteve korruptive brenda sistemit. Legjislacioni dhe Sistemi për Menaxhimin Elektronik të Çështjeve, parashikon përdorimin e një lotarie për shpërndarjen e çështjeve, e cila nuk ofron garanci të mjaftueshme për një shpërndarje rastësore dhe mund të manipulohet lehtësisht nga administratorët e gjykatave. Ligji duhet të parashikojë auditime të rregullta në sistemin e menaxhimit elektronik ose jo të çështjeve, për t’u siguruar që nuk ka ndërhyrje në sistem.

Edhe mënyra e shkrimit dhe arsyetimit të vendimeve gjyqësore në mënyrë jo të qartë janë indikatorë të mundshëm një procesi gjyqësor të korruptuar. Vonesat e pajustifikuara në procesin gjyqësor janë shpesh sinjale që një gjyqtar ose prokuror kërkon ryshfet. Ndryshime procedurale të cilat shmangin vonesat dhe parashikojnë sanksione ndaj palëve që shkaktojnë këto vonesa mund të zvogëlojnë mundësitë për korrupsion.

Një tjetër fushë ku ekziston një mundësi e madhe për korrupsion dhe ndikim politik janë çështjet me natyrë administrative si mosmarrëveshjet lidhur me kthimin dhe kompensimin e pronës, rastet e punësimit, rastet e privatizimit, rastet që përfshijnë tokën bujqësore dhe legalizimin e ndërtesave. Procedurat ligjore administrative dhe gjyqësore lidhur me këto çështje duhet të thjeshtohen për t’i bërë ato shumë transparente dhe për të ulur mundësinë për të kërkuar ryshfet apo për të ushtruar ndikim.

Dokumenti udhëzon marrjen e masave konkrete për:

-Rishikimin e formulimeve të veprave penale në fushën e korrupsionit duke parashikuar shprehimisht kriminalizimin e influencave apo ushtrimit të presioneve të natyrës politike ose të çdo forme tjetër mbi vendimmarrjen e gjyqtarëve ose prokurorëve.

-Ndëshkimin disiplinor deri në largim nga detyra dhe penal të gjyqtarëve dhe prokurorëve që krijojnë marrëdhënie jashtë gjyqësore me palët e procesit ose që shoqërohen me persona me precedentë penalë, çka do të cenonte besueshmërinë e tyre në publik si dhe integritetin e tyre moral dhe profesional.

-Shoqërimin e dënimeve penale me dënime plotësuese të ndalimit të ushtrimit të profesionit si dhe masa të tjera si sekuestrimi dhe konfiskimi i pasurisë;

-Qartësimin e fuqisë provuese të disa lloje provash të caktuara për të cilat deri tani janë ndjekur praktika të ndryshme gjatë gjykimit.

-Parashikimin e detyrimit ligjor që sistemi elektronik i menaxhimit të çështjeve gjyqësore dhe në veçanti sistemi për caktimin e çështjeve gjyqësore të auditohen rregullisht nga një agjenci e pavarur.

-Parashikimin e detyrimit ligjor që të gjitha veprimet juridike që kryhen para noterit dhe që kërkojnë pagimin e detyrimeve në të holla midis palëve, si dhe të gjitha pagesat që kryhen për shërbime avokatie të bëhen me anë të transfertave bankare.

-Parashikimin ligjor të mundësisë për uljen e pragut për kryerjen e pagesave në cash nga gjyqtarët, prokurorët dhe personat e lidhur me ta, sipas dispozitave të Ligjit për Pastrimin e Parave etj.

 

August 14, 2015 23:03
Komento

1 Koment

  1. GURI I KAMJES August 15, 20:38

    Me beri pershtypje trajtimi i pergjithshem e per rrjedhoje edhe i ceket i problemeve jetike per ecurine e shoqerise sone. Me shume reforma (te pakten keshtu si eshte paraqitur) prek si te thuash anen e jashtme te institucioneve, ndryshimin e organizimit te tyre e aspak ate te funksionimit qe lidhet dtejtpersedrejti me dhenien e drejtesise. Flitet per “ekspertize te larte”, por gjykatat e paqit nuk jane risi ne historine e Shtetit tone. Ato kane funksionuar qe ne kohen e Zogut,te marra nga Franca etj. Çfare ekspertize mund ta quash organizimin e KLD ne nje apo dy dhoma? A nuk do te ishte me mire te mos kishte fare KLD, nje organizen ky thjesht parazitar e ngrenes fondesh e taksash publike. Si mund te mendohet Kryetari i shtetit, Presidenti i Republikes dhe kryetar i KLD qe ka ngritur doren per largimin e nje gjyqtari nga detyra, vendimin e tij ta vere ne diskutim gjykata, qofte dhe ajo e larte? Shihni ju lutem vendimet qe ka dhene kjo e fundit qe jane mbi 90% ne favor te te larguarve nga detyra. Permendet se nje numur te konsiderueshem çeshtjesh do te gjykohen tashme nga gjykata e apelit. Permendet unifikimi i vendimeve te Gjykates se Larte kur kjo i “unifikon” sot e i ndryshon duke i unifikuar perseri neser. Ka dhene dikush llogari per gjithe kete rremuje e padrejtesi qe shkakton kjo gjykate? Asnje. Ne se e perceprojme sistemin e drejtesise si nje ngrehine, mendja menjehere te shkon se ndertimi i saj duhet te filloje nga themelet. Mirepo s’eshte keshtu. Ndertimi i nje sistemi institucional duhet te filloje nga çatia. Te rregullohet puna njehere ne Gjykaten e Larte sepse me poshte ndreqet vetvetiu. Ç’i duhet popullit emertimi Gjykate e Larte apo Gykate Kasacioni? E provuam edhe Kasacionin ne fillim te Demokracise qe i korruptuar e filloi e ashtu e mbaroi. Tani reformen duam ta arrijme vetem nga emri. Ç’qenka kjo “ekspertize e larte” ketu? Po flitet tutje tehu se po synohet te imitohen legjislacione te huaja si ai gjerman etj. kur legjislacioni yne qe ne fillimet e tij eshte mbeshtetur kryesisht ne ate francez e italian, qe me perpunimet e pershtatjet qe ju be nga juriste te medhenj te kohes krijoi nje tradite shume te vlefshme ne fushen juridike. Kur e permend nevojen e futjes per zbatim te asaj pervoje te pergjigjen se i ka hikur koha. Po ne France,Itali, Belgjike etj pse nuk i ka ikur koha? Aq me teper kur çdo dite mburren se po afrojne per zbatim legjislacionin europian e ne praktike zbatohen ne menyren me te shemtuar ligjet e kohes se socializmit. Si mund te vendoset nje ligj e te detyrohet qytetari qe te hollat qe perbejne çmimin e nje kontrate te qarkullojne nepermjet nje banke? Rasti mund te jete qe dikush i kalon pronen nje tjetri si kompensim te nje borxhi qe i ka marre para shume vjetesh. Pra nuk ka ketu asnje lek ne qarkullim. Ose psh per arsye te ndryshme nje veprim qe ne fakt kryhet me kundershperblim (dhenie lekesh) (kontrate shitje) palet e lidhin para noterit si dhurim ku nuk permendet asnje lek e veprimi ne kuptim te ligjit eshte mese i rregullt. Pra ideja eshte qe veprime ngushtesisht private nuk mund t’u jepet nje zgjidhje publike ne nje nivel kaq te larte kur e gjerat me te rendomta synohen te ndreqen me anen e nje akti kaq suprem siç eshte ligji. Mendimi im eshte qe te lihen menjane keto “ekspertiza te larta” e te angazhohen me shume mediat duke vjele mendime poshte ku edhe qytetaret e kane pesuar nga ky sistem.

    Reply to this comment
Shiko komentet

Komento

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*