Fotot e rralla: Kur hidheshin ‘themelet’ e Shqipërisë komuniste

January 5, 2019 19:20

Fotot e rralla: Kur hidheshin ‘themelet’ e Shqipërisë komuniste

Ky është një nga koleksionet e rralla të fotove nga fillimet e Shqipërisë komuniste. Si zakonisht, koleksioni është pjesë e punës së palodhur të të ndjerit Robert Elsie, raporton MAPO.

Albanologu na ka lënë pas një arkiv të mrekullueshme. Fotot janë realizuar nga Hari Ham në vitin 1961.

“Gazetari gjermanoperëndimor Hari Ham (Harry Hamm, 1922-1979) ka lindur në Amsterdam. Shërbeu me forcat gjermane në Luftën e Dytë Botërore dhe u bë rob lufte në Bashkimin Sovjetik (1945-1949). Pas kthimit të tij në Gjermani studioi për shkencat politike në Frankfurt dhe në Monpëlie (Montpellier) dhe punoi gazetar për gazetat e njohura Die Welt dhe Frankfurter Allgemeine Zeitung. Në gusht të vitit 1961 Hami mori një vizë të rrallë për të vizituar Shqipërinë, pikërisht në një kohë rrëmujeje të madhe politike. Aty përjetoi ndarjen politike të Shqipërisë me Bashkimin Sovjetik dhe fillimin e aleancës së re me Kinën revolucionare. Fotografitë e këtij koleksioni janë marrë nga libri i tij i mirëinformuar Rebellen gegen Moskau: Albanien – Pekings Brückenkopf in Europa (Kryengritës kundër Moskës: Shqipëria – kryeura e Pekinit në Evropë), Këln 1961,” shkruante Elsie.

 

v.l/ Dita

January 5, 2019 19:20
Komento

21 Komente

  1. patriot me kembe ne toke January 5, 19:33

    Kur shoku enver u informua se foto e mahmetit ishte ne nje radhe me foton e tij tek Pista, mori vendimin per ta bere agjent te gjith-fishte, dhe ta flijonte kur ti vinte radha.

    Reply to this comment
  2. patriot me kembe ne toke January 5, 19:35

    PAQI-A nuk u lypka …

    Reply to this comment
  3. besa January 5, 20:07

    S’kam per ta kuptuar kurre; perse jepen foto nga te huajt per kohen dhe pse jepen foto qe pasqyrojne erresirre, trishtim apo ne skuta te largeta? Kjo ishte jeta atehere? Televizioni dhe kinostudio ka plot materiale qe pasqyrojne jeten dhe kjo qe reklamohet nuk eshte e verteta. Megjithate, doni ta nxini, nxijeni si jeni vete. Aman duhet ditur se njerezit shpirtezinj kerkojne ta bejne dhe te bardhen te zeze. jemi ne boten color qe predominon e zeza ku i permbeledh te gjitha. Dielli u shua, drita humbi, erresira na ka mbuluar.

    Reply to this comment
    • lere pa bo January 6, 09:16

      skam per ta kuptuar kurre mendimet boshe qe shfaqin disa komentues te volitshem te sistemit zero.televizioni si dhe kinostudija ishin me te vertete mediat e “lira” qe pasqyron realitetin ne menyre “perfekte”.dua te besoj se ironia nuk mund te jete gjysma e se vertetes……….,irritimi vjen vetvetiu pa u sforcuar , dhe pyetja lind pa u lodhur;keta mallengjyes te perlotur nuk kishin familje ,njerz te aferm qe jetonin ne fshatin socialist

      Reply to this comment
  4. sofia January 5, 20:20

    besa, keta qe kerkojne skuta te erreta vuajne nga kompleksi i inferoritetit dhe deficite te integritetit; duan qe bota te jete si ata vete, te paemer, hiçer….

    Reply to this comment
  5. MH January 5, 20:28

    A ju vjen turp qe nxirrni diktatorin ne nji kohe kur shovinistet grek dhe ato jugosllav kan hyre thelle dhe trimnisht brenda teritorit tone dhe ju pjerdhin me Kacifas.Kur dhe sot ju lemerisin,pergadituni per nji Kacifas 2.
    Nuk ka vend per tu cuditur kur ne krye te Rilindjes kemi nji Kryeballist qe e rrejti popullin per ndeshkimin e kriminelve dhe korrupsionistet qe u bane kapice ish bashibozuket e mareshallit Berisha agjent balle hapur kundra Shqiperise.Dhe ju me falni i hani mun.

    Reply to this comment
  6. demo January 5, 20:32

    Vdiq Robert Elsie,,Keni 5 vjet qe rrotulloni keto foto.

    Reply to this comment
  7. SS January 5, 20:55

    Njerez me te pafytyre reklamonje fotografin kur ke dal nje moment keq Nuk japin pamje kerrmat sot qe po mbajne peng Shqiperin pa te ardhme dhe ne erresire te plote

    Reply to this comment
  8. intelektuali January 5, 21:21

    BO BO BO!

    Enveristet i ka pickuar zekthi dhe ka kercyer nga brimat e miut per te mbrojtur Kauzen e Partise se Punes qe albanologu i mirenjohur, Robert Elsie e ka dhjere me fotografite reale te kohes te gjermanit te Hitlerit qe e nxjerr dhe pasqyron vendin tone:

    SI NJE FIS KANIBALESH PREJ AFRIKE ZULU

    Mua me thene te drejten me pelqeu me shume fotografia e Enverit te Partise dhe e Mehmetit te Ushtrise te Bar- Pista e Hekurudhes me policin vigjilent me cizme dhe uniforme qe dukest sikur kerkon midis plazhistave bythjashte me breke prej doku:

    ARMIKUN E KLLASES

    por:

    Edhe fotografia e pare me Stalinin, Xhamine dhe Sahatin me yll komunist ne maje nuk le dyshime se:

    KOHA E QEPES E ENVERIT ESHTE AKOMA GJALLE ME PIRAMIDEN E TIJ NE MES TE TIRANES.

    Reply to this comment
  9. Jorgo January 5, 21:24

    Tè gjithè HAJDUTÈT dhe HORRAT qè kanè Qeverisur SHQIPËRINË këto 28 VJET , Nuk i vijnè as tek MAJA e KARIT ENVER HOXHËS. Fillojeni nga të gjitha , po deshët fillojeni edhe nga Pamja e Jashtme , BUKURIA , TRIMËRIA , ATDHEDASHURIA , PATRIOTIZMI ! ! ENVER HOXHA Nuk bèn më NÈNA ! Kemi 28 VJET qè na VJEDHIN dhe GRABISIN SPURDHJAKËT e Demokracisë !!

    Reply to this comment
  10. Toni January 5, 21:27

    Fjale me vend.

    Paqja nuk lypet por fitohet.

    Reply to this comment
  11. Çim Miri January 5, 21:32

    ENVER HOXHA Burrë SHTETI me TOPE të RÈNDA , Jo si kèto FEKALET dhe PLEHRAT e ShkèrLLatoKracisè , e mbushur me HAJDUTÈ dhe LANGARAQË ! ! ! ! ShkèrLLatoKracia na pruri PETRIT VASILIN , Ermal Mamaqi-rin , Tik Llallèn , Visho Likèn , Ridvan Boden , Genc Rulin , ARDJAN KUSAR FULLANIN , Arben Ahmetajn , Damian Gjiknurin , Haxhinasto , Naçot dhe Palaçot , e VJEDHJES , GRABITJES , PLAÇKITJES dhe KORRRRRRRUPSIONIT

    Reply to this comment
  12. Kola January 5, 22:54

    Sakte Sofia! Nje vit te mbare!

    Reply to this comment
  13. h January 6, 09:51

    Te kesh në pushtet të keqen absolute si maloku.berisha,
    sigurish që E.Hoxha behet gjigant.

    Reply to this comment
  14. realisti January 6, 11:31

    Ka nje fjalë të urte qe thote “Njeriu nuk vdes kur mbulohet me dhé por kur mbulohet me harresë” . Tashti me thoni ka vdekur apo jo Enver Hoxha? Ne fakt mbas afro 40 vjetesh qe eshte mbuluar me dhé akoma mban me bukë gazetat dhe gazetaret.

    Reply to this comment
  15. Ndue Sanaj January 6, 11:33

    Keto publikime nuk kane asnje vlere, per sot jo se jo, por as per te ardhmen, per ata breza qe nuk e kan jetuar ate kohe.
    Keto foto jane publikuar dhe ne galerine e arteve ne Shkoder dhe ka pasur kritika, se vetm anet negative jane marre ne fotot e publikohne sot.
    Pra, ky publikim nuk ka asnje vlere.

    Reply to this comment
  16. Dhimbie e madhe popull. January 6, 14:35

    Gazeta “DITA” me dashamiresi si lexues sa atdhetar;
    Jo me keto ekspozime qe na shtojne dhimbiet.

    Turp turp dhe marrezi ky afishim i dhimbjeve qe ajo kohe i zhduku..
    .Me falni ju te gazets sone “DITA”,po kjo nuk na duhet,nuk i sherben c’ka duam sot.
    Falemindweit komwntuwsve atdhetare qe dine te vkeresojne ceshte e mire dhe ceshte e keqe,si keto te keqia qe po na ekspozon keto vite qofte largu Pseudodemokraci per te mosthene.
    -Ky eshte Fashizmi i kohes qe jetojme.
    Se c’duhet bere per te zduk fazhimin,ekspozoni ati veprimtarite e para te lufte Antifashiste, ju pjese e kesaj medie e vertete atdhetare.Me shume te drejte ate kohe ato afishime jane denuar,e sot duhet te denohen.Pa tjeter me ligjet e sotme…
    Faleminderi komentuesve: Ndue Sanaj.Jorgo,sofia e tj atdhetare te vertete.

    VO>Do ju lutem mos ta censuroni nga Ju e dua ta pasqyroni ne keni mbetur vertet;Gazeta “DITA”.
    Me dashamiresi
    Dhimbia e madhe Popull.

    Reply to this comment
  17. antifashisti January 6, 15:37

    Shqiptare, pse cfare prisnit nga nje nazist gjerman – foto te bukura per Shqiperine antifashiste ? Te tilla foto i kerkon dhe i gjen edhe sot ne Shqiperine pa dinjitet dhe plot me prostituta me cmim nga 1 deri 500 EURO radha.

    Reply to this comment
  18. antifashisti January 6, 16:04

    Shqiptare, pse cfare prisnit nga nje nazist gjerman – foto te bukura per Shqiperine antifashiste ?
    Te tilla foto i kerkon dhe i gjen edhe sot ne Shqiperine pa dinjitet dhe plot me prostituta me cmim nga 1 deri 500 EURO radha.
    Por pak vemendje te tregon se Sheshi ka rregull e lule, kurse ne ndertim eshte hidrocentrali i Shkopetit 24 MW qe u ndertua i treti mbas Lanabregasit 5 MW (1951) dhe Ulzes 25 MW (1958).
    Kush te doje le te krahasoje cdo 5 apo 15 vite te Shqiperise dje (fillo 1945) dhe sot (fillo 1990), do te cuditet sado “modern” qofte.

    Reply to this comment
  19. Lexuesi i durueshem January 7, 20:44

    ”Derisa kolaboracionistet e djeshem (te gjalle) dhe pinjollet në rrugen e tyre (deri sot) nuk do te pendohen dhe nuk do t’u kerkojne falje fitimtareve te Koalicionit Antifashist Boteror per te kaluaren kriminale, konflikti mbetet i hapur”.

    Hiçër! Mbase e kuptoni fjalen ”nihilistë”!
    Ju, qe injoroni punen titanike te Enver Hoxhes per kujdesin ndaj popullit dhe mohoni arritjet kolosale te tij, jeni teresisht mjerane.
    Njerzit e vertete, qe u rriten, mesuan, punuan dhe jetuan ne ate sistem, tregojne keqardhje te thelle ndaj jush, per te vetmin fakt se nuk u bete kurre njerez, por mbetet hiçër, sharës, armiq te perparimit ne pergjithesi po e po, por edhe armiqte e vetvetes.
    Keto foto tregojne realitetin e nje mjerimi dhe prapambetjeje te thelle kombetare, jo per faj te popullit, por per fajin e pushtuesve shekullore dhe te fqinjeve tane agresive e shoviniste, qe kane lakmuar ne shekuj t’a gelltisin vendin tone.
    Miliona djem shqiptarë i mori turku ne luftera pushtuese ne Azi dhe Evrope per llogari te perandorise… Shqiperise i dha si shperblim xhamite, ferexhene, analfabetizmin dhe varferine shekullore. Vizitojeni Krujen dhe jo me larg se 1 km ne periferi te qytetit do te njiheni me ”Shkëmbin e Vajit” dhe historine tragjike te flijimit te vashave shqiptare, te cilat nuk pranuan të dorezohen te ushtaret pushtues, per t’u plotesuar atyre epshet mbas betejes…
    Pas turqve erdhen pushtues te tjere, e copetuan vendin, e vrane dhe shkaterruan pa meshire.
    Nga gjiri i popullit linden forca te reja, me ideal per kombin, me kauzë per çlirimin dhe marrjen e fatit ne doren e tyre. Ne te njejten kohe u shfaqen edhe forcat e errëta, te cilat u hodhen ne krahun e pushtuesve dhe kunder vellezerve te tyre.
    Enver Hoxha, udheheqesi dhe ideatori i projektit per çlirimin dhe progresin e vendit, i mposhti armiqte, e rreshtoi vendin ne Aleancen me Bllokun Antifashist (ShBA, BS dhe Angli) dhe mbas çlirimit beri reformat me te thella, qe ka njohur ndonjehere historia e Shqiperise.
    Vendi me i prapambetur ne Evrope: me analfabetizem galopant, me jetegjatesi me te shkurter (rreth 40 vjet), me semundje kronike dhe epidemike, me nje papunesi totale, me nje bujqesi te mesjetes (mjet pune ishte parmenda e drurit, nje ka apo gomar), pa ndriçim elektrik, pa shkolla, pa spitale, pa industri, pa fabrika e kombinate filloi te marre fryme dhe per 4 dhjetecjeçare u be nje vend industrial, me shkolla e spitale falas, me universitete, institute, shkolla profesionale, uzina, fabrika e kombinate, hidrocentrale e me nje bujqesi moderne, ku prodhimi i vendit ishte i pavarur nga importi dhe mosha mesatare e çdo shqiptari arriti ne 70 vjet. Zhvillim te papare mori arsimi dhe kultura, letersia dhe artet dhe intelektualet, ushtaraket, mjeket dilnin ne pension ne moshen 55 vjet.
    Ҫ’mund te bente me shume nje lider, kur gjate tere kesaj periudhe i eshte dashur te perballej me provokacionet ushtarake te Greqise (1949), me sulmet e bandave te te arratisurve (kolaboratore te nazifashisteve te L2B) pas luftes dhe bllokaden e gjithanshme te vendeve kapitaliste e te ish vendeve ”demokracive popullore”?!
    ”Nafta çan bllokaden” – kjo ishte parrulla, qe perballoi me sukses nje periudhe te veshtire te ekonomise se vendit. Ku eshte sot nafta jone? Ne jemi vendi me i pasur ne ballkan me resurset e naftes dhe gazit. Po kromi e hekur-nikeli? Ku jane minierat e famshme te Bulqizes, Mborje-Drenoves, Alarupi, Pishkashi? Ҫfare u be me pasurite kombetare (lista e te cilave eshte shume e gjate), qe iu dorezuan me inventar sistemit te ”liri-demokracise”? U vodhen, u shkateruan, u pervehtesuan nga klane, nepotike dhe horra. Klasa punetore u shkaterrua barbarisht dhe vendit iu rikthye pabarazia ekstreme, sistemi i drejtesise u shkaterrua, aresimi dhe reforma aresimore shkaterroi sistemin e dijeve dhe analfabetet po lulezojne sebashku me lulzimin, vjedhjet, droga, divorci, prostitucioni dhe pasiguria jane bere problemet e sotme, kur ne te kaluaren nuk ekzistonin.
    Faleminderit DITA, qe mundemi te themi shkurtazi nje te vertete per te shkuaren… me shprese per te ardhmen!

    Reply to this comment
  20. demo January 8, 13:38

    Enver Hoxhaa e mori Sali Berishen nga shpelle e Vucidolit dhe pasi e edukoi si nje JENICER enverist ua leshoi rreaksionit cifligaro-borgjez,imperialisto-revizionist.Pa i mbushur 23 vjec,shembi teqen e dervish Luzhes bashke me sivellain e tij Mehmet Elezi,.Per tu emeruar ne kliniken e bllokut,doli deshmitar ne gjyqin e Hysen Shoshorit,ku kerkoi denim me vdekje,varje ne litar,,Per tu bere sekretar partie i organizates spitalit denoi me internim kolegen Margarita bashke me te shoqin.
    Pas 91 c`varrosi enverin dhe gjithe veprat e pesevjecareve,dyvjecareve dhe kongreseve te partise te marra se bashku.Edhe Pronareve ua varrosi tokat me ligjin 7501 dhe me ligjin malok:Toke e Xanun.
    Enveri me enveristet a e edukuan si qen te terbuar?Qeni terbuar nuk di ku kafshon,,se majtas se djathtas.
    Te qahemi ne qe na rrembey tokat dhe trojet,kemi te drejte.Po enveri e uli ne oxhak te vet,?!

    Reply to this comment
Shiko komentet

Komento

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*