7 prilli 1939 sipas arkivave italiane

Gjergj Thanasi April 7, 2016 11:38

7 prilli 1939 sipas arkivave italiane

Agresioni i 7 prillit dhe pushtimi i Shqipërisë nga Italia fashiste është parë në 3 këndvështrime të ndryshme në vartësi të përkatësisë politike dhe të qenies shqiptar apo italian. Të tre këto këndvështrime ne do t’i trajtojmë vetëm duke analizuar dokumente të palës italiane, që mbulojnë  Operacionin OTM (Oltre Mare Tirana), sic u quajt në mënyrë të koduar zbarkimi dhe pushtimi i Shqipërisë nga trupat e Musolinit.

Së pari

Ishte propaganda fashiste, që pretendonte se shqiptarët përgjithsisht e pritën me gëzim zbarkimin e trupave italiane, që vinin si miq për t’i shpëtuar vendasit nga sundimi i vrazhdë i mbretit tiran. Sipas propagandës fashiste vetëm pak hajdutë e brigandë të liruar nga burgjet e të armatosur me urdhër të Zogut hapën zjarr për pak minuta kundra trupave fashiste. Kuptohet, që kemi të bëjmë me propagandë të mbështetur në gënjeshtra të trasha.  Për t’ia nxjerrë bojën kësaj teze mjafton të analizojmë me kujdes një dekret të mbretit perandor për dekorimin e ushtarëve, nënoficerëve dhe oficerëve italianë për trimëri të treguar në fushën e betejës, (Sic!) gjatë Operacionit OMT. Në dekretin e 22 majit 1939 të Mbretit Perandor Viktor Emanueli III për dekorimin e ushtarëve dhe oficerëve, që treguan trimëri gjatë clirimit (pushtimit) të Shqipërisë kemi 12 Medalje ari për trimëri ushtarake (pas vdekjes d.m.th. 12 të vrarë në luftime). Këtyre 12 të vrarëve u shtohen edhe 2 të tjerë: Florenzo Marani, capo cannoniere

Bersaljerët italianë me motorçikleta në bulevardin kryesor të Durrësit, menjëherë pasi kanë neutralizuar rezistencën shqiptare. Në sfond duket makina e markës FIAT 1500 (1935) e Ministrit Rrok Gerra të dërguar nga Mbreti Zog në Durrës për të biseduar me gjen. Guzzonin rreth kushteve të palës italiane për një pushim zjarri

Bersaljerët italianë me motorçikleta në bulevardin kryesor të Durrësit, menjëherë pasi kanë neutralizuar rezistencën shqiptare. Në sfond duket makina e markës FIAT 1500 (1935) e Ministrit Rrok Gerra të dërguar nga Mbreti Zog në Durrës për të biseduar me gjen. Guzzonin rreth kushteve të palës italiane për një pushim zjarri

d.m.th. komandant topi, i dekoruar me Medaljen bronzi të trimërisë, pas vdekjes, i vrarë në bordin e torpedinierës “Lupo”  dhe Vincenzo Semeraro i dekoruar me Medalje bronzi të trimërisë, pas vdekjes i vrarë gjatë zbarkimit në Durrës. Me të njëjtin dekret janë dekoruar edhe 15 ushtarakë me Medalje argjendi për trimëri ushtarake dhe 27 ushtarakë me Medalje bronzi të trimërisë. Ky dekret po ashtu u akordoi Medaljen e Kryqit të luftës 59 ushtarakëve italianë. Ndonëse Mbreti Perandor dukshëm ishte treguar dorëlëshuar me dekorimet e ushtarakëve të vet, prapë se prapë nuk mund të besohet që një grusht hajdutësh e brigandësh të liruar nga burgjet na paskërkan ofruar një rezistencë të tillë sa për ta detyruar Viktor Emanuelin të dekoronte plot 113 ushtarakë e civilë për trimëri në fushën e betejës. Në këto dekorime dhe në arsyetimet për dhënien e dekoratave përkatëse gjen mjaft hollësi se si u zhvilluan realisht luftimet dhe sesi e sa e organizuar ishte rezistenca e palës shqiptare ndaj zbarkimit të trupave italiane.

Së dyti

Këndvështrimi zogist i 7 prillit është i mbushur me lavdërime për Monarkun August, që organizoi mbrojtjen e vendit, për mbretëreshën lehonë, që preferoi të udhëtonte në rrugë malore e të paasfaltura për të mos rënë në dorë të pushtuesve duke refuzuar azilin në ndërtesën  e Ambasadës amerikane të  ofruar nga ambasadori Grant. Në kujtimet e personaliteteve zogiste, por edhe në komunikatat zyrtare të Radio Tiranës apo të Agjensisë Shqiptare të Lajmeve të datës 7 prill normalisht jepen përmasa të fryra si të rezistencës së tupave shqiptare të komanduara nga Mbreti si Komandant gjeneral i fuqive armate edhe të humbjeve të shkaktuara trupave zbarkuese italiane. Kështu në komunikatën e transmetuar nga Radio Tirana në shqip, anglisht, frëngjisht, italisht, turqisht e serbisht në mesditën e 7 prillit bëhet fjalë për shkarkime (zbarkim) të trupave italiane në Shëngjin, të cilat për shkak të rezistencës së shqiptarëve ishin zmbrapsur tre herë duke pësuar dhjetra të vrarë e qindra të plagosur. Faktikisht trupat italiane filluan të zbarkojnë në Shëngjin vetëm pas më pak se një ore shkëmbim zjarri, ku pala shqiptare krahas pushkëve përdori edhe një mitraloz të tipit FIAT Revelli. Këto trupa patën vetëm një të vrarë, të konfirmuar dhe disa të plagosur.

Së treti

Këndvështrimi i historiografisë komuniste përbëhet nga dy komponentë: ekzaltim i luftës së vullnetarëve shqiptarë dhe mohim i çdo përpjekjeje për rezistencë të organizuar nga monarkia zogiste. Ky qëndrim në mënyrë të qëllimshme thekson dhe përgjithson raste tradhëtie të oficerëve dhe funksionarëve të lartë zogistë. Këmbëngulet në sabotimin e rezistencës së popullit shqiptar nga Mbreti Zog deri në shtrembërimin flagrant të fakteve historike. Në thelb ky këndvështrim thekson që populli luftoi me dyfekë me gjalmë, ndërsa Mbreti hajdut i floririt ia mbathi nga sytë këmbët, duke tradhëtuar Atdheun dhe popullin e vet.

 

Këmbësoria italiane e mbështetur nga tanket e lehta L3/35 po në bulevard përballë ndërtesës së Banca di Napoli.

Këmbësoria italiane e mbështetur nga tanket e lehta L3/35 po në bulevard përballë ndërtesës së Banca di Napoli.

E vërteta sipas dokumenteve italiane

Ka një sërë dokumentash italiane, që hedhin dritë për atë, ç’ka realisht ndodhi gjatë Operacionit OMT (Oltre Mare Tirana), më 7 prill e në vazhdim. Një raport i Mareshalit Pietro Badoglio (Shef i Shtabit të përgjithshëm të forcave të armatosura italiane) për Mbretin Perandor pas inspektimit që kreu në Shqipëri Badoglio në prill-maj 1939, përmban të dhëna interesante për luftimet e kryera për pushtimin e Shqipërisë, si edhe të metat dhe dobësitë e manifestuara nga trup-ekspedita italiane. Ditari operacional i bazës ajrore të Grotaljes (Grottaglie) ofron hollësi për pushtimin e Aeroportit të Tiranës nga granatjerët (trupa elitë) italianë të transportuar me avionë. Të dhëna jashtëzakonisht të vlefshme ofrojnë ditari i bordit i kacatorpedinierës (destrojerit) Lupo për luftimet e ashpra në Portin e Durrësit, i kryqëzorëve “Fiume” në Durrës dhe”Garibaldi” për zbarkimin në Sarandë, i torpedinierave “Castore” për zbarkimin në Vlorë dhe “Airone” për zbarkimin në Sarandë, të torpedinierës “Lira” për zbarkimin në zonën e Banjave në Durrës (aktualisht ish-Blloku i udhëheqjes në plazh), i karrocatës “Giulio Cesare” për bombardimin e pozicioneve të një batalioni të këmbësorisë shqiptare në Bestrovë afër Vlorës. Në librin “Le fanterie di marina italiana” të shkruar nga Luigi Fulvi janë botuar faksimile dokumentesh për luftimet e kryera nga ushtarakët e njësisë elitë “San Marco” gjatë zbarkimit në Shëngjin e Sarandë. Një kontroll i thelluar i arkivave të hapura italiane (të Super Marina-s, Super Aero-s dhe Regio Esercito-s) dhe një interpretim i kujdeshëm i dokumentacionit, që përmbajnë ato për 7 prillin, me siguri do sjellë risi të rëndësishme për të kuptuar dinamikën e luftimeve më 7 prill dhe në ditët në vazhdim.

Në Durrës

Rezistenca ishte më e organizuar madje duke shfrytëzuar edhe dobësitë e trup-ekspeditës italiane arriti t’i shkaktojë italianëve të vrarë e të plagosur si edhe ta vonojë për më shumë se një ditë hyrjen e trupave italiane në Tiranë. Rezistenca komandohej nga Major Abaz Kupi i xhandarmërisë (fakt ky i pranuar edhe nga një komunikatë e PKSh-së e shtatorit 1942 e shkruar nga Enver Hoxha) dhe major Alibali i Ushtrisë Kombëtare. Mbi italianët hapën zjarr me pushkë dhe tre mitralozë austriakë “Schwarzlose” marinarët e togës së marinës të komanduar nga kapiten Xhevdet Tirana, xhandarët e major Kupit, ushtarakët e Rojes së kufirit dhe vullnetarë të armatosur në Depon e ushtrisë te Balta (në buzë të ish Kënetës së Durrësit), të quajtur sipas terminologjisë zogiste “trupa kreshnike”. Bateria “Prandaj” e pajisur me 4 topa “Skoda” kalibër 75/27 mm e komanduar nga major Gaqe Jorgo hapi zjarr me 12 predha kundra luftanijeve italiane në radën e Durrësit. Një nga predhat shkatërroi katapultën për lëshimin e avionëve të vendosur në bashin e kryqëzorit “Fiume”. Pra në Durrës nuk kishte një grup vullnetarësh të armatosur me pushkë me gjalmë por disa qindra ushtarakë, xhandarë e vullnetarë të armatosur me pushkë e mitralozë të rëndë e të lehtë si edhe të mbështetur nga artileria. Komanda e mbrojtjes së Durrësit deri në rënien e qytetit rreth orës 10 të 7 prillit, komunikonte vazhdimisht me Tiranën me telefon, me telegraf dhe me radio të tipit R3, madje edhe më mirë se trupat italiane, që u detyruan të përdorin avionët e zbulimit në funksionin e ndërlidhjes sepse radiotelegrafistët italianë nuk dinin të përdornin stacionet moderne të radios tip R3 (Për më shumë shiko relacionin “Badoglio”). Në Durrës u kryen edhe punime xhenjere si psh hedhja në erë e urës mbi Lumin Erzen, që e gozhdoi në breg të Erzenit për rreth 20 orë kolonën e gjeneralit Messe, që kishte për objektiv pushtimin e Tiranës.

Një kompani e Divizionit të këmbësorisë "Murgia", që ka zbarkuar në Durrës, rreth mesditës së 7 prillit (në kolonë marshimi pranë Torres Veneciane)

Një kompani e Divizionit të këmbësorisë “Murgia”, që ka zbarkuar në Durrës, rreth mesditës së 7 prillit (në kolonë marshimi pranë Torres Veneciane)

Italianët në Durrës patën të vrarë e të plagosur përfshirë edhe oficerë (në detyrën e komandantit të kompanisë e të shefit të shtabit të batalionit të parë të regjimentit të 47-të të këmbësorisë). Ushtaraku italian me gradë më të lartë i plagosur në Durrës ishte nën/koloneli i portit Mario Ramires i dekoruar me Kryqin e luftës, sepse u kishte prirë trupave italiane gjatë zbarkimit në Durrës duke shfrytëzuar edhe njohjen në detaje, që kishte për Portin e Durrësit. Nën/kolonel Ramires ishte këshilltari italian i paguar nga Ministria e Luftës e Shqipërisë për organizimin e kapitanerive të porteve në Shqipëri. Dekreti për dekorimin me Medaljen e bronzit të trimërisë të Luigi Aloisi-t, shef i komanduar i nën/konsullatës italiane në Durrës (faktikisht oficer i SIM-it, zbulimit italian i kamufluar si diplomat), hedh dritë mbi një aspekt tjetër të 7 prillit, atë të luftës së fshehtë të zbulimit dhe kundërzbulimit. Diplomati-spiun, 52 vjeçari Aloisi u plagos me dy plumba, ndërsa kryente veprimtari zbulimi kundra pozicioneve të trupave shqiptare. Në Durrës trupat italiane u përleshën edhe trup me trup me xhandarët e marinarët shqiptarë. Nga dekreti mbretëror italian mësojmë se Domenico Perotta u dekorua me Medaljen e argjentë të trimërisë, sepse u plagos në luftim trup me trup me dy ushtarakë shqiptarë në zonën e Portit të Durrësit. Esposito Biagio dekorohej me Medaljen e argjentë të trimërisë, sepse me bomba dore kishte sulmuar një pozicion të trupave shqiptare duke vrarë e plagosur disa prej tyre përfshirë dhe dy oficerë. Ka të ngjarë, që ky është personi që ka vrarë kapterin Mujo Ulqinaku (Hero i Popullit) dhe ka plagosur toger Stefan Gogën. Nga dekreti i  dekorimit të marinarit Francesco Bontempo mësojmë se ura e komandimit e torpedinierës “Lupo”, që u bregëzua e para në kalatën e portit të Durrësit, ishte bërë shoshë nga plumbat dhe ishte mbushur me oficerë e marinarë të plagosur. Mjafton ky fakt për të kuptuar sesa të ashpra ishin luftimet në Durrës. Italianët për të thyer rezistencën e mbrojtësve të Durrësit përdorën edhe goditjen me artileri kalibër 100mm të torpedinierës “Lupo” dhe anijeve të tjera luftarake në Portin dhe radën e Durrësit. Për trimërinë e treguar dhe efektivitetin e një bombardimi të tillë koloneli (capitano di vascello), baroni Carlo Daviso di Charversod u dekorua me Kryqin e luftës për trimëri ushtarake. Kolonel Karlo më pas arriti deri në gradën e kundëradmiralit, në funksionin e komandantit të forcave të marinës italiane në Ishujt e Dodekanezit. Po ashtu nga këto dekorime mësojmë se avionët bombardues të lehtë “IMAM Ro 37” kishin kryer me efektivitet të lartë bombardime të pozicioneve të forcave shqiptare në periferi të Durrësit si edhe në zonën midis Fushë Krujës dhe Vorës  kundër një kolone me kamionçina Ford, që transportonte trupa dhe artileri (efektivët e Shkollës së xhandarmërisë së Burrelit të pajisur me mitralozë FIAT dhe topa të lehtë malorë kalibër 65/17 mm). Autokolona po shkonte në mbështetje të forcave shqiptare të vendosura në bregun e djathtë të Lumit Erzen. Një fakt i tillë na jep të kuptojmë se mbrojtja në sektorin e Durrësit deri në Tiranë ishte e tipit mbrojtje në thellësi e organizuar në disa skalione.

Në Shëngjin

Një ditë para se trupat italiane të zbarkonin në Shëngjin u dërgua për zbulim kapiteni (tenente di vascello) Aldo Capriata i veshur si peshkatar në bordin e një barke peshkimi italiane. Kapiten Aldo, pasi u identifikua nga xhandarmëria zogiste, u arrestua dhe u torturua për të nxjerrë prej tij informata mbi trup-ekspeditën italiane. Kapiten Capriata duke shfrytëzuar konfuzionin e shkaktuar nga bombardimi i Shëngjinit nga luftanijet italiane arriti të arratisej dhe ndihmoi trupat elitë “San Marco” në pushtimin e Shëngjinit për këtë u dekorua edhe me Medaljen e argjendtë të  trimërisë. Në Shëngjin italianët u pritën me batare pushkësh dhe breshëri të një mitralozi të rëndë. Në këtë konkluzion arrijmë, kur lexojmë motivacionin e dekorimit të  nën/kolonelit (capitano di fregata) Adone del Cima të dekoruar me Kryqin e luftës për trimëri ushtarake, sepse me zjarrin e topave të kacatorpedinierit (destrojerit), që komandonte neutralizoi zjarrin e mitralozit dhe të një pjese të pushkatarëve, që mbronin Shëngjinin.

Në hyrje të Shkodrës trupat shqiptare të komanduara nga nën/kolonel Ullagaj (ish-bjellogardist), pasi kishin minuar Urën e Bunës, i pritën me zjarr pushkësh e mitralozësh bersaljerët e kolonel Scantini-t, që vinin nga Shëngjini. Në shkëmbimin e zjarrit te Ura e Bunës pati të vrarë e të plagosur nga trupat italiane. Ricardo Bomping, italian nga Istria (Pola) u dekorua me Medaljen e artë të trimërisë (pas vdekjes), me motivacionin: Duke thirrur “Avanti Savoia” (Përpara për Mbretërinë e Savojës) u vra, ndërsa tentonte të kalonte urën e Bunës nën zjarrin e mitralozit armik (shqiptar). Për më shumë mund të lexoni në linkun: http://digilander.libero.it/lacorsainfinita/guerra2/39/albania.htm

Trupat shqiptare në përbërje të batalionit “Deja” dhe “Korata” nën komandën e nën/kolonel Ullagajt u tërhoqën në mënyrë të rregullt bashkë me armatimin personal dhe atë në mbështetje drejt Koplikut. Në mesditën e 9 prillit pasi u informuan se Mbreti Zog ishte larguar nga Shqipëria për në Greqi nëpërmjet Kapshticës, një pjesë e mirë e trupave të rregullta shqiptare, e oficerëve të tyre të shoqëruar nga familjet

Civilë italianë dhe personel i nën/konsullatës italiane të Durrësit të shoqëruar nga ushtarë dhe marinarë të armatosur italianë me flamurin italian në dorë takojnë trupat. Fotoja është marrë menjëherë sapo është neutralizuar rezistenca e trupave shqiptare.

Civilë italianë dhe personel i nën/konsullatës italiane të Durrësit të shoqëruar nga ushtarë dhe marinarë të armatosur italianë me flamurin italian në dorë takojnë trupat. Fotoja është marrë menjëherë sapo është neutralizuar rezistenca e trupave shqiptare.

dhe një numër vullnetarësh të armatosur (trupat kreshnike) kaluan kufirin për në Jugosllavi. Ndër oficerët që kaluan në Jugosllavi ishte edhe kapiten Spiro Mojsiu, i cili në 10 korrik 1943 u emërua Shef i Shtatmadhorisë së ushtrisë partizane shqiptare.

Në Vlorë

Trupat italiane ndeshën në një rezistencë të lehtë në zonën e Skelës, ku pësuan vetëm 2 të plagosur. Konsulli italian Merloni, spiun i SIM-it i maskuar si diplomat kishte punuar mirë për të neutralizuar rezistencën shqiptare, duke shfrytëzuar me djallëzi mërinë e vlonjatëve kundra monarkut Zog dhe prefektit Kol Rrodhja të dërguar prej mbretit si dorë e fortë në Vlorë. Asnjë vlonjat nuk pranoi të armatosej për të luftuar italianët, ndonëse nga Tirana mbrëmjen e 5 prillit ishin dërguar në Vlorë 1300 copë pushkë “Mannlicher Carcano” me nga 10 ballë fishekë (50 copë) secila. Një numër i vogël xhandarësh të komanduar nga nën/kolonel Faik Quku u tërhoqën duke luftuar në periferi të Vlorës. Në kodrat e Bestrovës batalioni i këmbësorisë “Kaptina” i ushtrisë shqiptare nga pozicione fushore pak të fortifikuara me batare pushkësh e zjarr mitrolozësh FIAT  M 1914 i gozhdoi për orë të tëra këmishëzinjtë e Legjionit “Ferrara” dhe “Nannini”. Njëkohësisht xhandarmëria e Beratit preu kabullin telefonik, që lidhte zyrat e AIPA-s në Kuçovë me Italinë, kështu që forcat zbarkuese italiane nuk mund të informoheshin për dispozitivin mbrojtës të forcave shqiptare në trekëndëshin Vlorë-Berat-Fier, qytet në të cilin italianët hynë vetëm në mbrëmjen e 8 prillit. Në motivacionin për dekorimin me Medaljen e Bronzit për trimëri të majorit (capitano di corvetta) Giuseppe Lauricella theksohet se në krye të trupave të veta zbarkoi nga torpediniera “Castore” pa u trembur, nën zjarrin e rreptë të armikut. Në motivacionin për dekorimin me Kryqin e luftës për trimëri të Stefanino Palmas-it komandant kateri silurues me gradën kapiten (tenente di vascello) theksohet se ai trimërisht komandoi bregëzimin e katerit silirues, ndonëse anija goditej vazhdimisht nga plumbat e kundërshtarit. Pra në Vlorë bataretë e mbrojtësve shqiptarë goditën jo vetëm trupat italiane, por edhe anijet nga, prej të cilave zbarkonin këto trupa.

Me interes është edhe fakti, që karrocata e klasit “Giulo Cesare” për të thyer rezistencën e batalionit të këmbësorisë në kodrat e Bestrovës hapi zjarr, me 12 predha gjithsejt me topat e kalibrit të rëndë 320/44 mm. Për këtë kryetopçiu (capo cannoniere) Bertoldi u dekorua me medaljen e Kryqit të luftës për trimëri në fushën e betejës.

Në Sarandë

Rezistenca shqiptare komandohej nga kol. Ali Riza Topalli. Në skelën e Sarandës italianët patën disa të plagosur dhe dy të vrarë, Tomasso Lamberti të dekoruar me Medaljen e artë të trimërisë (pas vdekjes) dhe Andreino Pastine i dekoruar me Medaljen e argjendtë të trimërisë (pas vdekjes). Pas një zjarri prej jo më shumë se 15 minutash, kufitarët, xhandarët por edhe vullnetarët e armatosur në depon ushtarake të Delvinës tërhiqen në Qafën e Gjashtës, ku me zjarr nga lartësia gozhdojnë trupat italiane, që përgjithsisht ishin trupa elitë të Regjimentit “San Marco” apo bersalierë të mbështetur nga 2 skuadrone tankesh të lehtë të tip L3/35 të  njësisë “San Giorgio”. Italianët për të shuar rezistencën e trupave shqiptare morën peng dhe sollën në vijën e zjarrit gruan dhe fëmijën motak të një togeri të Rojes shqiptare ë kufirit. Angelo Sorbo komandant toge pushkatarësh dekorohej me Kryqin e luftës për trimëri ushtarake, sepse në luftimet trup me trup në periferi te Sarandës (në Qafën e Gjashtës), çarmatosi dhe kapi rob dy ushtarakë shqiptarë. Pra edhe në Sarandë kemi luftime të rrepta deri trup me trup midis mbrojtësve shqiptarë dhe okupatorëve italianë.

Si është e vërteta?

Duke u bazuar edhe në dokumentet zyrtare italiane mund të arrish në konkluzionin se shqiptarët, si fuqitë e rregullta qeveritare dhe vullnetarët e armatosur të avantazhuar nga të metat në organizimin e zbarkimit të trupave italiane, bënë një rezistencë të konsiderueshme jo vetëm në porte, por në disa raste edhe në thellësi të vendit. Normalisht nga pala shqiptare pati trima dhe heronj ashtu siç pati edhe frikacakë dhe tradhëtarë. Tipi është rasti i ministrit të luftës gjen. Aranitasit, që vetëm 4 ditë para zbarkimit të ushtrisë italiane i paraqiti Mbretit Zog dorëheqjen për pamundësi totale në kryerjen e detyrës. Ky farë ministër lufte ishte i aftë për të marrë rrogën e majme në napolona flori në kohë paqeje, por krejt i paaftë si ministër në kohë lufte. Kapiteni Mahmuti, komandant batalioni këmbësorie në Berat, që në mëngjesin e 7 prillit shkëputi çdo lidhje me telefon e radio me Komandën gjenerale të fuqive armate dhe me eprorin e vet nën/kolonel Qukun, që luftonte në Vlorë. Ai nuk ju përgjigj thirrjeve të vazhdueshme, që në krye të batalionit të vet të shkonte në ndihmë të batalionit “Kaptina” të angazhuar në luftime të ashpra në kodrat e Bestrovës. Kapiten Mahmuti pa cak e pa bam e dorëzoi batalionin bashkë me armatimet e pajisjet dhe flamurin e batalionit trupave italiane, që hynë në Berat mëngjesin e 8 prillit. Princi Dohosishti, pjesëtar i familjes mbretërore, pa e shkrepur as edhe një herë ju dorëzua bersalierëve italianë (colonna celere) në Qafë Kërrabë bashkë me rreth 300 trupa nën komandën e tij të armatosur edhe me 4 mitralozë të rëndë. Qark-komandanti i xhandarmërisë së Gjirokastrës me gradën nën/kolonel në vend të organizonte mbrojtjen e Qarkut të Gjirokastrës, me veturën personale i shoqëruar nga shoferi dhe një aspirant, u drejtua në Sarandë për të pritur me flamur të bardhë trupat pushtuese. Me urdhër të Kol. Ali Riza Topallit u ekzekutua në Qafën e Muzinës nga Roja shqiptare e kufirit, që i kishte ngritur një pritë. Prefekti i Mark Kodheli me bashkëshorten italiane u evakua në 5 prill për në Itali bashkë me një pjesë të civilëve italianë rezidentë në Shqipëri, dhe nga Radio Bari u bëri thirrje durrsakëve dhe gjithë shqiptarëve t’i prisnin trupat italiane si çlirimtarë, që do t’i shpëtonin shqiptarët nga tirania e Mbretit Zog. Prefekti preferoi, që napolonat flori të Zogut t’i zëvendësonte me liretat letër të Duçes. Nën/koloneli i xhandarmërisë Stamati me bashkëshorte italiane, në prag të pushtimit u vu haptazi në shërbim të kol. Gabrielle-s, atasheut ushtarak italian në Tiranë. Nga një shkresë e zyrës sekrete të Ministrisë së Punëve të Brendshme mësohet se nën/kolonel Stamati bashkëpunoi edhe me nën/kolonel Bombati-n instruktorin e artilerisë pranë ushtrisë shqiptare për të nxjerrë jashtë luftimit një pjesë të parkut tejet modest të artilerisë shqiptare. Pikërisht ky fakt histori ka shërbyer edhe për një nga arketipat e historiografisë komuniste atë të heqjes së gjilpërave të topave.

Kapiten Xhevdet Tirana, ndonëse i martuar me italiane në 7 prill së bashku me marinarët shqiptarë nën komandën e tij hapi zjarr mbi bersalierët e marinarët, që zbarkonin nga torpediniera “Lupo”, fakt ky i provuar nga dëshmia e tetarit të marinës Jonuz Dardha dhënë gjatë marrjes në pyetje të robërve shqiptar më 13 prill 1939 në Kazermat e Ali Rizait në Tiranë. Konsulli shqiptar në Bari, Maliq Libohova ndonëse ju kërkua me insistim nga eprorët e tij në Tiranë, nuk dha asnjë informacion për përgatitjet ushtarake, që bëheshin në Bari në prag të 7 prillit. Kapiten Gjeluci, komandant i Kapitanerisë së Portit të Durrësit, duke shfrytëzuar njohjet personale në portet e Puljes përpiloi një raport me mjaft hollësi dhe saktësi për dispozitivin e trupave italiane, që po grumbulloheshin në Bari e Brindizi në prag të agresionit fashist. Ky raport ju dërgua Ministrit Aranitasi dhe për dijeni Musa Jukës, Ministrit të brendshëm. Konsulli frikacak nuk e kreu detyrën ndaj Atdheut, ndërsa kapiten Gjeluci me zgjuarsi dhe patriotizëm shkoi madje edhe përtej detyrave funksionale të Kapitanerisë së Portit të Durrësit duke ndërmarrë veprimtari të mirëfillta zbulimi ushtarak. Koloneli i xhandarmërisë Sami Koka dhe Ministri i ekonomisë Rok Gera të dërguar në Durrës nga Mbreti Zog për të diskutuar për një armëpushim me komandatin e forcave të pushtimit gjen, Guzzonin, nuk e patën fare problem të viheshin në shërbim të italianve duke tradhëtuar Mbretin, Atdheun dhe betimin si ushtarak apo si deputet i Parlamentit shqiptar. Si konkluzion mund të themi se pushtimi i 7 prillit nuk është një histori bardh e zi, por në të ndesh plot ngjyra e nuanca, ku protagonistët shqiptarë luajnë edhe role heronjsh edhe role frikacakësh, edhe role tradhëtarësh të Atdheut.

Gjergj Thanasi – DITA

Gjergj Thanasi April 7, 2016 11:38
Komento

20 Komente

  1. lato April 7, 12:06

    Enver Hoxha ku ishte ne 7 prill 1939?Ishte me italianet,ishte me vullnetaret antifashiste,apo ulur si intelektual ne bar-kafe “Korca”,ku i thoshte Abaz Ermenjit:-Shkoni,shkoni ju budallenjte te luftoni!!!!!

    Reply to this comment
    • ne paris u mblodh uno-ja April 8, 03:22

      Te nderuar lexues

      Zoti Gjergj Thanasi njihet si nje antienverist me deliriume deri ne perversitet pamvaresisht se rrjedh nga familje qe duhet te japin llogari dhe jo tia kerkojne ate Enverit.

      Edhe keto pikeveshtrime qe I jep jane ne funksion te kesaj semundje qe ka prekur nje pjese te konsiderueshme te shoqerise civile.

      Nqs se ka problem kryesor madhor per tu shtruar nje pyetje ajo eshte:

      CFARE QENDRIMI MBAJTI AMERIKA-ANGLIA-FRANCA-RUSIA karshi pushtimit te Shqiperise ??
      Pergjigja eshte e thjeshte..AS E RRUAJTEN LESHIN AS VENDET GJASME DEMOKRATIKE AS LINDJA SOVJETIKE
      ================.
      Llogjiksht nuk kishte asnje shans qe nje vend I laskaruar me popullsi nen nje miljon banore I braktisur nga Palo Mbreti te bente rezistence..prandaj HARROJENI KETE HEROIZEM FALLCO..eshte e vertete qe ca idealiste dhe patriote shqiptare u gjakosen..por ishin te paperfillshem. fakti ishte qe Ahmut Zogu e kishte shitur shqiperine te pakten qe ne 1936 sic thone eksperte dipllomatike
      ================.
      Le te krahesojme pritjen qe I beri greku italianit……..Greqia ishte vendi I pare dhe I vetmi ne EUROPE qe fitoi luften me nje vend fashist (jashte kualicjonit usa-gr-ussr)…….Personalisht kam shume antipati per greket por duhet thene e verteta.
      Shqiperise nuk I vinte e keqja se e priti apo jo me lufte italianin..POOOOOOR
      nga marrja pjese me dy batalione shqiptare duke sulmuar GERQINE….biles Kardarisi grek e kryqzoi per kete fakt Enver Hoxhen ne Paris duke I permendur me fakte SPIRO MOJSIUN DHE OMER NISHANIT …
      Duke marre parasysh qe gjate luftes dhe pas clirimit Greqise I ishte premtuar VORIO EPIRIN direkt nga CURCILLI….dhe djali Curcillit Rudolfi I kishte premtuar Titos ne shtabin e tij te luftes per avantazhe ne kurriz te shqiperise….

      PRA PSE KETO THANASERIT NUK SHKRUAJTEN KURRE PER ENVER HOXHEN DHE STAFIN E TIJ QE BENE NJE LUFTE HEROIKE NE KONFERENCEN E PAQES…QE JO VETEM SE U FUTEN ME ZOR ATJE POR DHE I DETYRUAN TE PRANOHESHIIN PJES E ALEANCES MADHE.
      ================.

      Per kenaqsi te lexuesve kam pregatitur nje material modest per luften e Enver Hoxhe dhe shokeve te tij ne Paris….ku vecohet shprehja e tij e fameshme:
      SHQIPTARET NUK KANE ARDHUR NE PARIS TE JAPIN LLOGARI..PO PER TE KERKUAR LLOGARI

      (Pjese nga fjalimi i mbajtur nga Enver Hoxha në seancën plenare të Konferencës së Paqes në Paris. 21 gusht 1946)

      Të nderuar zotërinj. Gazeta “Figaro”, Nr. 588, 4 korrik 1946, duke bërë fjalë për luftën italo-greke shkruante: “Çetat shqiptare nga ana e tyre sulmonin autokolonat dhe trupat italiane në rrugët që çonin në front”. Ndërsa radio Londra më 26.X.1940 transmetonte: Mësohet nga Shqipëria se çeta shqiptare në veprim të prapavijave italiane presin dhe sabotojnë vijat e komunikacionit, duke u futur tmerrin reparteve italiane të izoluara. Grupe të armatosurish kanë mundur të hyjnë në kryeqytet dhe kanë afishuar mbi të gjitha godinat qeveritare e deri edhe në pallatin e qeverisë italiane proklamata, me të cilat i ftojnë italianët të zbrazin Shqipërinë.

      Enveri: BBC-ja publikoi luftën tonë
      Gjithashtu, më 4.1.1941 – A.A. (BBC) transmetonte: “Në rrethet ushtarake vihet re se shqiptarët u sjellin ndihmë të madhe grekëve kundër italianëve”. Por krahas akuzave të gënjeshtërta kundër popullit shqiptar, z. Caldaris duhet të dijë të na sqarojë këtu edhe këto pyetje: A i konsideron agresorë, sikundër e bën Shqipërinë dhe popujt e ndryshëm të Evropës, kuislingët e të cilëve kanë dërguar jo vetëm batalione, po kanë organizuar ekspedita të tëra kundër Ushtrisë së Kuqe heroike, që ishte për të gjithë popujt shembull heroizmi dhe trimërie dhe njëkohësisht mbështetja e tyre më e madhe? Është zor t’i përgjigjet kësaj pyetjeje. A do ta konsiderojë z. Caldaris si vend agresor Francën, prej ku Hitleri mendoi të ndërmarrë ofensivën kundër Anglisë? Edhe kësaj pyetjeje është zor t’i përgjigjet. Z. Caldaris kujton se i lejohet çdo gjë kundër Shqipërisë së vogël, por gënjehet. Argumentet e tij pa ndonjë vlerë, nuk mund të qëndrojnë më këmbë. Jo, populli shqiptar nuk ka qenë kurrë dhe nuk do të jetë kurrë agresor dhe nuk përbën asnjë rrezik për popullin grek, siç pretendon z. Caldaris.
      Sulmet e delegatit të parë grek kundër vendit tim, duke pretenduar se ne i turbullojmë ujërat, na bëjnë të kujtojmë përrallën e La Fontenit. Kemi jetuar gjithnjë mirë me popullin grek, me të cilin kemi luftuar krah për krah kundër okupatorëve fashistë italianë dhe gjermanë. Gjatë luftës sonë antifashiste populli shqiptar u lidh me miqësi të sinqertë me fqinjët e tij, me popujt jugosllavë dhe grekë. Në dritën e këtyre fakteve, akuzat greke duken nën figurën ë tyre të vërtetë, të gënjeshtërta dhe pa asnjë bazë.

      Enveri: Caldaris harroi kuislingët grekë?!
      Por a e ka harruar z. Caldaris kaq shpejt se kuislingët grekë, në bashkëpunim me gjermanët, kanë luftuar shumë herë kundër shqiptarëve dhe janë përgjegjës për njëmijë të këqija? Ja disa prova: Më 8 shtator 1943, ditën e kapitullimit të Italisë, gjermanët hynë në Konispol duke ardhur nga ana e Sajadhës, të udhëhequr prej kapitenit zervist të quajtur Vitos dhe dogjën më se 50 shtëpi. Gjatë ofensivës së madhe të dimrit 1943-’44, organizuar prej gjermanëve kundër ushtrisë sonë nacionalçlirimtare, forcat gjermane me bandat e Zervës erdhën nga Greqia në Shqipëri dhe u vunë zjarrin krahinave të Zagorisë dhe të Pogonit. Banda të tjera zerviste bashkë me gjermanët luftuan kundër partizanëve shqiptarë në janar 1944 dhe u vunë zjarrin katundeve Krane dhe Dermish, si dhe shtëpive të të gjithë partizanëve minoritarë të Dropullit, kurse në shkurt 1944 këto banda dogjën katundin Dhrovjan.

      Gjatë ofensivës tjetër të madhe të gjermanëve në qershor të vitit 1944, forcat zerviste erdhën përsëri bashkë me ushtrinë gjermane nga Greqia nga ana e Voshtinës dhe dogjën në Zagori ç’kishin lënë herën e parë. Kështu, kurdoherë që gjermanët vinin nga Greqia për të goditur forcat e ushtrisë nacionalçlirimtare, mbështetja e tyre kryesore përbëhej prej bandave të gjeneralit kuisling grek Napoleon Zerva. Delegacioni grek ka pretenduar se qeveria shqiptare e tanishme ndjek një politikë shkombëtarizimi kundrejt minoritetit grek në Shqipëri. Zotërinj, minoriteti grek në Shqipëri, që përbëhet prej 35 mijë frymësh, ka luftuar krah për krah me mbarë popullin shqiptar kundër pushtuesve fashistë dhe nazistë dhe kundër kuislingëve shqiptarë dhe grekë. Sot në gjirin e Republikës Popullore të Shqipërisë ai gëzon të drejta të njëllojta me popullin shqiptar.

      Enveri:
      Minoriteti grek në Shqipëri, me të drejta të plota
      Ai ka 79 shkolla dhe një lice në gjuhën greke, ai e ushtron vetë pushtetin lokal autonom si populli shqiptar; ai ka përfaqësuesit e tij në Kuvendin Popullor; në radhët e ushtrisë dhe të administratës ndodhen gjithashtu minoritarë grekë. Nga ana tjetër, nuk e di nëse zotërinjtë delegate kanë dijeni për terrorin e ushtruar në kurriz të pakicës shqiptare në Greqi. Nga të 60 mijë shqiptarët e mbetur në Greqi, sipas Traktatit të Londrës, nga viti 1913 e gjer në vitin 1923, 35 mijë shqiptarë u dërguan me forcë në Turqi si “nënshtetas turq” në këmbim të grekëve të Azisë së Vogël; në kundërshtim me angazhimet e marra solemnisht prej Greqisë, qeveritë greke kanë ndjekur gjithmonë një politikë shfarosjeje kundrejt minoritetit shqiptar në Greqi dhe nuk i njohën kurrë ndonjë të drejtë.
      Në qershor të vitit 1944 dhe në mars të vitit 1945, bandat e gjeneralit kuisling Napoleon Zerva deshën t’i zhduknin shqiptarët që kishin mbetur: ata dogjën katundet e tyre, u plaçkitën pasuritë dhe vranë me mijëra burra dhe gra, fëmijë dhe pleq. Më se 20 mijë shqiptarë, që mundën të shpëtonin nga vdekja, u arratisën në Shqipëri, ku sido që kanë ndihmën e qeverisë dhe të popullit shqiptar, jetojnë në një mjerim të madh. Por objektivi i vërtetë i gjithë këtyre thënieve të delegatit grek është që t’i merren Shqipërisë dy krahina: të Korçës dhe të Gjirokastrës, që kanë qenë gjithmonë nga qendrat më të zjarrta të patriotizmit shqiptar, si gjatë pushtimit të gjatë turk, ashtu edhe gjatë luftës nacionalçlirimtare kundër zaptuesve italianë dhe gjermanë. Këto qëllime pasqyrojnë politikën e vjetër të “Megali-idesë” greke, domethënë të zgjerimit imperialist grek në krejt Ballkanin, ide që ka mbirë edhe në kokën e qeveritarëve grekë të tanishëm. Në fakt, këta, me rivendikimet që bëjnë kundër Shqipërisë, me provokimet e tyre të përditshme në kufijtë tanë dhe me intrigat që kurdisin, si ajo e propozimit, bërë delegatit jugosllav prej z. Caldaris vetë, për ta ndarë Shqipërinë, kërkojnë të turbullojnë paqen në Ballkan.
      Zotërinj,
      ne kujtojmë se është pa vend dhe një gjë e papranueshme të preket në këtë konferencë çështja e integritetit tokësor të Shqipërisë. Populli shqiptar i vogël në numër, por i madh nga sakrificat që ka bërë për kauzën e përbashkët, nuk ndodhet këtu për të diskutuar për kufijtë e tij, por për të shprehur dhe për të kërkuar të drejtat e veta. Po deklarojmë solemnisht se: brenda kufijve tanë të tanishëm nuk ka asnjë pëllëmbë tokë të huaj dhe nuk do të lejojmë kurrë që të na preken, sepse ato për ne janë të shenjta.

      Reply to this comment
      • KOZi April 8, 23:08

        Ketu nuk ka pershkrim anti enverizmi. Ky eshte nje moment historik. Anti Enver jane sot te gjith ,edhe maxhoranca me Edi Ramen ne krye. tung

        Reply to this comment
    • ELIOT February 4, 12:54

      JO ENVERI PREGATISTE MBAS LUFTE …. U FSHEH GJATE GJTHE KOHES SE LUFTES .. DHE KUR DEGJOI NE RADIO QE NE 1943 RUSET FILLUAN TE KUNDERPIGJEJ GJERMANEV DO ME THEN I VUNE PERPARA … ALEATET EN AFRIKE NE 1942 I VUNE PERPARA NAZISTAT DHE PO PREGITESHIN PER SULMIN FINAL NE NORMANDIE ..TE FRANCES .. ENVERI PRITI 2 MIQTE E TITOS .. DHE BENTE PLANET MBAS LUFTE …JU JAP KOSOVEN DHE JU ME NBESHTENI ….. DHE E BERI ABAZ KUPIN ARMIK SE DONTE DEMOKRACINE DONTE KOSOVEN DHE SHQIPTARET ..JA KU JANE TRADHETARET E VERTETE ..HAPINI SYTE NAIVA COBANE … MOS VDISNI IDIOTA ..MEGJITHESE ……… ENVERI MEHMETI FILLUAN PROPO ME FSHATARET NGA LABERIA DERI NE KAVAJE .PER PARTINE FASHISTE KOMUNISTE … PER ME NE FUND TE VRISTE TE GJITHE .. BASHKEFSHATARET SI TRADHETARE TE KOMBIT PER INTERESAT E NEXHMIJES DHE FAMILJES SE HITLERIT NGA GJIROKASTRA …… MERCI PER KETO KUJTIME TE …..I MESOVA QE KUR KISHE 14 VJEC ..NGA FAMILJA IME ..RINDERIT ..DHE MBLEDHJEN E MUKJES E QORTOI E SABOTOI SE NUK I SHKONTE PER INTERESAT E MIQVE NGA SERBIA … PER BASHKIMIN E SHQIPERISE DHE DEMOKRACINE E SHQIPERISE ….. VIVE LA LIBERTE VIVA ALBANIA SANS BOLSHEVIKE SAN MALARJEN BOLSHEVIKE …TUNG ………. E VERTETA VONON POR NUK HARRON …….

      Reply to this comment
  2. Nishan jari me quhet kari April 7, 12:20

    Ushtria e fameshme e breshkaxhinjve,hengeri opingen greke ne sume dhe ju mbeten kockat neper malet e pindit,trebeshines dhe moraves.Sikur sunniti Ahmet te bente pak rezistence do shpetonte turpin e tij.Mos harroni se me italianet me pas u bene edhe keta cemerit qe hiqen sot viktima duke vrare dhe vjedhur greket ne tokat e tyre,Kjo solli dhe fundin e tyre dhe te italianeve qe dihet boterisht.thone se italianet ne etiopi u perdhunuan ne sume nga zezaket.dhe u trodhen,edhe zezaket dolen me trima se te shiturit e shqiperise.Shqipetaret lepine mire koqet e italianeve sidomos katoliket me ne krye klerin e tyre qe na hiqen dhe patriote.shumica e te shitureve jane katolike dhe shiite apo bektashi aziatik.Iku 1939,po edhe sot njesoj jane punet shqiperia pushtohet njesoj dhe do kete njesoj te shitur dhe koqelepires te italianeve.

    Reply to this comment
  3. Euro Maloku April 7, 15:44

    Po Mreti more Gjergji…Po Mreti a veshi opingat or taj?
    Sa ka vuajtur neper bote i shkreti!!!
    Me openga e flori or taj!!!

    Reply to this comment
  4. maks April 7, 16:42

    na i rrufsh topat neve shqiptareve ti o qen grek sepse shqpetaret te ben shtet

    Reply to this comment
    • Frank+ April 7, 17:14

      Me trego nje HASAN,MEHEMET,AGIM APO NEVRUZ qe eshte hero ne greqi?????shtet te bene greket ty se greket te sollen alfabetin e flamurin dhe rumunet himnin.Mos e ke gje fjalen per arvanitasit qe vdiqen per greqine se ndiheshin te tille dhe kishin emrat kristiane.e ku eshte lidhja e arvanitasve me turqit shqipfoles.me 1877 ne achaia ne peloponez arvanitasit theren per nje dite 3000 hordhi shqipfolese turke.ja u futen hellin ne bythe italianeve cameve dhe juve greket dhe erdhen deri ne llogora,juve ku ishit?????ik ore tahir turk se jugu eshte i gjithi Hellen lexo ismail qemal turkun qe ju beri protektorat te mesosh.kujtoni se jeni shtet.shteti ka ushtri ka ligje ka rrenje.juve jeni nje cope toke e perdhunuar qe nga mongolet deri tek se fundmi amerikanet.hani loqe dhe mos beni gek se erdhi greku prape deri ne llogora.gjithe jeten hidhen mes loqes se italianeve dhe turqeve,kohet e fundit ju pelqen dhe loqja e zeze amerikane.jeni te mbaruar gjysma akoma nuk ngopeni me buke por po kruani sahanet me supe neper evrope me keq se sirianet ke dhe goje e flet o mehemet tyrk.

      Reply to this comment
      • Edi April 8, 01:22

        Kush e lë këtë idiotin që e kanë dëndur me shiringa të “Megali idhesë” që të komentojë, more, moderator?!

        Reply to this comment
      • Askushi April 8, 08:28

        C thua mor Frank djali akoma me muhabete kishe e kunder xhamie. Sinqerisht po na ben per te vjelle. Sa per te na pushtuar greku sic thua ti edhe mund tja arrij po puna eshte a do kthehen mbrapa gjalle o trim. Pastaj jemi ne NATO or Frank duan sduan greket jane te detyruar ne rast rreziku te na ndihmojne dhe jo te na pushtojne. Megjithate me trapa si puna jote mund te shkruash sa te duash po pyka nxirret me pyke e jo me llogjike. Te uroj te zeri diarreja dhe mbase ke kohe te lexosh ne banjo se oret e tjera te dites te ikin kot o mjeran. Te uroj jete te gjate o Frank dhe shpresoj te mos ndryshosh se per komike si puna jote kemi nevoje ketu.

        Reply to this comment
        • autochthonous June 19, 04:48

          Frank+ gjakprishmit si ty duhen vra me buk n’goj o rrac e shkerdhyme po si mund te mohosh gjakun qe esht derdh per ket tok or tu qift familja,ke fakte sa te dush se si esht manipulu histora shqiptarve nder shekuj mer moterqim phuu tu shoft fara…..

          Reply to this comment
      • autochthonous June 19, 04:47

        Frank+ gjakprishmit si ty duhen vra me buk n’goj o rrac e shkerdhyme po si mund te mohosh gjakun qe esht derdh per ket tok or tu qift familja,ke fakte sa te dush se si esht manipulu histora shqiptarve nder shekuj mer moterqim phuu tu shoft fara…..

        Reply to this comment
  5. Xha Temja April 7, 16:57

    O Gjergji na gajase me keto “dokumenta autentike” Pra Bazi i Canes na paska derdhur pushke kunder okupatorit. As vete ballistet nuk kane guxuar te shesin nje xhevahir te tille. Dhe ja tani dole ti me dokumenta ne dore dhe po na mbush mendjen.
    Historine e njohin ata qe kane jetuar dhe luftuar dhe jo ti more vemje qe kerkon te na besh patriote ata qe shiten nderin, grate dhe menderen e tyre te italianet.

    Reply to this comment
  6. Pali April 7, 17:41

    Faleminderit autorit per kete shkrim profesional, te munguar deri me tani, te pashkrojtur nga historianet mercenare te PKSH-PPSH-PD.

    Reply to this comment
  7. Xha Trapi April 7, 18:18

    O Xha Teme nw numrat 13-14 shkurt 1943 te gazetes Zeri i Popullit nw njw artikull tw bwre nga vete Enver Hoxha e zeze mbi te bardhe i:
    -….Në Durrës luftonte Abaz Kupi kundra mijëra e mijëra fashistëve që po zbarkonin. Bazi i Canes dhe djemtë e Shqipërisë të frymëzuar prej një dashurie të madhe për Atdheun me të vetmen pushkë të shqiptarit, e bënë armikun të kthehej në vapore e të linte në Molo me qindra të vrarë. Major Bazi ishte kudo, në çdo pozicion dëgjohej zëri i tij: “Djema! Godisni armikun pa mëshirë, se kështu e lyp ndera e Atdheut!”/ Ne Biblioteken Kombetare e ke vetem per tu konsultuar ne salle kete numer te Zerit te Popullit. Tani si thua ti Xha Teme te kete genjyer valle Komandanti dora vete? O Xha Teme si komunist i currufjepsur qe je duhet te zgjedhesh midis Bazit, qe nuk ka shtene nje pushke ne Durres apo Bazit qe ka luftuar gjithnje sipas Komandantiti tend Enver Hoxhes! Kurojo xha Teme kurajo se Laveri here pas here e dridhte fjalen sic dredh kurva belin, po nuk ke c’ti besh jo!

    Reply to this comment
    • KOZi April 7, 22:05

      Xha Teme nuk di ndryshimin mes Ballisteve dhe Zogisteve.
      Ja edhe nga gazeta e fashisteve “Tomorri” me 8 Prill 1942 jep një komunikatë të Ministrisë Punëve Brendëshme ku thotë që forcat e milicisë paten perpjekje me armë më çeten e Abaz Kupit pranë Ishmit…Në faqet e “Tomorrit” njoftohet lexuesi që Kryeministri Mustafa Kruja i pergëzoj milicet për këtë perpjekje dhe vendosi që ata që kishin marrë pjesë në këtë aksion të shperbleheshin me nga një rrogë plus. Familjes së milicit të vrarë iu dhanë 2000 franga ndersa milicit të plagosur 500 franga. Tung.

      Reply to this comment
  8. ENVER HOXHA ...ESHTE SHENJTERUAR TASHME.. April 7, 19:32

    TE NDERUAR PAK SHQIPTARE DHE TE CNDERUAR SHUME SHQIPFOLES.

    ZOGU IKU…FLUTUROI..JO VETEM VRASES-TRADHETAR POR DHE MEGA HAJDUT

    DY JAVE ME VONE 159 ASAMBLISTA BENE TURPIN ME TE MADH NE HISTORINE E SHQIPERISE DUKU E CUAR KUROREN E SKENDERBEUT…..DUKE FESTUAR…

    PO TE MOS DILNIN ATA PARTIZANET PAS 1942 DHE SHENJTORI ENVER HOXHA SHQIPERIA DO PESONTE FATIN E CAMERISE

    Pas agresionit kundër Shqipërisë, të kryer pabesisht 1 jave më vonë mes të festimeve të Pashkëve Katolike, behet e ceremonin e dorëzimit të Kurorës së Artë të Skënderbeut, mbretit të Italisë fashiste, Viktor Emanuelit III.
    Në këtë vetëfyerje të madhe dhe të papërfytyruar kurrë më parë prej asnjë pushtuesi, u përfshinë në Tiranë 159 të quajtur asamblistë, si edhe më pas një delegacion i posaçëm shqiptar, i cili këtë pacipësi e kreu deri në fund, në Pallatin Kuirinale në Romë. Mes tyre, ku nuk ndodhen jo vetëm Mitat Frashëri, si edhe mjaft burra të tjerë kombëtarë, gjenden të pranishëm tre emra që po i veçojmë. Këta janë Shefqet Vërlaci, Xhaferr Ypi dhe Ernest Koliqi.
    Përgjegjësia e tyre para historisë është e madhe pikërisht sepse nuk qenë individë të vegjël dhe periferikë, por për kohën e tyre personalitete me formim, ndikim, madje edhe me kontribut atdhetar.

    I rrokullisi në këtë turp etja për pushtet.
    Kjo është edhe arsyeja kryesore përse këtë ngjarje e kemi rikthyer në kujtesë të bashkëkombësve këtë 12 prill 2015, në motin e shtatëdhjetë e gjashtë të largësisë prej saj. Po e rirrëfejmë këtë histori, sepse është shumë më tronditëse se të lëshosh një Shën Naum në këmbim të pabarabartë me rripa shkëmborë në Vermosh, të brohorasësh dhe të firmosësh në pasluftë që të bashkohesh me Jugosllavinë apo të mos i rezistosh deri në fund, krenarisht, një presioni tinëzar fqinj për zgjerim të padrejtë të kufirit detar.
    Me një lloj paraqeverie operative të drejtuar nga Xhaferr Ypi pushtuesit italianë brenda njëzetë e katër orëve të para, vetëtimthi dhe doemos pa zbatuar asnjë lloj parimi zgjedhor prej votës së popullit, mblodhën në Tiranë një Asamble Kushtetuese, e cila në mënyrë të komanduar mori përsipër tre përgjegjësi kryesore. I pari ishte vendimi për qeverinë e re. Ajo do të drejtohej nga Shefqet Vërlaci.
    I dyti dhe i treti do të qenë projektvendime, çfarë donte të thoshte se do të merrnin fuqi zbatimi vetëm prej institucioneve përkatëse në Romë.

    Njëri mori përsipër ta shpallte Shqipërinë të dëshiruar për t’u përfshirë përfundimisht dhe përherë brenda kufijve të shtetit italian, i cili atëherë, për fantazmagori të Duçes dhe ngrefosje të Viktor Emanuelit III, quhej Perandori. Juridikisht kjo u propozua të emërtohej si “bashkim personal”.
    Shënojmë se ky vendim nga bota u kuptua menjëherë siç edhe ishte në të vërtetë: prishje e Shqipërisë, zhdukje e saj nga harta e botës. Jo më kot disa gazeta të Perëndimit ngjarjen ia përcollën publikut të tyre me titullin e përafërt “Shqipëria del nga Lidhja e Kombeve”.
    Vëmë në dukje po ashtu se projektvendimi i 159 pseudoasamblistëve ishte jo vetëm gjest i ndërgjegjshëm i justifikimit të agresionit fashist, si edhe mbështetja e tij juridike, por edhe realisht sulmi i dytë, i bërë kësaj here nga brenda, prej vetë shqiptarëve. Mendja e ligë e Kontit Çiano nuk e mori përsipër barrën për ta shpallur këtë “bashkim personal” nëpërmjet një seance të parlamentit monist italian apo një dekreti mbretëror ose qeveritar në Romë.
    Konti i mbrapshtë që vinte në jetë pacipësinë e Benito Musolinit, i shtrëngoi disa pushtetlëpirës të Tiranës të merrnin përsipër edhe propozimin tjetër, po aq të kobshëm, në mos më shumë, sepse bashkë me sovranitetin territorial jepej edhe ai i historisë. Popujt ekzistojnë, siç dihet, edhe pa shtete, por kur u tjetërsohet historia humbasin edhe vetë. Duke miratuar unanimisht dhe me duartrokitje që Kurora e Artë e Skënderbeut t’i propozohej për ta mbajtur monarkut italian Viktor Emanueli III po kryhej, bashkë me prishjen e shtetit shqiptar të mezifituar më 28 nëntor 1912, edhe ai i vetë popullit.
    Më 12 prill 1939, në vetëm pak çaste, në dy-tri orë, Shqipëria prej disa bijve të vet u kthye në vetëm shprehje gjeografike.

    Faji i 159 asamblistëve nuk ka fund, por do të zbutej sadopak nga dekadat e mëpasshme ose do të shpjegohej edhe si pasojë e frikosjes së një pjese të tyre apo e kërcënimit permanent të Shqipërisë prej jugosllavëve dhe grekëve, për shembull, duke mbetur vetëm në propozimin që të dyja vendet të bëheshin bashkë. Italia, në çfarëdolloj regjimi të jetë, mes tre fqinjëve tanë, në fund të fundit mbetet më e mira.
    Ajo që është ulëritëse dhe përtej çdo kufiri të durimit, ka të bëjë me arsyetimin përse pseudoasamblistët tanë të 12 prillit 1939, duke shitur shtetin, në këmbim, të bënin qëndresë për mosdorëzimin e Gjergj Kastriotit. Për interesat politike të regjimit fashist italian e para ishte tepër e bollshme dhe shumë e mjaftueshme, kështu le ta linin mënjanë Skënderbeun, si simbol të një ure lidhëse mes dy vendeve apo si një përmasë të vyer baraspeshimi formal. Ai nuk duhej përfshirë në këtë paçavure politike pushtimi të 7 prillit, sepse edhe në parim nuk shtonte asgjë. E kaluara kishte dëshmuar se nuk fitonte kurrkush prej përvetësimit të kësaj figure të mirëdashur prej të gjithë kontinentit. Madje shqiptarët këtë gjë e kishin bërë të ditur me kohë, ndërsa për pesëqind vite me radhë heroin e tyre proeuropian qenë përpjekur t’ua vidhnin serbët apo grekët.
    Sigurisht më shumë se për të kënaqur monarkun e vet, me të cilin luante t’i përmbushte delire dhe kështu ta mënjanonte prej pushtetushtrimit, Duçja donte t’i fyente deri në palcë shqiptarët. Si diktator që ishte, ky ishte edhe koncepti i tij i pushtimit të një vendi dhe populli.

    Kështu, në mëngjesin e 13 prillit, ndodhën paralelisht dy episode. I pari: Konti Çiano u nis nga Tirana me avionin e tij personal dhe në Romë mbërriti në orën 10:30. Shkoi menjëherë te Musolini dhe i dorëzoi një letër të Asamblesë, në të cilën luteshin (e përsërisim: luteshin), që Italia të ishte dakord ta përfshinte Shqipërinë në shtetin e saj perandorak fashist dhe mbreti Viktor Emanueli III të pranonte Kurorën e Artë të Skënderbeut.

    I dyti episod:
    mes brohoritjeve të një turme të porositur në Portin e Durrësit, një ekip qeveritar me Shefqet Vërlacin në krye, hipën në motoskafë dhe u drejtuan te një kryqëzor italian, i cili po i priste në brendësi të ujërave të gjirit. Për një simbolikë të qartë fashiste, ai e kishte emrin “Bande Nere”.
    Pjesa tjetër e dërgatës që do të tregtonte, si të ishte një skllav i kohës së Perandorisë Romake, kryeheroin e tyre kombëtar, u nis nga Tirana më 14 prill. Një ditë më pas, mes bujës propagandistike dhe altoparlantëve që zhurmonin në të gjitha sheshet kryesore të Romës, u kryen ceremonitë e pranimit të lutjes së pseudoasamblistëve shqiptarë për të shitur vendin dhe kryeheroin e tyre.

    KA ARDHUR KOHA PER SHENJTERIMIN E ENVER HOXHES….AS TE VDEKUR NUK E MUNDET DOT..SE NJE MORRACAK VICIDOLI JU KA VENE NE RRJESHT SI LEPUJ..

    Reply to this comment
  9. LEFTER LEFTERI April 7, 21:59

    Aksi kryesor i Tiranës, si Sopata e Liktorit simbol fashist

    Në aksin kryesor të Tiranës sonë, pushtuesit fashistë qysh herët e kishin përfytyruar se si do të ishte pamja urbane dhe arkitekturore. Projekti studimor urban nuk do te shpërfaqte vetëm thjesht një përfytyrim themelor mbi të cilin do të bëheshin në mënyrë tërësore ndërtimet e ardhme të kryeqytetit shqiptar. Kjo do të ishte “Sopata e Liktorit” që do të shtrihej për jetë e mot mbi truallin e Tiranës sonë si një vulë.
    Ky simbol qëndron sot e tërë ditën në Tiranë.
    Janë kaq qesharake dhe një “hedhje hi sysh…” ato që shqyrton sot Politika shqiptare lidhur me heqjen e simboleve si Piramida. Dihet se pas pushtimit “Asamblea Kushtetuese” kish miratuar formimin e qeverisë së re “shqiptare”, të kryesuar nga Shefqet bej Vërlaci. Më 16 prill delegacioni i kësaj “asambleje”, do t’i ofronte “kurorën e Skënderbeut” Viktor Emanuelit III, i cili qysh atë ditë e tutje do të thirrej “Mbret i Shqipërisë e Perandor i Etiopisë”.
    Shefqet Bej Vërlaci do të kryesonte delegacionin qeveritar shqiptar në Romë (3 qershor 1939) për të marrë “Statutin Themeltar të Mbretërisë Shqiptare”, sipas të cilit, Ministria e Jashtme e Ministria e Mbrojtjes së Shqipërisë ishin suprimuar dhe mbi flamurin kombëtar shqiptar ishin vendosur shenjat e Liktorit, emblemës së Fashizmit Italian.

    Reply to this comment
  10. Flamurtari April 7, 22:02

    O Frank , o pusht grek qe shkruan shqip akoma se ke kuptuar se mamin tend ta kane shkerdhyer shqiptaret , myslimane e te krishtere . Po ti si te gjithe pushtat kurva greke nuk dini gje nga historia . Juve ju intereson vetem bytha juaj te jete ngrohte , e kete ngrohtesi e keni gjetur ne greqi duke u qi .

    Reply to this comment
  11. ROLAND April 8, 03:08

    Per dijeni Gazetes Dita,juve qe shkruani budallaluqet e ndryshme e shoh te udhes tju sqaroj vetem nje rast para 7-Prillit 1939 kur ne parlamentin Shqiptare te asaj kohe kerkohej qe Shqiperia te kalonte protektorat I Italise pati shume debate dhe diskutime por ne nje nga mbledhjet e asamblese ishte Fishta I madh qe u ngrit nga fundi I salles dhe me solemnitet sokolliu:-Le te jeme une tradhetari I pare I vendit tim,une po firmos kerkesen qe te kalojme protektorat I Italise per nje kohe.Ai e firmosi si dhe patriote te tjere pas tije.Ne arkivin e shtetit ne gazeten Republika ne 1992 kemi botuar marveshjen e fshehte midis parties fashiste Italiane dhe asaje Bullgare .Marveshja ishte qe Italia merte Shqiperine e mesme deri ne Pogradec dhe Bullgaret deri ne oher ajo qe quhet Maqedoni sot dhe per kete nepermjet kanaleve patriotet Shqiptare ishin te pregatitur te mbroheshin me cdo cmim trojet Shqiptare.Partia fashiste Bullgare ne ate kohe ishte shume e fuqishme por Musolini mori me shume fuqi rreth viteve 37.Fkti qe trupat Italiane pas 7 Prillit vazhduan rrugen deri ne Shkup ku dhe u perplasen me bullgaret per prishje marrveshje .Kjo seshte histori por document I kohes.Arkivi I shtetit ka nje dosje voluminoze me dokumenta te kohes se gjoja pushtimit.JEMI KOMB I SHPERNDARE POR EDHE TANI PAS ME SE 70 VJETESH NA DUHET MBESHTETJE DHE ZGJUARESI DIPLLOMATIKE E PERLIGJUR.PERSHENDETJE.

    Reply to this comment
Shiko komentet

Komento

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*