ÇAMËRIA (I)

Pëllumb Xhufi July 6, 2016 15:06

ÇAMËRIA (I)

  1. Vendi dhe populli

 

Në kohët antike, Çamëria quhej Thesproti dhe banorët e saj thesprotë. Thesprotët ishin një nga 14 fiset epirote të përmendura në shek. IV p. e. r. nga Theopompi. Bashkë me kaonët e mollosët, ata përfaqësonin fiset më të mëdha e më të fuqishme të Epirit. Historianë të antikitetit, si Tuqididi, Straboni, Polibi e të tjerë, i dallojnë thesprotët bashkë me fiset e tjera epirote si fise “barbare”, d.m.th. jo-greke. Tuqididi konsideron si zonë tranzitore që ndante botën helene nga ajo “barbare” gjirin e Ambrakisë. Vendi i amfilokëve, në skajin jugor të Gjirit të Ambrakisë, përfaqësonte në kohën e tij një zonë kalimtare nga bota “barbare” në botën greke. Në fakt, Tuqididi flet si për amfilokë “barbarë”, ashtu edhe për amfilokë të tjerë të helenizuar. Të tillë ai konsideronte banorët e Argosit, të cilët tashmë flisnin gjuhën greke, që e kishin mësuar nga kolonët helenë të qytetit fqinj të Ambrakisë.  Gërmimet arkeologjike provojnë se kultura materiale e zbuluar në Epir në periudhën parahistorike dhe historike, lidhet qartësisht me një popullsi jo-greke (N. G. L. Hammond). Gjetjet arkeologjike të kryera në rrethet e Sarandës e të Gjirokastrës, në tumat (kodërvarret) e Dropullit të Sipërm, në Vodhinë, Bodrishtë, Kakavi, në Mashkullorë,  në kalanë e Ripësit e sidomos në qytetin e vjetër të Jermës flasin për një unitet kulturor të kësaj treve me trevat në veri të saj. Enët e baltës dhe në përgjithësi inventari arkeologjik i atyshëm ka ngjashmëri të madhe dhe i përket të njëjtës kulturë ilire si ajo e gjetur në Vajzë të Vlorës e në Mat (S. Islami, Dh. Budina). Nga ana e tyre, të dhënat gjuhësore, edhe pse të kufizuara, provojnë se fiset e Epirit të quajtura nga autorët antikë si “barbare”, i përkisnin etnosit ilir (J. E. Thunmann, F. Bopp, P. Kretschmer, E. Çabej). Kjo vlen me siguri për thesprotët, që banonin territoret e Çamërisë moderne (G. Ë. Leibniz, Th. Mommsen, G. Von Hahn).

Siç u theksua më sipër, Gjiri i Ambrakisë shënonte fundin e habitatit ilir dhe fillimin e “Greqisë”. Në shek. IV p. e. s., Pseudo-Skylaksi do të pohonte se “pas Molosisë vjen Ambrakia, qytet helen…Këndej fillon Hellada që vazhdon pa ndërprerje gjer tek lumi Peneus”. Po në shek. IV p. e. r., Efori i Cymos pohonte se “Akarnania shënon fillimin e Greqisë, pasi nga krahu i perëndimit është ajo që takon e para me fiset epirote”. Epirotët nuk morën pjesë në luftrat e grekëve me persianët në shek. V p.e.r. dhe asnjë prej fiseve të tyre nuk u ftua në takimin panhelenik të organizuar nga Perikliu, përveç qytetit të Ambrakisë, që ishte koloni greke. Megjithatë, nga Greqia e mirëfilltë (Graecia proprie dicta) dhe sidomos nga kolonitë helene, si Ambrakia, vihet re një ndikim i madh i kulturës helene, sidomos në elitat e shoqërisë epirote. Një burim i vonë i shek. I, Plutarku, flet për interesimin e madh të Tarypës, kreut të fisit të Molosëve në shek. IV p.e.r, për shkrimin, kulturën dhe ligjet greke.

Shekujt e fundit të epokës klasike, ata të antikitetit të vonë dhe të mesjetës së hershme u karakterizuan edhe në Epir nga ngjarje dramatike, siç ishin pushtimi romak dhe dyndjet barbare. Megjithatë, bilanci etno-gjeografik që bënin autorët e shek. XII-XV nuk ndryshonte nga ai i autorëve antikë. Gjiri i Ambrakisë, në jug, dhe malësitë e Pindit në lindje ndanin, sipas tyre, botën greke nga bota ilire apo, siç quhet gjithnjë e më shpesh tani, bota shqiptare. Kështu, sipas historianit bizantin, Georgios Akropolites, “malet Pirine ndajnë Epirin e Vjetër e të Riun nga toka greke”. Me “malet Pirine” Akropoliti kupton pikërisht malet e Pindit. Rreth një shekull më vonë, historiani tjetër bizantin, Joan Kantakuzeni, flet për fiset e Malakasëve, Buave dhe Mazarakëve, që ai i quan qartazi si “shqiptare” (Albanoì). Këto fise ai i vendos në  malësitë jugore të Epirit dhe i karakterizon me fjalën “abasileutoi” (që nuk njohin autoritetin mbretëror). Interesant është, që historiani grek i antikitetit, Tuqididi, i kishte karakterizuar me të njëjtën fjalë “barbarët Kaonë e Thesprotë” (barbaroi dè Kaones abasileutoi…kai Thesprotoi abaseutoi). Një lidhje shumë interesante të historisë etnike të këtyre trevave në periudhën antike dhe në atë mesjetare e bën edhe një dokument bizantin i fillimit të shek. XV, i ashtuquajturi “Panegjirik i Manuel Paleologut”. Ky, pasi numuron emrat e fiseve ilire që e banonin Epirin në kohët antike (etolët, akarnanët, amfilokët, kasiopët, dolopët, ambrakiotët, atamanët, thesprotët, molosët e kaonët), shton se “edhe tani, i gjithë ai vend banohet nga shqiptarët, që janë farë ilire” (Albanoi illyrikon genos).

Në kohë të mesme, emri Thesproti u la në harresë, si shumë emra të tjerë të periudhës antike. Por edhe emri Çamëri do të shfaqet relativisht vonë, në periudhën e sundimit osman (shek. XVIII). Deri atëherë, kjo trevë jugore e Epirit antik, u thirr me emra ndryshëm. Ne njohim vetëm emra të përdorimit zyrtar, ndërkohë që emrat e përdorimit popullor nuk arrijnë të shfaqen në dokumentacionin e kohës. Duke filluar nga shek. VIII e deri në shek. XII, Thesprotia antike (Çamëria moderne) ishte pjesë e provincës bizantine, të quajtur Thema Nikopolis. Pas shek. XII e deri në shek. XV ajo u përfshi në kufijtë e Despotatit të Artës. Megjithatë, brenda themës së Nikopolit e Despotatit të Epirit, midis shek. VIII-XV, territoret e Çamërisë së sotme përmenden me një emër të vetin, Vagenetia. Në kuadrin e themës së Nikopolit, Vagnetia përbënte një nënndarje administrative të rangut të katepanikut ose kartularatit (catepanikium, chartularato de Vagenetia). Në kohën e Despotatit të Artës, pas vitit 1204, Vagnetia u ngrit në rangun e një theme, dhe drejtohej nga një dukë. Emri Vageneti mbijetoi deri në shek. XV. Por qysh nga fundi shek. XIV, nga Venecianët, zotër të Korfuzit, territoret e Vagenetisë përballë quheshin shpesh me emrin e papërcaktuar terra ferma (kontinent). Në ndonjë rast të rrallë, autoritetet veneciane të Korfuzit e quajnë Vagenetinë me emrin që përdornin banorët grekë të Korfuzit, “stere” (viti 1414: super ipsam stariam per oppositum dicte nostre insule Corphoy). Më 1395, udhëtari venecian Nicolao Martoni e përdor fjalën terra ferma për viset në fjalë, por duke sqaruar se ato përfshiheshin në kufijtë e Shqipërisë (terra firma, que est Albania). Edhe më vonë, më 1436, një dokument venecian e quan Vagenetinë “provincë e Shqipërisë përballë Korfuzit” (provinciam Albanie oppositam Corfoy). Një portulane greke e shek. XVI e quan Shqipëri (Arbania) edhe pjesën e kontinentit etolo-akarnan, në jug të Gjirit të Artës, deri në derdhjen e lumit Akeloos, pranë Gjirit të Patrasit. Por, edhe duke pranuar se Etolo-Akarnania ishte një territor ku nuk mungonin ngulime shqiptare të mbishtresuara në kohë të ndryshme, shtrirja e termit “Albania” deri në dalje të Gjirit të Patrasit, nuk duket të jetë aq shumë rezultat i një “shtrirjeje etnike”, se sa i një shtrirjeje politike përtej Epirit historik nga ana e sundimtarëve shqiptarë Shpata, në shek. XIV-XV.

Pas shek. XIV, përveçse me emrin “kontinent” (terra ferma) apo me emrin gjithpërfshirës “Albania”, Çamëria përfshihej ndonjëherë nga të huajt edhe nën emrin arkaizant “Epir”. Por ky emër, të shumtën e herës nënkuptonte krejt Shqipërinë, dhe jo vetëm Epirin historik. Në 1579, Carlier de Pinon shkruante se “Arbëria në kohët e vjetra thirrej Epir” (Albanie, qu’anciennement l’on nommoit Epyrus). Pak më vonë, kartografi hollandez, J. Laurenberg, do të sqaronte: Epirus hodie in vulgo Albania (Epiri, sot në gjuhën popullore thirret Arbëri). Po ashtu, në 1578 Zuan Contarini, Proveditor e Kapiten i Korfuzit, shkruante se Korfuzi nga e djathta kufizonte me krahinën e Otrantos, kurse nga e majta me Shqipërinë (e dalla sinistra con l’Albania). Nga shek. XVII e deri në shek. XIX, tek të huajt Çamëria shfaqet edhe me emrin specifik “Shqipëri e Poshtme” (Loëer Albania, Basse Albanie, Bassa Albania, Kato Allvania). “Shqipëri e Poshtme” e quan Çamërinë edhe autori shqiptar i shek. XVII, Pjetër Bogdani, nga Shqipëria e Veriut, dhe po ashtu arbëreshi i Italisë, Gavril Dara (shek. XIX). Në mënyrë sporadike ky emër vazhdon të përdoret deri në vitet e para të shek. XX. Por, qysh prej shek. XVIII, në gjuhën popullore dhe dora-dorës edhe në atë të kultivuar, për këtë trevë jugore të Epirit historik kishte filluar të mbizotëronte përdorimi i emrit Çamëri (Ciamurià, Chamouri, Tschamuria).

Deri në shek. XIII, burimet e pakta historike nuk japin përcaktimin etnik të banorëve të Shqipërisë e Poshtme. Dijmë që metropoliti i Naupaktit në fillim të shek. XIII, Joan Apokauku, quhej “ilir” në një letër që i dërgonte Georg Bardhani (Bardanes), prelat epirot e mik i tij. Në vitin 1210, në marrëveshjen e despotit të Artës, Mihal I Engjëll me dogjin e Venedikut, Pietro Zian, bëhet fjalë për një bashkëpunim të tyre kundër korfiotëve dhe shqiptarëve (Albanenses). Paskëtaj, shqiptarët përmenden gjithnjë e më shpesh si banorë të Vagenetisë e të gjithë Epirit. Këtë e bëjnë në mënyrë konstante dokumentat veneciane të shek. XIV-XVIII dhe po ashtu burimet spanjolle, napoletane, franceze e papale. Shqiptarët janë protagonistë të historisë së kësaj treve edhe në veprën historike të Joan Kantakuzenit (shek. XIV) dhe në kronikat e vona bizantine, “Kronika e Janinës” dhe “Kronika e Tocco-ve”, që të dyja të fillimit të shek. XV. “Kronika e Tocco-ve”, kur përshkruan udhëtimin e Carlo Tocco-s më 1411 nga brigjet e Pargës deri në Janinë nëpërmjet Mazarakut e Paramithisë, thotë se në të gjithë këtë itinerar atij iu desh të përshkojë “vendet shqiptare” (ta Allvana). Gjithashtu, sipas së njëjtës kronikë, për të shkuar me ushtri nga Janina kundër Jakup Shpatës, në Artë, Carlo Tocco “çau mes përmes vendeve shqiptare” (eskise ta Allvana na kateve eis ten Artan).

Në 28 gusht 1553, bajliu e proveditor i përgjithshëm Donato Malipiero e quan gjithë brezin bregdetar përballë Korfuzit, nga Porto Palermo në Fanar (Akeront) me fjalët “riviera d’Albanesi” (riviera d’Albanesi…, che è da Palormo fin al Fanaro).

 

 

  1. Historia

 

  1. Antikiteti

Në kohën e Tarypës (shek. IVp.e.r), Molosët fituan një rol mbizotërues midis fiseve epirote. Më përpara këtë rol e kishin patur Kaonët. Tarypa futi në zotërim të tij edhe Dodonën, e cila deri atëherë i përkiste Thesprotëve. Në kohën e Alketës, djalit të Tarypës e sidomos të pasardhësit të tij, Aleksandrit, Thesprotët dhe gjithashtu Kaonët ranë përfundimisht nën pushtetin e Molosëve, duke i shtrirë zotërimet e tyre deri në bregdet. Në forcimin e dinastisë molose luajti rol edhe aleanca me Filipin II të Maqedonisë, aleancë e forcuar nga martesa e këtij të fundit me vajzën e Aleksandrit, Olympian. Por, kjo aleancë u kthye në një sovranitet të vërtetë të mbretërve të Maqedonisë mbi Epirin, sidomos pas ardhjes në fronin e Maqedonisë të mbretit Aleksandër i Madh, bir i Filipit II dhe i Olimpias. Megjithatë,  shtypja në vitin 317 p.e.r., e një lëvizjeje antimaqedone  e krerëve epirotë, e detyroi Aiakidin e Molosisë, bashkë me djalin e tij të mitur Pirron, të strehohej tek Glauku, prijësi i fisit të madh ilir të Taulantëve. U desh të kalonin disa vjet, deri sa më 296 p.e.r., Pirrua hypi në fronin nga i cili ishte privuar i jati i tij. Pasi e forcoi pushtetin e vet mbi fiset epirote, në vitin 280 p.e.r., Pirrua u hodh me ushtri në Itali, duke shfrytëzuar kërkesën për ndihmë që i drejtoi atij qyteti i Tarantos, atë kohë në konflikt me Romën. I përforcuar nga ndihma ushtarake dhe 20 elefantë dërguar nga Ptolemeu II Filadelfi, mbret i Egjyptit, Pirrua i theu romakët në betejën e Erakleas (280 p.e.r.). Me epirotët u bashkuan edhe popullsitë italike të Lukanëve, Brutëve, Mesapëve dhe disa qytete koloni greke të Italisë së Jugut (Magna Graecia), si Krotona e Lokri. Vitin tjetër Pirrua invadoi Apulinë dhe u ndesh për herë të dytë me ushtrinë romake në Asculum. Kësaj Pyrrhus_Kingdom_of_Epirusradhe fitorja ishte e rëndë edhe për vetë fitimtarin, Pirron e Epirit, i cili humbi aty pjesën më të mirë të ushtrisë.  Sipas Plutarkut, pas fitores së Asculit, Pirro deklaroi se “edhe një tjetër fitore si kjo dhe jemi të mbaruar”. Nga ky episod mori jetë edhe shprehja “fitore e Pirros”. Në vitin 278 p.e.r. Pirros iu drejtuan për ndihmë kolonitë greke të Sicilisë, të cilat atëherë kërkonin të çliroheshin nga sundimi i Kartagjenasve. Në të njëjtën kohë edhe Maqedonasit, të cilët kishin humbur mbretin e tyre Ptoleme Keraunos, i ofruan Pirros fronin e tyre. Por Pirrua preferoi të vazhdonte aventurën e tij në Itali dhe pasi kaloi ngushticën e Mesinës, u hodh në Sicili. Fillimisht ushtria e tij shënoi suksese kundër forcave të Kartagjenës, duke i zbrapsur ato drejt bregdetit. Por përpjekjet për pushtimin e kështjellës kartagjenase Lilybaeum nuk patën sukses për mungesë të një flote, të cilën Pirrua vendosi ta ndërtojë, duke ngarkuar me taksa e angari popullsinë vendase. Një gjë e tillë e armiqësoi atë me vendasit, gjë që u shfrytëzua nga Kartagjenasit për të filluar një ofensivë të tyre kundër ushtrive epirote.  Ndërkohë, në Italinë e Jugut, me përjashtim të Tarantos, romakët kishin ripushtuar të gjitha vendet e mara nga Pirua në fillimet e fushatës së tij. Në këto kushte, Pirrua vendosi të kthehej në kontinentin italian. Gjithmonë sipas Plutarkut, në çastin e largimit nga Sicilia, Pirrua iu drejtua komandantëve të tij me fjalët: “Tani, miqtë e mij, këtu tani e kanë radhën të ndeshen Kartagjenasit dhe Romakët”, duke paralajmëruar kështu shpërthimin e luftrave punike mes Romës e Kartagjenës. Ndërkohë, pozitat e romakëve në Italinë e Jugut ishin forcuar, dhe beteja e fundit e ushtrive të Pirros me ta, në Benevento  (275 p.e.r) nuk përfundoi me fitoren e asnjerit prej ndërluftuesve. Në këto kushte, Pirrua vendosi të lerë Italinë e të kthehej në atdhe. Megjithë humbjet e mëdha në njerëz dhe shpenzimet  e jashtzakonshme të fushatës italike, Pirrua theu në brigjet e Vjosës ushtrinë e mbretit maqedon Antigon II Gonata dhe mori njëherësh edhe fronin e Maqedonisë. Paskëtaj, në 272 p.e.r. ai tentoi pa sukses të pushtojë Peloponezin, por ndeshi në një rezistencë të ashpër në Spartë. Gjatë tërheqjes drejt veriut ai humbi edhe djalin e tij, Ptolemeun, dhe, siç rrëfen Plutarku, në luftimet e zhvilluara në rrugët e qytetit Argos, ai vetë u godit rastësisht nga një gur i hedhur nga një grua plakë dhe humbi ndjenjat. Një ushtar armik ia behu atë çast dhe i preu kokën mbretit të famshëm të Epirit.

Pas vdekjes së Pirros, pasardhësit e tij nuk qenë në gjendje të mbajnë lart lavdinë molose. Sistemi mbretëror u eliminua dhe i fundmi i dinastisë së Ajakidëve, Deidameia, përfundoi i vrarë nga një kryengritje popullore. Tashmë, u rrit roli i Kaonëve dhe i Thesprotëve dhe tre fiset më të shquara epirote u lidhën me styre me një sistem federativ. Qëndra e lidhjes epirote u zhvendos në Finiqin e Kaonëve. Në krye të lidhjes ishte një strateg, që kishte komandën supreme të forcave të lidhjes. Ai zgjidhej nga mbledhja e popullit (ekklesia ton Epeiroton), e cila vendoste gjithashtu për luftën dhe paqen dhe krijimin e aleancave të jashtme, përveçse vendoste për gjyqet politike. Megjithatë, lidhja epirote nuk  mundi të fitojë fuqi të madhe, ajo madje as nuk mundi të përfshijë të gjitha trevat e banuara nga fiset epirote. Në konfliktin e ri mes Romës dhe mbretit Perseus të Maqedonisë, lidhja epirote u bashkua me këtë të fundit. Por në betejën e njohur të Pydna-s (22 qershor 168 p.e.r.) aleatët pësuan një disfatë të rëndë nga konsulli romak, Paulus Aemilius, i cili u hakmorr duke shkatërruar 70 qytete epirote dhe duke skllavëruar 150 mijë burra. Paskëtaj, lidhja epirote pushoi së ekzistuari. Vijon

 

*****

Materiali i mësipërm është një studim i sintetizuar dhe thuajse shterues mbi historinë e Çamërisë nga origjina deri në ditët e sotme nga profesor Pëllumb Xhufi. Ky material botohet për herë të parë dhe i plotë me vijim në disa numra në gazetën ‘DITA’ për të sqaruar një nga çështjet që ka ngjallur më shumë polemika në marrëdhëniet shqiptaro-greke.

Nesër do të lexoni:

-Mesjeta: Nga thema e Nikopojës në despotatin e Artës

-Sundimtarë shqiptarë në Epir

-Çfarë thotë “Kronika e Janinës” për despotin serb të Janinës me nofkën “Thoma shqiptarovrasësi”

Pëllumb Xhufi July 6, 2016 15:06
Komento

38 Komente

  1. E verteta ! July 6, 16:18

    Ky eshte Historian , e jo Beqir Meta qorr apo Uran Mutka !
    Le ta marre vesh Akademia Berishiane se cdo te thote Historian , Shkencetar , dhe Shqiptar i Vertete !
    Le te pelcasin te gjithe Grekqiret , Janullbythqiret e te gjithe kopilat antishqiptare !
    Historia eshte , si e verteta : zhytet por nuk mbytet !!!

    Reply to this comment
  2. Aleksandros July 6, 17:07

    Opo do I lini perrallat apo jo, ketu behet fjale qe Albani-stani eshte bere Turqi dhe Arabi dhe ju po na tregoni fise barbare ne krahe te Civilizimit boterore, te thetros, te Lojerave Olimpike, te Filosofise, Mrekullive te botes.
    Barbare quhen Kosovaret p.sh qe shkojne dhe luftojne per Arabet dhe Allahun, kjo nuk do te thote qe nuk jane shqipfoles apo shqipetare.
    Nuk leni gje pa zbuluar gjoja eshte Albanistane.
    A ka egzistuar gjuha shqipe apo jo?
    Kjo eshte pyetja dhe ne qofte se ka egzistuar dhe nuk u fol atehere a ka patur lufte midis ketyre trevave?
    Po ka patur ateher pse I thoni aglisht
    spiunit nga spy
    tradhetarit nga traitor
    pidhit nga pusy
    familjes nga family
    mikut nga amikos armik
    priftit nga priest
    si I thonin me jep poko uje se edhe kete nga uoter.
    Si I thoni vdes nga deth nga anglishtja
    varos nga anglishtja barry.
    Gjuha shqipe eshte e krijuar ne shekullin e 17te nga nacionaliste te shitur dhe te semure psiqike.
    Kjo fjali e fundit (fine) perkthyer ,
    Glosa shqipe este criate nga njerez sell dhe sicknes.

    Reply to this comment
    • Epiri _ Iliria_ Shqiperia July 7, 02:14

      Vete nje lapangjoz si puna jote ka arritur kaq lehte te zbuloje vjetersine e gjuhes shqipe, shqipja eshte me vjeter se anglishtja, eshte me e vjeter se latinishtja dhe sigurisht eshte edhe gjuha Homerit, cfare ngjashmerie ka greqishtja e vjeter me gjuhen e evgjiteteve te sotem te quajtur ne shekullin e 18 “Grek” nga italianet, me pare e keni quajtur veten Rumanoj deri ne kohet moderne, kush jeni ne fakt ju lekur djegur te ardhur nga afrika veriore, erdhet si hajdute dhe ashtu keni mbetur deri me sot kusare dhe vrases.
      Rrofte djali i Pogonatit qe lufton me hajdute e kriminale per te nxjerre te verteten e Shqiperise dhe Shqipetareve. Poshte tradhetaret dhe te shiturit.

      Reply to this comment
    • Askushi July 7, 08:02

      Si s pertojne te shkruajne mileti. Mire qe e bejne po shkruajne vargje te tera me idiotizma. Aleksandros ke te drejte dhe fjalen idot(shqip)-idiot (anglisht) te shkon per shtat mos u merzit.

      Reply to this comment
    • DIA July 7, 18:28

      @ ti pjelle aziatike me emrin aleksandros ne shekujt e IV dhe V para eres sone nuk kishte as Angli as gjuhe ngleze po ti nuk ke faj se ke sasi me te madhe mendsh ne zorren e trashe sesa ke ne koke.

      Reply to this comment
      • leshoni pronat tona,ju camet. July 8, 09:42

        o ti dia cfar muti je,mashkull apo femer,se si shume po mbron camet se si duket duhet te jesh edhe vete cam,po nqs se greku ju jep pronat ( dicka qe nuk do ndodhi kurre,po themi sikur ),,ato toka qr ju keni zaptuar ne shqiperi vlore fier elbasan kavaj durres etj ne zemer te shqiperise jeni te gjithe,,a do ti leshoni???se ju nuk i keni me tapi po me ligjin e sali karit 1501,do ti dorzoni apo jo???pergjigju mor plere,,se si themi ne nga vlora po te pres tek lagja e camve,do te thote qe jane te gjithe cam ne ate zone,dmth i keni rrembyer ato toka dhe keshtu qe duhet ti dorezoni se keni marre pronen e dikujt tjetri,por kurre nuk flisni per kete,por llapni vetem per ato qe ju ka marre greku,kur kerkon te drejten tende per pronat e tua me te drejte,,nuk munt te shkelesh te drejtat e tjetrit po per pronat po nga ju camet,me pak fjale,keni zaptuar pronat e gjyshit tim me tapi 200 vjecare,kurse ju ne trojet shqiptare hyret ne 1947 1948 po lerini pordhet sikur dinit shqip se pleq cam kur erdhen atehere nuk dinin te flisni shqip,jo brazi qe erdhi mbas atyre,por te paret tuaj legena.

        Reply to this comment
        • DIA July 8, 17:05

          Nuk jam cam, dhe nuk me intereson ligesia jote ndaj cameve as konfliktet e mundeshme te pronesise qe mund te kesh ti si person me kedo, edhe ligji qe ti i referohesh eshte 7501 dhe jo ai qe shkruan ti, kur te diskutojme ndonje artikull per ligjin e pronave ne Shqiperi munt te flasim per te por tani flasim per histori dhe mos ngaterro kekun me byrekun.

          Reply to this comment
    • anticensurë 25642654 July 8, 15:10

      o të shkërdhefsha robt mor aqillo!
      po çfar kujton ti mor idiot i lindur se meqënëse gërku ka shpikur lojërat olimpike tërë dynjaja qënka greqi??
      çfar kujton ti or idiot se me qënëse jot ëmë është rruspi,gjithë gratë janë të njëjta me tët ëmë??
      po si vjen e krahason shqipen me gjuhën më të re të europës,anglishten??
      mor të shkërdhefsha robt i mbrojtur me dy këllufa,për të mos prodhuar idiotë si ti,na luajte trurin me këto idiotësi mor qënje e pashpresë!!
      shko mor shkërdheu diku tjetër,ke blogje gërke e angleze sa të duash për ju të prapambeturit mendorë të pashpresë!!

      Reply to this comment
  3. mondi July 6, 17:32

    Pellumb Xhufi eshte i vetmi historian ne kuptimin e plote te fjales qe ka sote Shqiperia Atdhetare,njeri i pandikuar nga qarqe te ndryshme qe per interesa dhe perfitime te ndryshme ndryshojne te vertetat historike. Bravo Profesor…

    Reply to this comment
  4. Laci July 6, 18:13

    Pergezime per punene por edhe ti Profesori Bolshevik e ke gelltitur ´Lugen e Corbes se Prishur…….. Merru vetem me histori dhe hiq dore nga Politika dhe politikanet se te del fytyra prej dallkauku.

    Reply to this comment
  5. Tz July 6, 18:49

    Edhe fjala Stani,albanistan e shume shtete qe e mbajne kete mbrapa shtese mos te duket cudi mor Alessandro’s se eshte nje fjala shume kuptimplote Shqipe, Sot edhe 10 mije vjete me pare perdoret si p.sh. Stani im,Stani I filanit,Stanet tona,te stanet e atij apo ketij,mblidhemi te Stanet etj,etj.Edhe emri yte eshte I po kesaj origjine,provo te japesh nje kuptim ndryshe te emrit Aleksander nga ajo qe shpjegohet nga shqipja.Greket nuk kane hallin te camet apo tokat qe zoteron camera,ato toka nuk kane ndonje pasuri te vecante por kane pasurine me te madhe ,ate te HISTORISE te cilen ata e kane vjedhur dhe duan ta bejne te tyre plotesisht.

    Reply to this comment
  6. Lpl. July 6, 18:57

    Ka shume pasaktesi si e trajton qeshtjen nuk eshte e thene se komunistet ishin shqiptare e diversantet jo keta barbaret sipas komunisteve .E verteta eshte se as Maqedonet as Epiri As Iliret nuk arriten te ndertojne qytetrimin e tyre pos atij Grek se Grecia eshte nena e te gjithe popujve te Ballkanit me gjuhe e me kulture .Ne ne qoftese marrim si e nderton shtepine nje nga patosi me nje nga Lezha ka ndryshime ose si e bejne enen e baltes atehere i bie se ne nuk jemi te njejte se e kemi bere enen ndryshe por per me percaktuar historine merren dokumenta e jo thenja njerit e thenja tjetrit dipas kohes se pushteteve dhe preferencave kot mundohesh ske thene gje te re nuk behet Idrizi Ilir ose Epiriot se nuk i perket asaj kulture .Pastaj ti nuk permende perjudhen Serbe thua vetem despoti i Artes cfare ishte ky kuj i sherbente Çfare ishte Morea pastaj ti merr arkivat EVenedikut pas 1400 tes ne kete kohe ishte pushtuar Allkani dhe kishte rene mbreteria Serbe dhe Venedikasit nuk flasin per gjithe territorin por per ate pjese qe kishin akoma nen atministrim dhe ajo pjese qe ishin bere Katolik per mbrojtje dhe me ja mbath nga Turqit prej trojeve te veta dhe arkiva Venedikase nuk eshte e sakte ose ju e perktheni sipas deshires , me i besushem do ishe sikur te merrshe arkivat Serbe per ate perjudhe dhe Greke por ju beni letersi dhe nuk beni histori beni letersi se ate e trilloni ne dhome dhe skeni nevoje me lexuar arkivat e me perkthy .Ata thojne avanoz ju thoni shqiptaret jane dy gjera te ndryshme Arvanitas Arberesh jane ata te cilet jetuan edhe per pak kohe nen Venecjan dhe nuk flitet per te gjithe Shqiptaret .Historjane dembele e romantike .

    Reply to this comment
    • normali July 6, 20:50

      Ky Lpl. duhet te jete Beqiri. E, ç’te bejme edhe Beqiri do shkruaje e do trilloje gjithmone kunder interesit te shqiptareve. Shiko tjetrin me poshte: je lodhur shume o pellumb me xhufke. Sa njerez banale: toka ka edhe bizhdollane edhe njerez..

      Reply to this comment
    • anticensurë 25642654 July 8, 15:17

      dhe ty robt si dhe aqillos!!
      sipas teje i bie që rroma është nëna e popujve gjermanikë meqënëse ajo u përpoq ti pushtojë??
      sipas asaj llogjikës tënde prej perversi anglezët nuk egzistojnë,sepse kanë qënë të pushtuar nga qytetrimi rromak??se italianët nuk egzistojnë se u pushtuan nga fiset gjermanike??
      e ju shkërdhefsha injorancën tuaj të mbushur me pordhët e kishës gërke!!e asaj kishe mesjetare të ndrydhur nën idiotësinë e fondamentalizmit të saj,e një fondamentalizmi të ndyrë,zgjyrë shekullore!!
      tipa si ti dhe aqillo do të vdisni idiotër,njëlloj si keni lindur!!

      Reply to this comment
  7. peti July 6, 19:13

    Je lodhur shume o pëllumb me xhufke.Barbare quhen ata qe janë te pa gdhendur te pa civilizuar dhe civilizimi nuk eshë bere me nje here per te gjithë grekerit.Te pa civilizuarve dhe sot u themi “vllaho”,”coban”, qe eshte akoma i trashe i pa civilizuar.Shiko gërmimet arkeologjike se c`thone,nga Lisusi deri ne Buthotros.

    Reply to this comment
  8. metafora July 6, 19:56

    Vetem njerez te ditur dhe atdhetare te panjolle si Pellumb Xhufi mund te shpenzojne pjese te rendesishme te jetes se tyre per te nxjerre ne drite te verteten rreth kombit shqiptar apo qofte edhe vetem nje pjese te tij sic eshte Cameria. Respekt.

    Reply to this comment
  9. Alban Hamzai July 6, 23:40

    Z.Xhufi!Asgje nuk ke kuptuar nga thenia e Thuqididit.Mund te te sjell ketu te shkruar theniet e mbi 20 historianeve antike qe provojne se fiset epirote jane Helene.Edhe z.Hammond qe ke permendur ne vepren e tij provon qe Epiri eshte Helen.Edhe ne foton duket qe monedhat jane shkruar greqisht.Edhe Enciklopedia Shqiptare thote qe kufiri jugor I Ilirise ishte lumi Vjosa.Kjo qe ke shkruar eshte “histori” per shqiptaret e kafeneve,qe nuk kane lexuar asnje liber ne jeten e tyre dhe do thone:Bravo Xhufi,ti je historian dhe atdhetar!Edhe ju te gazetes duhet te dini qe nuk ju lexojne vetem gjysemanalfabetet ne kafene,por edhe te tjere qe dine dicka…Ju lutem botoni komentin tim!

    Reply to this comment
    • Bravo Z. Xhufi July 7, 02:34

      Sado balte qe te hidhni ju te shiturit dhe shqipfoles nuk mund ta hidhni dot me argumenta, nuk ka nevoje as per Hamond as per te tjere historiane, merr rrugen e shko deri ne Preveze e Arte dhe do digjosh ship o “Turpi Hamzai” turko – grek i ndyre.
      Historiane te lashte si Straboni , Tuqididi etj e percaktojne qarte qe aty nuk jeton popullsi greke por nje popull tjeter qe sipas tyre eshte barbar dhe nuk rregullat dhe ligjet e tyre ose ndryshe i quaane barbare. Barbare jane quajtur edhe gjermanet nga Romaket, por kjo eshte lashtesia, prandaj per te sqaruar nje idiot me siper qe si pelqen te quhet barbar, por padija e tij e verton prejardhjen prej barbari nne ditet e sotme.

      Reply to this comment
    • Bravo Z. Xhufi July 7, 02:37

      Sado balte qe te hidhni ju te shiturit dhe shqipfoles nuk mund ta hidhni dot me argumenta, nuk ka nevoje as per Hamond as per te tjere historiane, merr rrugen e shko deri ne Preveze e Arte dhe do digjosh shqip o “Turpi Hamzai” turko – grek i ndyre.
      Historiane te lashte si Straboni , Tuqididi etj e percaktojne qarte qe aty nuk jeton popullsi greke por nje popull tjeter qe sipas tyre eshte barbar dhe nuk rregullat dhe ligjet e tyre ose ndryshe i quaane barbare. Barbare jane quajtur edhe gjermanet nga Romaket, por kjo eshte lashtesia, prandaj per te sqaruar nje idiot me siper qe si pelqen te quhet barbar, por padija e tij e verton prejardhjen prej barbari nne ditet e sotme.

      Reply to this comment
    • wb July 7, 04:11

      Hammond-i nuk ka provuar asgje; ai thote se ‘si mbase mendimit… tim epirotet flisnin greqisht.” Kurse historianet klasik kane ide tjera, shif per shembull Nilson. Pervec grekve Hammondin huk e bison kush.

      Reply to this comment
    • wb July 7, 04:19

      Hammond-i nuk ka provuar asgje; ai thote se ‘si mbase mendimit… tim epirotet flisnin greqisht.” Kurse historianet klasik kane ide tjera, shif per shembull Nilson. Pervec grekve Hammondin huk e bison kush.

      PS
      Ja si e ka ndertuar tezen helene to epiriotve dhe maqedonase: Ai thote se maqedonasit flisnin greqisht, por greket nuk kuptonin gjuhen maqedonase…

      Reply to this comment
    • DIA July 7, 18:43

      Meqenese je kaq i shkolluar dhe ne te tjeret jemi analfabete dua ty zgjuarsi te me thuash ku shkruhet nga shekulli i IV para eres sone e me pare qe ky shkrim eshte shkrim helen, nes ke prove ma dergo dhe mos ki frike se nuk i kerrcet njeriu te lere pa botuar ty kete zgjuarsi………, ta them kete se edhe ithagjenet e Amerikes ne i quajme indjane per arsye se keshtu i erdhi Kolombit ti quante po a jane INDJANE, dhe kete shkrim e quajme helen se keshtu i erdhi dikujt ta quante po a eshte HELLEN ne te vertete………,

      Reply to this comment
    • Edip G. Lezo August 13, 10:23

      Alban Hamzai, lind pyetja “Si mund te diskutosh dhe me ke?” “A ja vlen?” ….Megjithe ate, per respekt te disa personave si ju, qe insistojne se nje “bari” apo “furxhi”, s’ka lidhje me histori, une po marr pjese…Jetova dramen te me c’farosen burra nga familja qe ne 1944, te shkolluar jasht…dhe personi me i pashkolluar i fisit jam une qe erdha te shkollohem jasht ne anen tjeter te botes….Shqiperia ishte nje burg dhe kasaphane per popullin e vet,qe nuk do t’i gjendet epiteti…Deri ne momentin kur Ellas – Greece, hapi dyert se eshte vendi i kolloseve qe linden DEMOCRACINE per njerezimin, prandaj, jo vetem qe bota nuk dinte nga binte Shqiperia por shqipetaret dhe gjithe minoritetet e Shqiperise qe dolen nga ferry, fatkeqesisht nuk identifikonin vetveten…! Te vrasesh popullin tend dhe t’i humbesh vulen ne bote dhe gjeja me e felliqur qe s’ka ilac shoqeria, eshte mosmirenjohja nga injoranca; …..Kjo vetem KULTURE nuk eshte! Nje popull qe mbeti injorant para botes, qe kokat e kombit te vet i shuajti me far e fis dhe mbeten plehrat…do mbetet ne plehra! Vetem ignorance! Prandaj shqiptaret e mencur iken neper bote per mos t’u kthyer kurre se ju vjen turp te ndajne atdheun me pjesen qe e shemtoi, e demtoi, ate bukuri shqiptare. 50 vjet dhe po vazhdon! Keto jane turpe dhe tragedy! Nothing to be proud! Thjesht po te kisha kohe…do spjegoja te pakten keto rrjeshta origjinen e fjaleve qe shkruajta edhe une vet, te quajtura shqip, ne gjuhet qe i perkasin…Dihet kush zihet! I pazoti! Shpresoj te ulen gjakrat…thjesht se kur bota ndertonte biblioteka gjigante…dhe universitete, ne ishim ustallare “kasollesh”…Universiteti
      i Tiranes u hap 1957-1957-1957-1957- – – – Rumania kishte 700 vjet Universitet..etj…etj…etj…………………..! Ju vazhdoni po keni bateri…!

      Reply to this comment
  10. epirjot. July 7, 04:06

    Si eshte e verteta ?
    Ne aspektin mitologjik a ka kuptim ne greqisht emertimi Thes+proti , (= vend+i pari, pra si per te thene : i pari vend. Nese nuk ka kete kuptim cili eshte kuptimi sipas autorit ?
    Se dyti , a ka ngjashmeri emertimi : E + Piros dhe per rjedhim , cdo njeri te asaj kohe historike si te thirur per Epirot ? Epir-ot–>Epir
    Se treti , Ar+beri, a nuk ngjason me thenien flori (=ar)+beri; pra qe rezultatin e punes e ben per ar (flori) dhe ar+ban–>ar+banitas por qe “b” lexohet per “v” ?!!!!
    Se katerti: Came+ri , mos ka kuptimin e asaj popullate qe u cane, (ri te care), ndenjen te care, (te ndare) gjate kohes se osmaniznit? Pra epirjotet qe u cane nga osmanizmi u thiren came , kundrejt pjeses tjeter te asaj popullate qe vazhdoj emertimin epirjote ?
    MOS JAM GJE Une GABIM ?

    Reply to this comment
    • DIA July 7, 18:54

      E para fjala thes ka te njejtin kuptim ne shqip dhe eshte fjale e lashte, e dyta emri Epir perdorej para Piros dhe vjen nga fjala i eperm qe perdoret akoma ne shqip, e treta emeri Cam dhe Cameri vjen nga emeri i lumit Thjam te pakten sipas Omerit dhe e katra do quheshe mendoj me sakte EPIROT dhe jo EPIRJOT, shko me mire te qethesh derrat sesa te korigjosh profesorin.

      Reply to this comment
  11. intelektuali July 7, 09:15

    PELLUMB XHUFI E KA SHKRUAJTUR HISTORINE ME URDHER NGA PARTIA E PUNES

    Por ne kete OVERTURE historike profesori i Enver Hoxhes per historine, por edhe njeri nga dhenderit e kunatit te tij Bahri Omari qe nuk e ka permendur kurre ne historite e shkruara nga ai, pra ky profesor i Partise se Punes ne kete PRELUD historik ne DITA per cudine tone,

    NUK THOTE ASNJE FJALE PER CAMERINE

    Pse keshtu?

    Ndofta sepse ishte Partia e Punes dhe dora vete Enver Hoxha qe i shiti camet per dy aspra tek greket me urdher nga Jugosllavia Komuniste qe merrte urdhera nga Moska dhe Kremlini dhe kur greket i perzune camet nga tokat e tyre amtare si qen rrugesh, ishte MONTRA bolshevike Enver Hoxha qe i masakroi dhe i deportoi ne veri te vendit dhe ndersey spiunet e tij per t’i denigruar si popull autokton shqyptar qe jetonte paqerisht ne Epirin e Veriut denbabaden por qe u tradhetuan pabesisht nga komunistet shqyptare me pderastin Enver Hoxha ne krye ne kembim te mareveshjes me Mosken dhe Beogradin te ketij levendi borgjez dhe pa shkolle, por qe mbushi lumenj me gjak njeriu te pafajshem ne vendin tone, perfshire ketu edhe shume came te perzene nga greku dhe qe falimentoi ekonomine dhe renoi shtetin, krime per te cilat mbahen ne HESHTJE nga politika jone kombetare, megjithese kjo politike mafioze po kerkon te behet pjese e BE-se antikomuniste dhe Demokratike.

    KJO ESHTE HISTORIA E VERTETE E CAMERISE O PROFESORI I ENVERIT PELLUMB XHUFI.

    Reply to this comment
  12. intelektuali July 7, 09:16

    PELLUMB XHUFI E KA SHKRUAJTUR HISTORINE ME URDHER NGA PARTIA E PUNES

    Por ne kete OVERTURE historike profesori i Enver Hoxhes per historine, por edhe njeri nga dhenderit e kunatit te tij Bahri Omari qe nuk e ka permendur kurre ne historite e shkruara nga ai, pra ky profesor i Partise se Punes ne kete PRELUD historik ne DITA per cudine tone,

    NUK THOTE ASNJE FJALE PER CAMERINE

    Pse keshtu?

    Ndofta sepse ishte Partia e Punes dhe dora vete Enver Hoxha qe i shiti camet per dy aspra tek greket me urdher nga Jugosllavia Komuniste qe merrte urdhera nga Moska dhe Kremlini dhe kur greket i perzune camet nga tokat e tyre amtare si qen rrugesh, ishte MONSTRA bolshevike Enver Hoxha qe i masakroi dhe i deportoi ne veri te vendit dhe ndersey spiunet e tij per t’i denigruar si popull autokton shqyptar qe jetonte paqerisht ne Epirin e Veriut denbabaden por qe u tradhetuan pabesisht nga komunistet shqyptare me pederastin Enver Hoxha ne krye ne kembim te mareveshjes me Mosken dhe Beogradin te ketij levendi borgjez dhe pa shkolle, por qe mbushi lumenj me gjak njeriu te pafajshem ne vendin tone, perfshire ketu edhe shume came te perzene nga greku dhe qe falimentoi ekonomine dhe renoi shtetin, krime per te cilat mbahen ne HESHTJE nga politika jone kombetare, megjithese kjo politike mafioze po kerkon te behet pjese e BE-se antikomuniste dhe Demokratike.

    KJO ESHTE HISTORIA E VERTETE E CAMERISE O PROFESORI I ENVERIT PELLUMB XHUFI.

    Reply to this comment
    • anticensurë 25642654 July 8, 15:28

      nastro dhe unë se besoj xhufin!!po pres librin e atij historianit të butë,butkës,ai si bashkluftëtar tëndi,i frontit antienverian,ai po që e vërteton me fakte që i ka gjet në hale!!

      Reply to this comment
  13. Apollon July 7, 11:51

    Me siguri te plote Xhufi ka lajthitur, ose paguhet shume mire qe te shkruaje genjeshtra dhe mashtrime te historise.
    I referohet “argumenteve” dhe fjalive te marra nga vepra te grekerve, por duke i devijuar dhe mashtruar ato dhe duke shtuar vete fjale dhe konkluzion qe nuk kane asnje perputhje me ato qe jane shkruar e thene nga filozofet dhe historianet greke.
    E para : argumentat qe sjelle jane te tilla qe vet bie brenda koke e kembe, psh fotagrafon monedhat e lashte greke te Epirit qe shkruanjen greqisht te paster pa asnje kuptim ne shqip.
    E dyta mbreti Pirros ka nje prejardhje te vazhdushme nga mbreterit helen shkruan drejton dhe flet greqisht pret monedha ne gjuhen dhe kuptimin grek (helen),
    E treta: Xhufi barazon fjalen “barbar” me fjalen “Shqiptar” kur fjala shqiptar permendet vetem ne shek. e 19te. U referohet grekerve por mashtron me thenjet e filozofet greke. Ata quanin “barbar”fiset helene qe nuk ishin aq te civilizuar sa Athinasit. Sic themi sot ne shqip “fshatar” dhe ska te bej aspak me percaktimin e kombit.
    E katerta: Ne kohen e lashte greke qyteterimi grek ndahet ne qytete -shtete, po qe te gjitha kishin kulturen dhe gjuhen helene-greke.
    E pesta: Xhufi lidh fjalen ilir =shqiptar, gje qe asnje shkencetar historian nuk e verteton kete rjedhe. Perkundrazi shume historiane te huaj dhe greke(hartat e vjetra percaktojne qe krahinat Ilire shtrihen nga veriu deri ne Shkumbin. Por dhe ne krahinat ilire nuk eshte gjetur ndonje argument ose te dhene qe te lidhet me shqipen dhe shqiptarin e sotem. Bile ne shume qytete ilire eshte gjetur gjuha dhe shkrime greke, ndertime e vepra te artit grek.Keto i kane zbuluar arkeloget franceze, angleze, gjermane dhe Italiane. Per keto cke per te na thene zoti Xhufi.
    E gjashta: Sraboni , Aristoteli dhe historiane te tjere kur percaktojne kufijte e Greqise se lashte thone perkatesisht qe kufijte me perendimore nga deti fillojne nga lartesite e Karaburunit dhe te Llogorase dmth (AKROQERVNIA ORI- Ακροκεραύνια Όροι). kete e vertetojne dhe gjetjet arkeologjike te qytetit te lashte grek Orikum, Amantines ne Vlore etj.

    E shtate: Te gjitha qytetet e lashta ne Shqiperine e sotme jane ndertuar e populluar nga greket (helenet) e lashte ne to gjenden edhe sot mbishkrime, vepra arti dhe kulture greke. Pyesni zoti Xhufi arkeologet shqiptare dhe te huaj. Qytete te lashta helene jane Durresi (Επίδαμνος-Δυρράχιο), Apollonia, Alesius (Lezha),Amantia, Antigoni(tepelene),Himara, Onhesmi(Sarande), Finiqi, Butrinti. Nuk ka asnje qytet te vjeter ne Shqiperi qe mos te kete kulture dhe mbishkrime greke. Cdo gur qe te cosh shruan vetem greqisht. Prandaj ti dhe te tjere mashtrues mos u lodhni me mashtrime historie se pervec se laithiteni vete po helmoni dhe corodisni mendimin e kthjellet te te rinjve shqitare qe te mesojne nga qyteterimi i lashte grek se ndoshta ata ishin te paret e tyre.
    Se fundi iu them te shkruani per Dhespotatin e Epirit ne kohen e Bizantit (1200) qe shtrihej nga Durresi(Δυρράχιο) deri ne Rion e sotem te Greqise) ku zoteronte kultura dhe gjuha greke, orthodhoksia dhe qyteterimi grek. Keto duhet te shkruash dhe jo per ca turkombeturina came qe sdine se cjane njehere thone se jane grek te islamizuar, njehere turq, e njehere turkoshqiptare. Por ajo qe eshte e vertete eshte se ata (ghjysherit e tyre), jo te gjithe kane bere krime dhe deme ndaj popullsise greke ne Thesproti.
    Dhe tani duan te njollosin dhe tere Shqiperine. Duan te na bejne armiq me popullin grek qe na mbajti me buke e pune. Duan te prishin bashkepunimin mes dy popujve miq.

    Reply to this comment
    • Askushi July 7, 19:04

      Ja dhe nje tjeter llapist me fal doja te thoja gjuhetar grek. Po mire o trim greqie mos na dilni dhe kerkoni dhe pronat ne Sicili,Campania Puglia e ku di une qe ka pasur koloni greke ne itali. Romaket e lashte germat nga greqishtja e vjeter i moren pse nuk thoni qe jane grek dhe ata? Te pakten jemi te gjithe grek e sna mbetet hatri. Ehhh sa historian me Wikipedia paska ketu.

      Reply to this comment
    • DIA July 7, 21:00

      E para ti palle qe te paska mbajtur greku me buke nese di shqip qe nuk di do e kishe kuptuar qe Dy-rrah eshte vetem ne shqip, e dyta me gjej nje grek qe nuk ka mesuar greqishte te lashte ne shkolle te kuptoje Omerin ne origjinal po ta degjoje,nuk e paskemi ditur qe greket e lashte qenkeshin te besimit te krishtere orthodhoks sa per camet kane bere vetem nje krim qe kur kishin fuqine nuk i keputen gurrmaze kesaj rraces tende prej jevgu dhe paguan pasojat, Ky shekull mo jevg anadolli flet gjuhen e AR-BERIT dhe camet dhe te gjithe arberit do ja u paguajme borxhin me te njejten monedhe ju pelqen apo jo dhe lere profesorin te helmoje rinine arbereshe mos u merakos shume ky popull eshte AR-BER dhe si simbol ka PLISIN ketu e 104 vjet nuk ishte nuk eshte e nuk do behet mik me greket e pabese. KURRE ME.

      Reply to this comment
  14. Arber July 7, 13:28

    Historiani i shquar Pellumb Xhufi ben shkence, le ta degjojme dhe studiojme. Helenizimi i Camerise eshte nje proces i pakthyeshem. E vetmja mundesi praktike ligjore eshte kthimi i pronave te cameve te deportuar nga genocidi grek i Luftes se Dyte Boterore.

    Reply to this comment
  15. Aleksandros July 8, 02:22

    Per comentin Tz.
    Ta spjegoj une kuptimin e fjales Aleksandroa, Filipos babait, Olimpias vendi dhe mali i quajture Olimp Perendi Greke, Thesaloniqi motra e tij, po lexo nje cike nuk te ben dem, apo je nga ata qe tq ra tefiket kur vdiqvEnver turku.
    Aleks -andros greqisht mbrojtes I burrave
    Fil-ipos greqisht mik I kalit.
    Thesalo-niqi greqisht fitore e Thesaleve
    Olimpia emer Greke.
    Andro-maqi greqisht ndeshje burrash emri I gruas se Hektorit dhe jo Andromaka.
    Po ty a e ke bere pyetjen pse (perke)I thua mik nga amikos dhe jo filos, polis I thonin Ilyrios dhe jo qytete nga cita italisht, nuk ka as edhe nje fjale Ilyre qe correspondon me Albanishten.
    Te shkruajta pak (poko)fjale por ty me duket se te punojne baterite ndryshe.
    Pse (perke)I thua krndoj nga kantare italisht, apo nuk kendonin.
    A ke ndonje fakt (fact) qe nuk flisnin Greqisht Ilyret?
    Vete Ilyrios eshte dobic di puna tuaj apo sic e paraqet Mithollogjia dhe Historia Greke qe edhte djali I katert e Kadmos vellait te Evropit?
    Une e kuptoj qe si shumice barbare dhe fare turke, me mire I quani paraarrdhesit tuaj barbare d.m.th kafshe ne kufi me te ashtuquajturit jashtetokesore Greket e Vjeter.
    Nje eshte Civilizimi Greke, nuk ka as Italiane, as Gjermane, asFranceze, as Turk.
    Greket e shkruan historine dhe te tjeret e kopjuan qe nga Demokracia, Perendite, Thetro, Alfabet etj.

    Reply to this comment
    • DIA July 8, 13:42

      Per pallen Aleksandros, sarrisa arma e kollones maqedonase sarrij nga gjatesia 5 metra e ushtes ne greqisht nuk ka kuptim, thes ne ilirisht dhe ne shqip dote thote vendvendosje e bollshme, kurse fjala nik ka ekzistuar ne ilirisht dhe ne shqip kemi fjalen besnik, sa per kalin e quan edhe OMERI kale, dhe kali i Trojes u quajt durjos ipos jo kshilo ipos, po te rendis dhe disa fjale te Omerit kion-qen, bore-bore, vear-vere-bear, uk-nuk, ar-are, kroi-kroi, lepuri-lepuri, vosh-vesh dhe mos kaloj ne perendite qe vetem ne shqip kane kuptim keshtu qe per ty po perseris fjalen SARISA QE TA MBASH BRENDA ME SHENDET.

      Reply to this comment
  16. Natyralisti July 8, 08:59

    Sikur Pellumbi te thoshte cope mendimin e tij se si duhet te veproje Shqiperia ne lidhje me Camerine? Por me dy fjale ama per ne popullin e thjeshte e jo roman historie!

    Reply to this comment
  17. xhavela July 8, 16:21

    Sa here qe ka ndonje artikull serioz qe flet me dokumenta te sakta ne gazetat Shqiptare dalin qente e Janulles dhe lehin (aleksandros,claus,apollon,Lpl ,lefterizgjebsi etj.

    Nuk e diskutoj qe i nderuari Xhufi ka ndonje pasaktesi ose ndikohet nga identiteti i tij shqiptar por mbi 90 perqind i ka te dokumentuara dhe ai na jep vetem rrjedhjen e ngjarjeve sipas dokumenteve dhe materialeve faktike.

    Ne nje hapsire kaq te madhe kohore dhe duke patur parasysh se ne Cameri por dhe ne Shqiperi kane kaluar si rrebeshe qindra perandori apo hordhi te ndryshme qe kane lene gjurme por ne lexuesit duhet te mos harrojme se:

    -ato qe jane sot e mbajne veten psevto-greke (GREKE FALLCO) duhet te dine se greqishtja antike nuk ishte prone e grekeve te lashte.Ajo ishte nje kontributi i te gjithe popujve te mesdheut lindor dhe per ti vene nje emer kesaj gjuhe i thane greke apo helene..pra eshte nje kontribut popujsh per mijra vjet..le te themi si gjuha angleze sot ne amerike apo australi.

    Keta gerqishtfolesit e sotem duhet te mos harrojne se ka mijra dokumente (KUJTOJME DOKUMENTARIN E SKA-IT PER 1821) qe eshte ndaluar nga kisha greke te cilat thone:::::Ndiqni me kujdes

    Greket e sotem pra ato te pas 1821 nuk kane asnje lloj lidhje me te ashtuquajturit greket(helenet) e vjeter se zinxhiri i lidhjes tyre eshte keputur mbi 10 here gjate kesaj periudhe nga antikiteti dhe sot..Greqia e sotme me se shumti perbehet nga shqiptare kristiane te ikur masivisht nga vendi i tyre

    Marrim ditet e sotme:

    Mbi 1 miljon shqiptare pas 1990 vershuan ne Greqi dhe u pershaten me situatat qe gjeten ne Gerqi duke nderruar emrat fene se nuk kishte rruge tjeter..os ete vdisnin per buke ose nderonin fene dhe emrat.Personalish njoh qindra came apo tropojane-kuksiane qe jane bere me grek se greket vete per aresye mbijetese.Shtrojne pyetjen:

    Mire tani ne kohen e internetit ndodhin keto levizje biblike te njerzve..po ne kohen e para mesjetes ,mesjetes dhe ne pushtimin 500 vjecar turk imagjinoni cfare mund te kete ndodhur qe nuk ka historian ne bote ti perhkruaje saktesisht.

    Por dy gjera jane Postulate sot ne lidhje me psedo-greket:

    1-Ajo qe thuhet gabimisht gjuha greke (e vjeter) ishte gjuhe nderkombetare e fiseve dhe qyteterimeve te mesdheut lindor ku shqiptaret dhe greket e sotem kane merita te njejta.

    2-Greket e sotem nuk kane asnje lidhje me greket e antikitetit ku shumica e tyre kane prejardhje shqiptare te dokumentuar ku dhe zoti Xhufi i argumenton ne menyre te sakte

    Reply to this comment
  18. Llazar July 6, 15:23

    Ju faleminderit prof. Pëllumb Xhufi ! Punë e shkëlqyer !

    Reply to this comment
Shiko komentet

Komento

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*

Sondazh

MENDONI SE PËR TË ZGJIDHUR KRIZËN POLITIKE DUHET NJË MARRËVESHJE E RE RAMA-BASHA?