KE: Shqipëria rrit financimet për PPP-të, i ul për shëndetësinë e arsimin

July 11, 2019 08:47

KE: Shqipëria rrit financimet për PPP-të, i ul për shëndetësinë e arsimin

Komisioni Europian ka publikuar vlerësimin e tij për programin e pestë të reformave ekonomike (ERP) që mbulon periudhën 2019-2021, i hartuar nga qeveria shqiptare.

Në komentet e tij, Komisioni Europian e vë theksin te niveli i lartë i borxhit publik, mbledhjen e taksave nën potencial, nivelin e ulët të konkurrueshmërisë, papunësinë e lartë tek të rinjtë, cilësinë e ulët të edukimit, mungesës së fuqisë punëtore të kualifikuar etj, mungesën e vlerësimit të rrezikut për pagesat që duhen bërë për projektet e partneritetit publik privat (PPP) etj.

Komisioni konstaton se ndonëse investimet e Shqipërisë në arsim dhe shëndetësi kanë qenë nën mesataren e rajonit, ato parashikohet të ulen më tej. Në të kundërt, rritja e projekteve me partneritet publik privat sjell rreziqe kyçe që minojnë planet për reduktimin e deficitit.

Komisioni i referohet shifrave të FMN-së, sipas të cilës PPP-të kanë arritur një vlerë prej 31% të prodhimit të brendshëm bruto (PBB) dhe pritet të shtohen edhe me 15% të PBB-së në 2019-n.

Kjo rritje e PPP-ve nuk po shoqërohet me shtim të stafit që do të ishte në gjendje të monitoronte dhe vlerësonte këto kontrata dhe projekte komplekse. Kjo nënkupton që detyrimet financiare publike të lidhura me PPP-të nuk po adresohen si duhet dhe nuk po regjistrohen nga ana statistikore.

Raporti e kritikon Shqipërinë dhe për informalitetin e lartë dhe nivelin e ulët të të ardhurave publike, që qeveria nuk ka marrë angazhim ti rrisë, megjithëse janë nën potencial, teksa rekomandon që vendi nuk ka nevojë të rrisë taksat, por të shfrytëzojë hapësirën që ka nga evazioni fiskal.

Borxhi publik është ende i lartë, thekson raporti i KE dhe nevojat e mëdha financiare po peshojnë në qëndrueshmërinë e borxhit; mbledhja e taksave është gjithashtu nën potencial. Reduktimi i planifikuar i borxhit varet ndjeshëm nga rritja e lartë ekonomike deri në fund të periudhës së programit.

Avancimi i konsolidimit fiskal mund të lehtësojë rrezikun e mos arritjes së objektivit të reduktimit të borxhit në rast se vendi do të përballet me një rritje më të ulët në vitet në vijim. Niveli i lartë i punës së padeklaruar dhe evazionit fiskal siguron hapësirë të mjaftueshme për rritjen e të ardhurave tatimore pa rritur normat e taksave. Detyrimet e papaguara dhe detyrimet e paparashikuara dëmtojnë kredibilitetin e pozicionit të borxhit publik.

Financat publike të Shqipërisë vazhdojnë të vuajnë nga nivele relativisht të ulëta të grumbullimit të taksave dhe nivele të larta të informalitetit, thekson raporti. Megjithëse është bërë përparim i dukshëm në mbledhjen dhe administrimin e taksave, të ardhurat nga taksat si përqindje e PBB-së mbeten nën mesataren rajonale dhe sistemi i sigurimeve shoqërore vuan nga një deficit i madh.

Investimi i Shqipërisë në arsim dhe shëndetësi ka qenë nën mesataren rajonale dhe programi ekonomik i qeverisë planifikon të ulë edhe më tej pjesën e shpërndarjes së buxhetit në arsim dhe shëndetësi. Rritjet e planifikuara për investime publike duhet gjithashtu të përdoren për financimin e arsimit, shëndetësisë dhe kërkimit, dhe ky investim duhet të jetë më efikas dhe më efektiv.

Qeveria ka në plan të ulë akoma fondet tashmë të ulëta në arsim (që do të bien nga 2.5% në 2.2% të PBB), shëndetësi (e cila do të bjerë nga 3.0% në 2.7% të PBB) dhe mbrojtje sociale (që do të bien nga 9.0 % në 8.6% të PBB-së) gjatë periudhës së programit. Këto plane alokimi nuk ndihmojnë për të trajtuar ikjen e trurit dhe mungesat e fuqisë punëtore të kualifikuar. As ata nuk ndihmojnë për të inkurajuar konvergjencën ndaj standardeve evropiane në këto fusha, thuhet në raport.

Komisioni vlerëson se qeveria është optimiste për rritjen e investimeve dhe eksporteve, pasi nuk merret në thellësi me pritshmëritë ekonomike të Italisë, partnerit kryesor dhe presupozon që çmimet e naftës do jenë të larta, ndërsa dhe kredia e bankave pritet të jetë e ngadalësuar, pasi ato janë në process ristrukturimi.

Komisioni thotë se qeveria në programin e saj supozon rritje të investimeve, por nuk adreson kushtet e nevojshme për rritjen e investimeve private ose për përmirësimin e eficiencës së investimeve publike.

Investimet private në Shqipëri pengohen nga mungesa e fuqisë punëtore të kualifikuar dhe cilësia e ulët e shërbimeve publike të arritshme për sipërmarrësit.

Sipërmarrësve gjithashtu u mungojnë edhe njohuritë produktive dhe sipërmarrëse, njohuritë dhe qasja në financa.

Sfida të tjera me të cilat përballet Shqipëria, sipas Komisionit janë:

  • Konkurrueshmëria e Shqipërisë vazhdon të pengohet nga mungesa e efikasitetit në sektorin e energjisë, duke përfshirë sigurimin e pamjaftueshëm të furnizimit.
  • Sektori i turizmit në Shqipëri ka një potencial të madh, por është i pazhvilluar.
  • Papunësia dhe inaktiviteti i lartë i të rinjve, punësimi i ulët i femrave, përqindja e lartë e punësimit joformal dhe të pambrojtur, shërbimet e pamjaftueshme të kujdesit social dhe cilësia e ulët e arsimit janë gjithashtu pengesa kryesore.

j.l./ dita

July 11, 2019 08:47
Komento

11 Komente

  1. Drenova July 11, 08:55

    Rama sundon me nje klike ANTIPOPULLORE!
    Rama eshte sjelle si pushtues!
    Rama eshte nje politikan AVENTURIER!
    Rama duhet te SHPORRET nga politika!

    Reply to this comment
    • shqiptare vs antishqiptareve te forumeve shqiptare July 11, 09:15

      hik mer Taliban

      nqs s’te pelqen Shqiperia shko nga ke origjinen

      ne Afgansitan .

      Gjete gjithe Historise keni sherbyer vetem si faktor

      Destabilizimi ne Shqiperi bushtrat ee anadollit .

      Shkoni andej nga ju pershtat mentaliteti turmave e histerise ,

      turko-arabi ,funderina te njerezimit .

      Rames do t’i hani karin te gjithe ju bastardet ,mbeturinat e turqizmave ne Shqiperi .

      Ne Shqiperi nuk do vijne kurr me ne pushtet Atishqiptaret ,

      rracat Antishqiptare mbetjet e pushtueseve shekullore
      qe sot bashkpunojne si ne cdo kohe ,

      me Armiqete shekullore te Shqiperise ,per te shkaterruar Shqiperine .

      Mundet te derfdhni gjithe helmin qe keni kunder

      Shqiptareve e Shqiperise ju Tuxhmanet e Tinzaret e anadollit por nuk do

      ja arrini asaj qe deshironi kurr me ne kte vend .

      Nqs do isha ne ate post ne vend te Rames do ju kisha shkuar ne hell te gjitheve ju egersirat e anadollit
      ptuuuuuuuuuuuuuuuuu far e djallit .
      keni edhe surrat e derdellisni medieve ju kerma te njerezimit .

      vec Helm spruconi ,ate qe ju ijektojne ne damare Greket etj Tutoree qe ju shkerdhejne robt .kerma

      Reply to this comment
      • Motren ku ta kete, rama, basha, sala, mona dhe ky bolja janulles July 11, 09:43

        Po cke mer tqr qe e kthen thelbin e diskutimit, c’hyn anadolli ketu mer pusht, Europa po te tregon ujkun, ti kerkon gjurmet.

        Reply to this comment
        • shqiptare vs antishqiptareve te forumeve shqiptare July 11, 10:24

          anadollak jeni o te shkerdhefte shqipgtari cte permban pragu .
          kjo gjuhe te pelqen o kafshe rrugesh ?
          me kte do ta leroj bushtren qe te ka dhjer .

          Cila Europe mor funderina rrugesh ?
          Di bytha jote se si ee cfar luhet me politikat e lajmet per Shqiperine “gjasme kritika” kane nji qellim ete nxisin pakenaqsi e hedhin benzin zjarrit ne Shqiperi ,per te destabilizuar Shqiperine ?

          Por s’ke faj se bijt e kurvave kane qen ne cdo kohe ,ne te njejtit kate te Bordellos .
          Motren qitma pak ta shof njiher mos harro putane mashkull

          Reply to this comment
          • **** July 11, 19:42

            Ti shqiptare vs antishqiptareve te forumeve shqiptare, je nje kurve muti e Rilindjes.
            E ke nxjere fytyren dhe ne FB e Rilindjes me te tilla shprehje.
            Qelbesire e Ramuti, ik ti nga e ke ate origjinen e kurves, you fucking bitch

    • Bullshit - Realiteti tregon tjeter tabllo July 14, 01:23

      Pordhe me rigon! Genjeshtra! Rama po investon ne rruget, spitalet, aeroportet, linjat ajrore, kopshte, cerdhe, shkolla qe tja u beje jeten e femijeve tuaj dhe tane me te mire. konvikte per studentet dhe spitale. Si ka mundesi te thuhet qe ka ulur shpenzimet per shendetin e aresimin. Ne shikojme qe po rinovohet cdo qender shendetsore ne te gjithe Shqiperine dhe po ndertohen shkolla te reja. Shtatembedhjete shkolla te reja do te ndertohen ne Tirane. Pra Rama po nderton per aresimin dhe po ju jep libra te Oxfordit shkollave keta thone ka ulur shpenzimet. Ju qe genjeni e mashtroni hani m.t. Por edhe KE perderisa nuk i jep asnje kacidhe qeverise shqiptare ta mbylli gojen dhe ta lere qeverine te beje punen e saj. Nese keto qe thuhen jane te verteta apo jo. Sepse po na mbysin me fake news mediat e sotme.

      Reply to this comment
  2. demo July 11, 13:08

    PPP-jane pasqyra ekonomike e Rames.
    Me turinj ne PPP-te Rama nuk degjon as KE,as BE,as institucionet financiare,sepse ka rene si Ariu ne mjalte.Aq sa degjon ariu nga thumbat e bleteve,aq degjon Rama,kur fut turinjte ne PPP.

    Reply to this comment
  3. Arben July 11, 18:33

    Cfare po thoni keshtu, mos mashtroni, ne jemi shkemb

    graniti me shoket edver e lalidhjer ne krye.

    merrni shembull nga ne, jo te na jepni mend.

    Reply to this comment
  4. mirel July 11, 19:50

    Kot e tha Micua se Ramuti eshte antigrek. Ramuti eshte antishqiptari me i madh qe mund te kete Kombi.
    Njehere e deklaron origjinen Venecian, njehere grek.
    Na ngelen ne dere gjyshet e ketij muti. Pse nuk ndenjen andej nga ishin po na u qepen ne.
    Ramutit i ka iku 2/3 e shqiptareve, dhe sjell PPPte.
    Shqiperine e ka zaptuar monarkia Oligarke. Shqiperia eshte monarki oligarke.
    Hiqni mendjen qe kemi Republike demokratike.
    Nuk ka me dorashka.
    Ky eshte banditizem shteteror, Vdisni. po votoni ama para se te vdisni. Qe nga ushqimet e helmuara dhe deri te mungesa serioze e sherbimit mjekesor.
    I duhen leket Ramutit per Fushen dhe Ulajt. Juve as domate me hormone nuk e meritoni te hani.
    Pse te vdisni te ngopur, vdisni te urritur

    Reply to this comment
Shiko komentet

Komento

Click here to cancel reply.

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*