Valle palikaresh ne Myzeqe

August 15, 2014 16:10

Valle palikaresh ne Myzeqe

Këto ditë të nxehta gushti ka një gjallëri jo të zakonshme në Fier dhe në Kishën Ortodokse Autoqefale në Tiranë. Po përgatitet të festohet me madhështi dhe si asnjëherë 300-vjetori i lindjes së Shën Kozmait. Do të festohet në Fier, në fshatin Kolkondas. Në këtë periudhë të vakët politike, ndërsa politikanët dhe deputetët kanë shkuar të pushojnë plazheve, një festë fetare përbën lajm. Në të dalë të Fierit nga aksi i rrugës nacionale në drejtimin që të çon në fshatin e vogël Kolkondas, gjithsej nja dhjetë kilometra, qarkullojnë makina të mëdha e të vogla transportuese, fadroma dhe njerëz të shumtë që punojnë me shpejtësi për shtrimin dhe asfaltimin me butobeton të kësaj cope rruge. Pas disa ditësh, pikërisht në Kolkondas më 24 gusht, pra pas 9 ditësh, do të kremtohet 300 vjetori i lindjes së atij që njihet si Shën Kozmai. Në Kolkondas ka një kishë që mban emrin e tij dhe aty mbahen çdo vit tubime dhe mesha për të përkujtuar Shën Kozmain. Por organizimi i sivjetëm ka një veçanti: është 300 vjetori i lindjes së atij (pra shën Kozmait) që për grekët është “apostulli i helenizmit”, kurse për shqiptarët njihet si një antishqiptar që mallkonte gjuhën shqipe. Prandaj dhe me këtë rast thuhet se do të vijnë qindra besimtarë nga Greqia (Thonë se do të vijnë 50 autobusë me grekë). Organizimin e festës së sivjetme e bën Kisha Ortodokse Autoqefale Shqiptare nën drejtimin e vetë Kryepeshkopit Anastas Janullatos, në bashkëpunim me Bashkinë e Fierit dhe kryebashkiakun Baftjar Zeqaj. I gjithë ky organizim, që sipas burimeve brenda Kishës Ortodokse në Tiranë, do të jetë i paparë ndonjëherë, është bërë në fshehtësi të plotë dhe larg vëmendjes së mediave. Prandaj dhe brenda këtij kremtimi kanë lindur disa pikëpyetje dhe paradokse.

Paradoksi i parë: Festimi i 300 vjetorit të lindjes së Kozmait bëhet jo në ditën e lindjes, por në ditën e vdekjes së tij. Kozma Etoli ka lindur më 1714, por është vrarë si spiun dhe antishqiptar më 24 gusht 1779 në fshatin Kolkondas të Fierit, pranë fshatit Libofshë. Pse duhet festuar dita e lindjes në ditën e vrasjes? Dhe më tej: Kolkondasi nuk është vendlindja, por vendvdekja e Kozmait. Pse nuk festohet në Greqi, në vendlindjen e tij në Etoli ditëlindja e Kozmait?!

Paradoksi i dytë:  Për grekët shën Kozmai, sikurse thotë historiani Pëllumb Xhufi, është “etno-martiri” (martiri i kombit), “apostulli i helenizmit”, kurse për ortodoksit shqiptarë dhe jo vetëm, “shën Kozmai është dëshmor i fesë, bariu i turmave, çudibërësi…”!? Pra, një shenjtor, dy kulte. Por, ndërsa kisha greke e nderon Shën Kozmain për atë çka ai është, dhe çka përfaqëson, shqiptarët e nderojnë për atë çka ai nuk ka qenë.

Paradoksi i tretë: Kisha e Kolkondasit sot nuk ka asgjë nga gjurmët e grekut Kozma, pavarësisht shpenzimeve shumëmilionëshe të kryepeshkopit për ta ringritur dhe ringjallur idhullin e tij. Kisha e Shën Kozmait u ngrit më 1814 me urdhër të Ali Pashës për interesa politiko-ushtarake të tij. Fshati Kolkondas, qindra vjet para vrasjes aty të grekut Kozma, kishte kishën e Shën Marisë, të cilën e adhuron edhe sot. Për shumë vite aty në Kolkondas ishte dhe varri i murgut Kozma, të cilin e prishi lumi (si edhe shumë varre të tjerë) me kalimin e kohës dhe eshtrat e tij i mori me vete. Disa eshtra që pretendoheshin se ishin të murgut, i vodhën hajdutët në fillim të viteve ’90 të shekullit të kaluar dhe i shitën si gjoja të shenjta.

Paradoksi i katërt:  Kush financon për 24 gushtin dhe ç’do Bashkia e Fierit që bëhet pjesë e këtyre kremtimeve të këtij viti? Në një komunikim telefonik me gazetën ‘DITA’, kryetari i Bashkisë së Fierit, Baftjar Zeqaj, tha se financimin për kremtimin e 300 vjetorit të Shën Kozmait e bën Kisha Ortodokse në Tiranë. “Ne na u kërkua pak ndihmë dhe po e bëjmë këtë me anë të disa mjeteve për shtrimin e rrugës dhe me ambientet ku do të mbahet një konferencë shkencore”, tha kryebashkiaku. Mirëpo një klerik i Mitropolisë së Beratit thotë se të gjitha pagesat i bën Bashkia e Fierit. Kush gënjen e kush thotë të vërtetën në këtë rast?! Një punonjës i Bashkisë së Fierit sqaron se do të japë falas disa stenda për t’i vendosur në mjediset e Teatrit Bylis ku do të mbahet konferenca shkencore për Shën Kozmain më 23 gusht dhe… kaq. Ndërkaq në kujdesin e kryetarit të Bashkisë, në Kolkondas po shpohet një pus për ujë, po pastrohet kisha e nga punonjës të bashkisë po rregullohet mjedisi për miqtë e shumtë që do të mblidhen atje më 24 gusht.

Një hamendësim me pikëpyetje në fund:  Një grup intelektualësh shqiptarë do të marrin së shpejti iniciativën të përkujtojnë Marko Boçarin, një kapiten suliot i luftës guerrile dhe Hero i Revolucionit Grek. Për këtë janë porositur kumtesat nga historianë, gjuhëtarë dhe studiues të ndryshëm nga Shqipëria. Do të flitet aty për fjalorin shqip-greqisht të Marko Boçarit, për kontributin e tij në luftërat për pavarësinë e Greqisë etj. Do të ketë koncerte dhe ekspozita fotografike. Shkurt, një veprimtari historiko-kulturore. Konferenca shkencore mendohet të mbahet në Prevezë vitin e ardhshëm me rastin e 225 vjetorit të lindjes së suljotit të famshëm. Me këtë rast janë planifikuar vizita dhe veprimtari në Sul dhe në fshatra të tjerë të Çamërisë. I vetmi merak është se a do ta lejojë qeveria greke një veprimtari të tillë?

Dy pengjet e mëdha të Janullatosit:  Para disa ditësh Kryepeshkopi Anastas Janullatos ka mbledhur sinodin e Kishës enkas për këtë ngjarje, ku ka theksuar rëndësinë që ka ajo dhe përkushtimi që kërkohet nga të gjithë për ta bërë festën sa më madhështore. I gjithë sinodi me në krye vetë Janullatosin do të jetë në Kolkondas atë ditë. Gjatë fjalës së tij në mbledhjen e sinodit Janullatosi ka thënë se gjatë shërbimit të krye të Kishës Ortodokse ka pasur dy synime të mëdha: Ndërtimin e Katedrales në Tiranë dhe kremtimin madhështor të 300 vjetorit të lindjes së Shën Kozmait. Katedralja u shenjtërua para dy muajsh, ku u mblodhën klerikët më të shquar të botës së krishterë, përfshi dhe kryepeshkopin serb Irinej. Ndërsa Shën Kozmai do të nderohet pas disa ditësh. Kështu që Kryepeshkopit nuk i ngelet më asnjë peng dhe mund të thotë se e ka kryer misionin e tij me devotshmëri dhe sukses të plotë.

Organizimi i festës:  Për të shkuar sa më mirë festa dyditore që do të bëhet në Fier e Kolkondas për Shën Kozmain, sikurse e theksuam në hyrje, ka një mobilizim të jashtëzakonshëm në Fier e në Tiranë. Teatri, muzeu, fotografë e referues, deri edhe shtypshkronja e qytetit, janë vënë në dispozicion të këtij evenimenti për shenjtin grek. Do të ketë panair dhe koncerte me këngë e valle, natyrisht në greqisht. Me këto punë është angazhuar maksimalisht edhe një deputet. Ftesat luksoze janë bërë gati. Madje, nga brenda Kishës Ortodokse mësohet se një ftesë do t’i shkojë edhe Kryeministrit Edi Rama.

Xhevdet Shehu

 

 

******

 

 

Replike me Pellumb Xhufin

Nuk mund te imagjinohet në Europë një popull që te mbrojë besimin dhe kulturën e vet fetare pa ditur të lexojë literaturën kishtare. Shekulli i 18-të ishte një periudhe, kur populli ynë, i zhytur në padije, rrezikohej te islamizohej plotësisht dhe në atë kohë e vetmja shpresë shpëtimi ishte të kuptuarit e literaturës fetare. Në atë situatë të rëndë, kur shumica e popullatës shqiptare ishte konvertuar në fenë islame, u shfaq Shen Kozmai i Etolisë dhe, si një besnik i Perëndisë, filloi misionin e tij shpëtimtar. Për këtë arsye Shen Kozmai, me të drejtë, është quajtur i barabartë me Apostujt për nga rëndësia dhe vështirësia e misionit që mori mbi supe. Por, këtu fillon dhe keqinterpretimi, fillojnë akuzat dhe ngatërresat keqdashëse, që historianë dhe intelektualë të ndryshëm shqiptarë thurin për figurën e Shen Kozmait.

I tillë është dhe shkrimi i z. Pëllumb Xhufi, në gazetën “Dita” dt. 10 Qershor 2014, me titull “Shen Kozmai dhe misioni i tij në Shqipëri”. Autori përpiqet ta nxjerrë Shen Kozmain sikur kishte dy misione 1- “Ishte emisar i Portës së Lartë dhe i Patriarkanës greke të Stambollit për shuarjen e kryengritjeve shqiptare” dhe 2- “Synimi i përhapjes së gjuhës greke në trevat shqiptare nëpërmjet çeljes së shkollave greke”. Me këto dy pika e përmbledh gjithë misionin Apostolik të Shen Kozmait z. Xhufi, duke u shmangur qëllimisht nga e vërteta dhe nga interesi i vetëm që kishte Shenjti, mbrojtjen e besimit orthodhoks, duke inkurajuar shqiptarët e mbetur orthodhoksë për të mos e braktisur këtë besim. Mesa duket, tradita e mbetur orthodhokse ne popullatën e trevave, ku kaloi Shen Kozmai, e shqetëson thellësisht autorin, aq sa ai përpiqet të deformojë të vërtetën historike. Për sa i përket akuzës se Shen Kozmai ishte emisar i Portës së Lartë për shuarjen e kryengritjeve të shqiptarëve kjo është sa e pavërtetë aq edhe qesharake. Si mund të ekzekutohet një emisar besnik i Portës nga vetë turqit? Ekzekutimi me varje i Shen Kozmait prej Kurt Pashës hedh poshtë çdo spekulim të z. Xhufi që ai të ketë qenë agjent i Sulltanit.

Për sa i përket akuzës së dytë se Shen Kozmai synonte përhapjen e gjuhës greke në trevat shqiptare dhe helenizimin e popullatës do të vijojmë më poshtë që shkrimin tonë ta bazojmë në fakte duke u bazuar edhe tek burimi kryesor, në letrat e Shen Kozmait. Duhet të sqarojmë se i gjithë Shkrimi i Shenjtë dhe e gjithë pasuria e letërsisë kishtare orthodhokse në atë kohë, ishte e shkruar e gjitha në greqishten e vjetër ashtu si edhe literatura kishtare katolike në latinisht dhe ajo islamike në arabisht. Gjuha shqipe ishte ende e pashkruar për masat e gjera të popullit dhe nuk jepte mundësinë për përvetësimin dhe përkthimin e këtyre teksteve. Akuzat për Shen Kozmain do te qëndronin vetëm nëse do te ekzistonin, ne atë kohë, libra fetarë te shkruara ne shqip. Mundësia e vetme, që këto tekste kishtare të kuptoheshin nga masa e gjerë orthodhokse e shoqërisë së atëhershme, ishte mësimi i të lexuarit dhe të kuptuarit të gjuhës greke. Shen Kozmai, në letrën e tij rreth mësimit të gjuhës, shkruan: “të studiojnë fëmijët tuaj dhe të mësojnë greqisht, sepse literatura kishtare është e shkruar në greqisht….” Men., B2, f. 209-210. E gjitha kjo do të thotë se, nëpërmjet mësimit të gjuhës greke, mundej dikush, në atë kohë, të kuptonte shkrimet e shenjta Biblike si edhe shkrimet e etërve të shenjtë. Mësimi i gjuhës greke do të thoshte për Shen Kozmain kuptim i Ungjillit, himnologjisë, adhurimit, shprehjeve teologjike, të cilat ndryshe do të humbnin.

Shen Kozmai i jepte shumë rëndësi arsimimit, ngritjes së shkollave dhe shkollimit të djemve, madje dhe vajzave. Shenjti predikonte: “nëpërmjet shkollës, çdo njeri mëson sipas mundësive, çfarë është Perëndia, çfarë është Shen Trinia, çfarë janë Engjëjt, çfarë janë demonët, çfarë është parajsa, çfarë është ferri, çfarë është mëkati, virtyti etj…”. Nëpërmjet shkollës mësojmë se çfarë është Kungimi Hyjnor, çfarë është Pagëzimi, çfarë është Vaji i Shenjtë, çfarë është Martesa e ndershme, çfarë është shpirti, çfarë është trupi, të gjitha nga shkolla i mësojmë dhe pa shkollë shkojmë drejt errësirës”. Men., A1, s.142. Përsa shohim nga letrat e Shenjtit, identiteti i tij si orthodhoks, si prift, si murg është shumë fetar dhe i zhveshur nga ndjenja nacionaliste, siç keqkuptohet në situatën e sotme gjeopolitike. Letrat e tij janë të mbushura më këshilla shpirtërore, edukative plot humanizëm. Interpretimi i këtyre letrave, nën kontekstin politik, është vetëm një veprim dinak, keqdashës i z. Xhufi, i cili edhe në shkrime të tjera, si dhe në emisionet televizive, shfaqet jo rrallë si manipulues i së vërtetës historike. Për t’i pohuar këto gjëra zotit Xhufi, me prejardhje nga një besim tjetër, i duhet të jetë të paktën, dashamirës i Orthodhoksisë, vullnet që atij i mungon plotësisht.

Ne Berat respekti për Shen Kozmain është shumë i hershëm, të vjetrit e dinin jetën dhe mësimdhënien e tij me detaje. Profecitë e tij, të realizuara mistikisht, janë tepër të njohura nga të gjithë. Fakti që në qytetin tonë ka hapur dy shkolla, një në lagjen Kala dhe tjetrën në lagjen Goricë, me ndihmën e banorëve, e bëri atë një nga shenjtorët më të dashur të këtij qyteti (ky shënim gjendet në një libër liturgjikal në Kalanë e qytetit). Këtu ai është nderuar si shenjtor shumë e shumë më herët se sa të shpallej kanonikisht si i tillë me 1961, prej Patrikut Ekumenik me origjinë arvanitase Athinagorës. Ndikimi në Berat dhe Myzeqe i Shenjtit është shumë i ndjeshëm aq sa janë të shumta familjet orthodhokse, ku të moshuar dhe të rinj mbajnë edhe sot e kësaj dite emrin “Kozma”. Për Shen Kozmain kishte shumë respekt edhe vetë Ali Pasha, me të cilin ai kishte njohje personale. Kur Ali Pasha mësoi se turqit e kishin martirizuar Shen Kozmain, ai ndjeu keqardhje të thellë dhe urdhëroi ndërtimin në Kolkondas të Fierit të manastirit që mban emrin e Shenjtit. Ky manastir meshohet përherë dhe çdo vit, më 24 Gusht, zhvillohet një panair që frekuentohet nga mijëra pelegrinë, gjë që flet për dashurinë që vazhdon të ketë popullata për këtë Shenjt.

Për të kuptuar misionin e Shen Kozmait, duhet të përfytyrojmë botën e atëhershme, kur ishte shumë e vështirë të shtypej dhe botohej një libër dhe thuajse e pamundur për shkak të mungesës së alfabetit shqip, të mund ta përktheje atë. Ndërsa sot jetojmë në një periudhë tjetër, kur në të gjitha kishat e Shqipërisë Perëndia adhurohet në gjuhën e bukur shqipe, (përjashtohen ato kisha që u përkasin minoriteteve). Sot, me punën këmbëngulëse të Kryepiskopit të Tiranës, Durrësit dhe Elbasanit, Imzot Anastastit, dhjetëra libra, revista dhe gazeta shpirtërore janë botuar dhe botohen në shqip, me një ritëm shumë të lartë. Një shtypshkronjë moderne është e ngritur nga Ai për të botuar dhe përçuar fjalën e Perëndisë në shtëpitë e çdo besimtari në gjuhën shqipe. Dhe jo vetëm kaq. Që në fillim, me iniciativën e Imzot Anastasit, u ngrit Akademia Teologjike “Ngjallja e Krishtit” në Durrës (fillimisht Seminari Hieratik), ku studiojnë dhe përgatiten Klerikët e ardhshëm të Shqipërisë dhe deri më sot janë dorëzuar mbi 150 klerikë vendas. Janë ngritur dy shkolla të mesme kishtare “Kryqi i Nderuar”, në Gjirokastër dhe në Sukth, Durrës. Janë ndërtuar gjithashtu në të gjithë Shqipërinë kopshte moderne për fëmijët, shkolla 9-vjeçare, të mesme, institute profesionale si dhe, së fundmi, Universiteti “Logos” në Tiranë. Dashuria për dijen dhe arsimin, i bashkon plotësisht dy personalitet, të cilëve ne u kushtojmë këtë shkrim, pikërisht Shen Kozmain dhe Imzot Anastasin. Për këtë arsye Patriarku Ekumenik, Tërëshenjtëria e Tij Bartholomeu, me rastin e shenjtërimit të Katedrales Madhështore “Ngjallja e Krishtit” në Tiranë, bëri analogji kur tha se Imzot Anastasi është pasuesi i misionit të Shen Kozmait.

Si përfundim, ne ritheksojmë plot bindje se ku flitet për Hyjninë, nuk ka vend për qarqe të supozuara nacionaliste, nuk ka vend për luftë të shenjtë për “Vorio-Epirin”, siç e quan z. Xhufi. Shen Kozmai, si edhe Imzot Anastasi, janë dhe do të mbeten ndër misionarët e mëdhenj që kanë kaluar dhe jetuar në anët tona. Për të gjitha këto, thellësisht u bëjmë thirrje gjithë atyreve, që kanë oreks për të luajtur me të shenjtat që t’i mbajnë larg duart nga Shenjtorët tanë!

Atë Petraq Simsia / Atë Kristaq Subashi / Atë Nikolla Lushi / Dhiakon Joan Qako / Ilia Zaka / Miltiadh Veveçka / Ilda Sylari / Xhovan Kajana / Naun Dyshniku

 

 

*********

 

Shën Kozmai dhe misioni i tij në Shqipëri

(Shkrimi i Prof. Pëllumb XHUFI botuar në 10 qershor)

 

Më 24 gusht kisha greke përkujton ditën e shën Kozmait. Po ashtu, edhe kisha Ortodokse Autoqefale Shqiptare. Për grekët shën Kozmai është “etno martiri” (martiri i kombit), “apostulli i helenizmit”, kurse për ortodoksit shqiptarë dhe jo vëtëm, “shën Kozmai është dëshmor i fesë, bariu i turmave, çudibërësi…!? Pra, një shenjtor, dy kulte. Por, ndërsa kisha greke e nderon shën Kozmain për atë çka ai është, dhe çka përfaqëson, shqiptarët e nderojnë për atë çka ai nuk ka qenë. Shën Kozmai duhet të zhvishet nga lëvozhga legjendare që mbështjell figurën e tij.

Kozmai u lind më 1714 në një fshat të humbur të Etolisë. Mori mësimet e fesë në Malin Athos, në manastirin e Filotheut si klerik për të shërbyer edhe në Shqipëri. Jeta e tij, mbyllet me vrasjen në fshatin Kolkondas (Fier) më 24 gusht, 1779. Legjenda thotë se vrasja u bë me urdhër të Kurt Pashës si pasojë e intrigave të çifutëve të Beratit. Rrëfimet mbi bëmat dhe martirizimin e shën Kozmait janë një variant popullor i rrëfimeve biblike, në analogji me martirizimin e Jezu Krishtit. Rrëfime të tilla lindnin në mjedise klerikale e fshatare analfabete, gjenin përhapje të gjerë në momente krize politike dhe shpirtërore, ishte fundi i shekullit të tetëmbëdhjetë. Pas dështimeve të kryengritjeve antiosmane të viteve 60-70-të të shekullit XVIII, popullsitë e krishtera të Ballkanit dhe ato shqiptare, u ndrydhën në një pritje të “shpëtimtarit çudibërës”.

Thelbin real të veprimtarisë murgut Kozma nga Etolia, e përbëjnë udhëtimet misionare që ndërmori në “Shqipërinë e poshtëme” (Epir), në vitet 1768-1774 dhe 1775-1779. Kjo periudhë dokumentohet nga letrat dhe predikimet e tij nga dokumentet e kohës, sidomos ato veneciane. Misioni i tij i parë në Shqipëri, i viteve 1768-1774, lidhet me kryengritjet e Himarës, Labërisë, Delvinës e Sulit, deri në Peloponez, që u mbështetën edhe nga Rusia, nga Venediku, nga Franca e Papati.

Me këta kryengritës u bashkua edhe vetë patriku Serafim II, “Arvaniti” (nga Delvina). Patriku i ri, Sofroni i II, që erdhi në vend të tij, ishte një vegël e Sulltanit I. Biografi i shën Kozmait, K. Sardelis, pohon se misioni i murgut në Shqipëri u “sponsorizua” jo vetëm nga Patriku por edhe nga vetë Sulltani i cili, e pajisi Kozmanë me një ferman të posaçëm.

Letrat dhe predikat e shën Kozmait që lidhen me këtë mision, tregojnë se detyra e tij ishte të qetësonte dhe të sillte në bindje të Portës së lartë, kryengritësit shqiptarë. Në një letër dërguar kadiut të Filatit më 13 qershor, I767, të cilit i prezantohet si i dërguar i padishahut, Kozmai shkruan: “…Unë, imzot, si shërbëtori sovranit tim, Sulltan Hamitit, po bredh fshat më fshat për tu mbushur mendjen të krishterëve të ruajnë besën e zotit dhe tu binden urdhërave të Sulltanit, siç kam porosi nga Patriku dhe nga të parët e kishës…” Kozmai shprehej në predikën e tij të tretë: “Pushteti turk është më i miri se çdo pushtet tjetër… Turqit na lanë të lirë fenë dhe vetëqeverisjen, na lanë tregtinë dhe shkollat, gjë që nuk e bënë as Frëngjtë e as Venecianët… Prandaj zoti ua hoqi pushtetin të krishterëve dhe ua dha turqëve për të mirën tonë…”

Pra Kozma Etoli, jo vetëm që nuk është nxitës dhe tribun i kryengritjeve antiosmane siç e paraqet propaganda kleriko-nacionaliste greke, por është një emisar i Portës së Lartë dhe i Patrikanës greke të Stambollit për shuarjen e kryengritjeve shqiptare. Edhe në Sul, Kozmai u predikoi luftëtarëve shqiptarë të linin armët dhe të nënshtroheshin. Kur këta, të zëmëruar, e dëbuan nga fshati, Kozmai u lëshoi profecinw ogurzezë: “Kjo kokëfortësi e kjo krenari do t’ju marrë në qafë. Aty, në ato degë ku kini varur jataganët tuaj, do vijë dita që evgjitërit të varin sazet e tyre”.

Siç thotë biografi tjetër i Kozmait, F. Mihallopullos, si në Sul, edhe në Pargë, Paramithi e Delvinë, kryengritësit shqiptarë e dëbuan Kozmanë  “sepse e konsideronin agjent të turqëve”. Në vitin 1774 u nënshkrua paqja e Kuçuk-Kainarxhit mes Turqisë dhe Rusisë dhe pas kësaj vlaga e kryengritjes shqiptare, u shua. Këtu mbaroi dhe misioni i parë i Kozmait. Ai u kthye në Stamboll pranë Patriarkanës së Fanarit në pritje të misionit të tij të ri. Veprimtaria gjatë kësaj periudhe e rreshton atë në traditën më të keqe të Patriarkanës së Stambollit e cila, që kurse nënshkroi marrëveshjen me Mehmetin e dytë më 1453, u kthye në një vegël të sulltanëve osmanë, për nënshtrimin e popujve të krishterë të Ballkanit

Misioni i dytë i murgut Kozma synonte përhapjen e gjuhës greke në trevat shqiptare nëpërmjet çeljes së shkollave greke. Në këtë kuptim edhe misioni i dytë mbetet po aq politik sa dhe i pari. Kozmai u nis nga Stambolli më 1775 i pajisur përsëri me leje të Patrikut dhe me ferman të Sulltan Mehmetit I. Por tani Kozmai ishte emëruar nga Sinodi i shënjtë i Kishës si “Inspektor i Përgjithshëm i Shkollave Greke”. Me këtë cilësi ai e quante detyrë të tijën të shtonte shkollat greke në Shqipëri dhe ndalonte shkrimin e gjuhës shqipe. Udhëtimi i dytë e çoi murgun në shumë vende të Shqipërisë; në fshatrat e Korçës, Konicës, Paramithisë, Filatit, Delvinës, Gjirokastrës, Himarës, Vlorës, Beratit e Myzeqesë, Kavajës dhe deri në Krujë. Thelbi i predikës së tij të famëshme me të cilën iu drejtua popullsisë së Epirit: “Mësojini fëmijtë tuaj të flasin gjuhen greke pasi kisha jonë dhe kombi ynë janë grek… Në ka burrë a grua të krishterë që do më jap fjalën se nuk do flasë më shqip në shtëpinë e tij, të ngrihet e të ma thotë këtu dhe unë do t’ia falë atij të gjitha mëkatet që ka bërë që nga dita e lindjes… Më mirë të kini një shkollë greke në fshatin tuaj se sa të kini kopshte, pyje a lumenj” (A.Konstantakopulos, Ellenike glossa sta Balkania, Janinë, 1988.fq.35).

Në Himarë Kozmai u mundua t’u mbushte mendjen banorëve se shkolla greke ishte më e rëndësishme se edhe vetë kisha. Kur ata i thanë se nuk kishin qereste për ta ndërtuar shkollën, Kozmai urdhëroi ta rrëzonin kishën e fshatit dhe me materialet e saj të ndërtonin shkollën greke. Po kur pa se fshatarët u shtangën nga një sakrilegj i tillë, rrëmbeu vetë kazmën, u ngjit në kulmak të kishës dhe hodhi poshtë çatinë e saj.

Siç i shkruan vëllait të tij, Hrysanthit, në përfundim të misionit të vet Kozmai arriti të ngrejë 210 shkolla në Shqipërinë e poshtëme. Këto ishin të gjitha shkolla greke dhe një fakt i tillë e bënë Kozma Etolin padyshim një pararendës të helenizmit në Shqipëri, por aspak një “promotor të arsimit kombëtar”, siç është shprehur pa vend ndonjë adhurues shqiptar i tij (!?) Dihet që Kozmai ishte miku i sarajeve të Kurt Pashës së Beratit si dhe i bejlerëve të Filatit, Paramithisë, Delvinës, etj. Këtyre aq u bënte nëse murgu vendoste piketa”helenizmi” nën hundën dhe nën mbrojtjen e tyre. Mjaftonte që rajatë e tyre te rrinin urtë dhe të paguanin taksat, gjë për të cilën Kozmai nuk ua kursente predikimet e tij. Nga një logjikë e tiilë e shkurtër nuk shpëtoi dot as Ali Pashë Tepelena, i cili, me ndërtimin e manastirit të shën Kozmait në Kolkondas, (Fier), ndihmoi aq shumë në ngritjen e kultit të murgut Kozma. Megjithë meritat e padyshimta në favor të “helenizmit”, kisha greke u kujtua mjaft vonë për shenjtërimin e Kozma Etolit, në fund të viteve 20-të të shekullit të njëzetë. Dhe këtë e bëri pasi dështoi ta marrë Vorio Epirin me mjete politike dhe sajesa diplomatike (përpjekja e fundit u bë në Konferencën e Paqes në Paris, më 1919).

Pas kësaj, qarqet nacionaliste klerikale greke vendosën të shpallin luftën e shenjtë për “Vorio-Fpirin” nën flamurin e shën Kozmait.

Sot nuk ka grek që t’i njohi “shenjtorit” anti-shqiptar,gjysmanalfabet nga Etolia dhe varrit të tij në Kolkondas, ndonjë vlerë tjetër veç asaj të greqizimit të popullsisë ortodokse të Myzeqesë dje, dhe të një hipoteke absurde në tokat e shqiptarëve, sot. Me këtë synim të mbrapshtë, shën Kozmai është futur qëllimshëm në kalendarin e kishës Ortodokse Autoqefale Shqiptare dhe besimtarët e Myzeqesë e nderojnë atë, pa ditur cili është dhe përse. Njëlloj si besimtarët myslimanë të Petrelës të cilët, nuk dinë përse nderojnë tyrben e Ballaban Pashës, tradhtarit dhe armikut të Shqipërisë…!?

August 15, 2014 16:10
Komento

143 Komente

  1. From Shkodra with love. June 10, 14:04

    Po varrin e Shen Vasilit qe ishte i pari qe shenjteroi shpellen, perpara se detari spanjoll, prifti Antonio ta bekonte Kishen e Shna Nout.

    Reply to this comment
    • Skeptiku June 11, 08:36

      Xhufi eshte nje historian i formuar me mesimet e m-l, megjithate i ka shtuar atyre edhe nje çike urrejtje fondamentaliste islamike duke perkryer vetveten. Nga njera ane thote se kronikat, rrefimet rreth shen Kozmait kane lindur ne ambiente injorante klerikale dhe fshatare, nga ana tjeter citon si te verteta po ato kronika. I mjeri Xhuf, ka nevoje per analize, jungiane, jo matematike.

      Reply to this comment
      • Gjinika July 14, 22:46

        Jo rastesisht, ne perfundim te reagimit te “intelektualeve” te Beratit permendet edhe A.Janullatos si vazhdues i vepres se Kozmait te Etolise. Me sa duket, ketu fle edhe lepuri i reagimit te tyre, pra te mbeshtetin Janullatosin.
        Keto dite u perkujtua 100 vjetori i masakres se Panaritit, ku ushtria greke ( e veshur civile – andartet) masakroi e dogji rreth 400 civile. Kjo ndodhi me 1914, pra 2 vjet pas shpalljes se pavaresise. Ndersa gjermanet kerkuan ndjese per Boroven, Anastasit nuk ia ndjen per nje gje te tille (packa se krimet me te medha ne Shqiperi, pas 1912-tes i kane bere serbet e greket), ndersa per eshtrat e vjedhura nga varret e perdhunuar te civileve shqiptare ne Permet ka ngritur manastir (me leket e shqiptareve te dhena shtetit grek nepermjet privatizimeve abuzive).
        Mqs kjo pjese e Ballkanit ka qene fillimisht perandori romake, me pas bizantine e otomane, ka patur vazhdimisht levizje te popullsise. Por qe individe te minoriteteve etnokulturore te kerkojne te imponojne politiken e shtetit, kjo eshte e pafalshme. Ndryshimi midis Pellumb Xhufit dhe nje pjese te personave ne fjale eshte geni dhe gjaku. Pellumbi eshte 100% shqiptar dhe “open mind”. Ndersa gjuha – e grupit latin – te ciles u afrohet me teper ajo e personave qe rendom i dalin krah Janullatosit, sot flitet ne pjesen perendimore te Moldavise. Keta qe shkojne andej “nga ka tava dy kokrra oriz me teper”, harrojne se si qytetare te ketij vendi, kane jo vetem te drejta, por edhe detyrime ndaj shtetit shqiptar. Ketu ka nje kushtetute dhe nje kishe te pavarur, te themeluar nga i madhi Noli, nga respektimi i te cilave dalin, midis te tjerash, edhe perfundime te thjeshta:
        1- Nga pikpamja shpirterore: Perse “intelektualet” ne fjale nuk shohin se ne kalendarin orthodhoks mungon portret i Krishtit, por ama ai i Janullatosit ze gjithe faqen e kalendarit?!!!!!! Mire qe Nolin e “harruan” si themelues te kishes se pavarur shqiptare, po me portretin e Jezu Krishtit c’paten????!!! A eshte shpirterisht i krishtere dikush qe zevendeson portretin e Krishtit me fotografine e vet?????!!!
        2- Perfaqesuesit e minoriteteve etnokulturore, jane shtetas me te drejta te plota te ketij vendi, sikurse edhe shqiptaret ne Kalabri, USA, Kanada, Turqi, Rumani, etj. Por, si ne cdo shtet normal, vec te drejtave ata kane edhe detyrime si cdo qytetar tjeter i Republikes se Shqiperise. A e mendojne zoterinjte ne fjale qe te dale nje shqiptar ne Rumani e te kerkoje te hedhe poshte kishen rumune ne favor te asaj greke?! Kjo do te ishte bukeshkalje, qe mund te krahasohej vetem me rastin e zogut te qyqes. I mire ose i keq, ky eshte vendi qe na ka rene per pjese te gjitheve. Nqs dikush nuk e do, te pakten te mos i vere shkopinj nen rrota, sepse askush nuk fiton nga ky fakt. As bukeshkalet!
        Dhe se fundmi, kam pershtypjen se mjerimi i zogjve te qyqes arrin deri ne ate pike sa urrejne edhe emri Pellumb, sikurse edhe emri Shen Gjergj vreros tutorin e tyre.

        Reply to this comment
    • Kolkondasi June 11, 22:49

      …. Kozmai i Etolise eshte nje shqiptar i mirefillte sic shkruan edhe arvanitasi i nderuar Aristir Kola. E gjith tymnaja per ta paraqeitur kete murg si grek eshte e qellimshme , eshte me teper politike nga grupe e qarqe te caktuara brenda dhe jashte vendit duke filluar qe nga disa historiane “politikane” qe nuk dihet cfare kontributi te paster shkencor ne histori kane kur ne shohim udhetimet e tyre si ne Romen e deshiruar dhe ne Stambollin qe i ka ushqyer e majmur ata ne breza historikisht. Murgu Kozma eshte nje figure e njohur e kishes ortodokse qe keta historiane qellimisht ja faturojne grekezimit, Ckane keta myslimanet jo shqiptare qe shkruajne aq shume me deshire per jeten dhe aktivitetin e te krishtereve, ne emer te kujt dhe kush ja jep kete te drejte , sa te besuar mund te jene ata ne kete maskarade. Ne kishen ortodokse ka mbi njeqind martire te medhenj te saj qe jane shqiptare sidomos gjithe kishat e Epirit kane emrat e tyre dhe dihen nga te gjithe besimtaret…dhe a e dine se kush i vrau dhe masakroi barbarisht ata njerez kur nuk kishte as shtet dhe as njihej kombi grek. Kendi i shikimit i mjaft autorve eshte qellimisht i poshter per ortodoksine shqiptare qe ka bere aq shume per ruajtjen e tradites arberore. Mos i degjoni perrallat e stisura qe nga ato te Pellumb Xhufit se paska gjetur me mijra dekumenta ne Vatikan qe vertetojne kahun e drejtimit perendimor te turqeve shqiptar ne ato kohra te menxyrshme dhe na jep nje rast kuptohet edhe se kush na e paska ndjekur nga pas Murgun Kozma ne rrugen e tij neper Epir dhe Shqiperi…a eshte e pa qellimshme kjo maskarade tradicionale ndaj ortodoksis arberore. Ne historine tone mesjetare eshte nje teze mjaft e erret dhe jo e pa qelliimshme per perkatsine e besimit lindor nder trojet tona, a kane sy , vesh dhe mendim te paster historianet tane me tituj e grada te shumta per ate periudhe qe nuk eshte e erret por e kane erresuar qellimisht vete per arsye konjekturale dhe progmatiste njerzit e konveruar ne muhamedan te lidhur ngusht me qeniet biologjike turko-arabe qe kane zene prej kohesh qendrat tona kryesore dhe vazhdojne edhe sot nepermjet kanaleve te fshehta e te mirenjohura taktiken e cberjen te kombit e te shtetit tone te brishte. Mund te shkruaj me gjate ..por a javlen te meresh me keta bastarde qe kane gjakun, mendjen, shpirtin me katran..

      Reply to this comment
      • Pirro June 12, 09:41

        Dy carcafet qe ke shkruajtur nuk koronspondojn fare si pergjigje te komentuesit me siper,ti kerkon ti zesh syte comentuesve.Po Kolkondasi mos esht gje arberor?Ti mund te thuash qe edhe A.Janullatos esht arberor por faktet flasin ndryshe.Mbas ikjes te osmaneve jan serbet dhe greket ata qe kan derdhur gjak arberore.Barbari me i madh tani esht ne mes te Tiranes A.Janullatos pasardhesi i Shen Kozmait.

        Reply to this comment
      • Shqiptari safi July 5, 19:59

        Ti kolkondas ke lindur ne Shqiperi e je shqiptar. Dihet kjo. Por je shqiptar vllah. Edhe kjo dihet, apo jo z.kolkondas? Pra jo dhe aq shqiptar si ne shqiptaret e tjere safi. Dhe ju vllehet keni dicka te keqe: nje here hiqeni greke, here tjeter rumun…dhe gjasme jeni edhe shqiptar. E more vesh zoti kolkondas? Para se te shash Xhufin, kupto kujt i dhemb me shume Shqiperia: ty apo Xhufit? Pastaj dil e shkruaj ketu carcafe me budallalliqe historike !

        Reply to this comment
      • Shqiptari safi July 5, 20:10

        Ti kolkondas ke lindur ne Shqiperi e je shqiptar por je shqiptar vllah. Apo jo z.Kolkondas? Pra jo dhe aq shqiptar sa ne shqiptaret e tjere. Ju vllehet keni nxjerre shume patriote deri dje, qe jane ngrene dhemb per dhemb me greket. Ata ishin vllehe patriote. Para ortodoksizmit, ata vune Shqiperine. Kurse ju vllehet e sotem keni dicka te keqe: nje here hiqeni greke, here tjeter rumun…dhe gjasme jeni edhe shqiptar.

        E more vesh zoti kolkondas? Para se te shash Xhufin, kupto kujt i dhemb me shume Shqiperia: ty apo Xhufit? Pastaj dil e shkruaj ketu carcafe me budallalliqe historike ! Po vazhdove me keto idiotizma, do te nxjerr edhe emrin se kush je qe te te njohin te gjithe.

        Dakord z. Kolkondas qe tani banon ne Nju Xhersi? Do me per Belulin?

        Reply to this comment
    • Kolkondasi June 11, 23:00

      Sami Frasheri ideologu i madh i Rilindjes Shqiptare shkruan
      “…Shume shqiptare jane cquare e kane treguare vetene ne dituri e ne te tjere gjerera, po me keta te tjere mburrene e jo shqiptaret’ e Shqiperia”

      Konstandini i njohur si Shen Kozmai i Kolkondasit

      Mbi plakun murg Shen Kozmain me origjine nga Epiri ilirik.

      Ne sot me te drejte krenohemi per kontributin e madh qe i kemi dhene krishterizmit por gezohemi edhe me vlersimin qe bota i ka dhene njerzve tane qe ju perkushtuan me aq dashuri e vetmohim realizimit te keshillave te ungjillit sipas porosive te Jezusit duke merituar edhe titullin e larte Nobel te paqes sic eshte rasti i Nene Terezes.
      Noli yne i madh thekson se Kisha Orthodhokse ne Shqiperi nuk i perket vetem orthodhokseve por gjithe shqiptareve.
      Orthodhokset shqiptare shkruan Ismail Kadare, ashtu si katoliket, ashtu si myslimanet kane qene pjese e pandare e korpusit kombetar ne te gjitha stuhite qe ai ka perballuar ne shekuj, ata kane dhene kontributin kolosal ne Rilindjen Kombetare Shqiptare. Ata diten mjaft mire te vepronin edhe ne momente te veshtira e te nderlikuara kur feja identifikohej ne perandori me kombin dhe kjo me qarte shfaqet ne jeten e viteve te fillimit te shekullit te XIX, pas clirimit te Greqise qe prishi dhe harmonine midis orthodhokseve ku shqiptaret nuk mund te pranonin tezen groteske te dale nga grupet e qarqe panhelene se gjithe orthodhokset jane greke.
      Ishin kohra kur ne teritoret tona per shkak te pushtimeve dhe imponimeve qindra vjecare, kur nuk kishte dale nocioni i kombit por banoret, shqiptaret dhe te tjeret ndaheshin dhe njiheshin sipas perkatesise fetare, katoliket ne latine, orthodhoksit ne greke dhe muhamedanet ne turq e mbi kete baze ishin dhe sherbesat fetare dhe sherbimet e administrates. Nuk gjejme dekument te mbreterise se Arberit ne gjuhen shqipe, as ne Despotatet e krijuara ne Iliri, as nga kancelaria e antiturkut Gjergj Kastrijotit, as ne pashalleqet e shumta shqiptare. Mbi keto gjuhe ishin formuar te gjithe personalitet e jetes shoqerore te kohes, latinet veriore si Budi, Bogdani, Bardhi, Mazreku, Gazuli, Gjecovi, Fishta e dhjetra te tjere qe ndiqnin traditen e Engjellit, Buzuku, Barletit, Tivarasit, Bicikemit, Muzakes, Matarenges e tjere
      Orthodhokset shqiptare me veprat dhe aktet e tyre, shume here me flijimin e jetes se tyre, deshmuan se ishin orthodhoks te nje kombesie tjeter. Historia e vendit tone sikunder historia e cdo kombi tjeter nuk ka ngjarje per te hedhur poshte, sepse ato perbejne pashaporten e kombit, te rruges mijravjecare qe percakton identitetin tone. Pa ate rruge, pa ato ngjarje madhore dhe personalitetet qe i udhehoqen ato nuk mund te kete shkelqim vet madheshtia e popullit tone gjuha, kultura, e vecanta jone karakteristike ne mozaikun e popujve te tjere te Europes dhe botes por edhe vet kujtesa per brezat e ardhshem.
      Por ne historine tone ka patur edhe ka tendenca jo vetem nga kisha greke, sllave apo latine per interesa dhe mohime te caktuara. Por e keqja eshte se gjallojne e veprojne me orjentime mes nesh sipas nje skenari e pervoje te njohur shfaqe te rrymave radikale midis fanatikeve qe vijne nga persona me origjine dhe psikologji orjentale dhe vazhdues te nje politike konstante qe fatmiresisht nuk perkrahen nga shqiptaret e tjere vellezer myslimane, pavarsisht qe paraja derdhet e ndonje shkrim “patriotik” mbane firme te ndonje studjuesi gjoja serioz.
      Ka shkrues te hidhur, nuk flas per injorantet adolishente te letrave amorale historike, per fjalet e shkrimet e dilitanteve te kafeneve orjentale por per studjues qe cuditerisht jane mrekulluar nga jeta perendimore dhe i servilosen asaj sipas nje tradite te njohur sllave per te justifikuar dhe perfituar kredo morale per angazhime politike.
      Ka ardhur koha qe mjaft ngjarje te trajtohen me interes per kthjellimin e hijeve qe kane renduar e permbysur pjese te rendesishme te historise kombetare. Na duhen te gjitha ngjarjet e datat ti analizojme e te krenohemi me ate pjese te ndergjegjes se larte te manifestuar por edhe te mbajme qendrim ndaj asaj pjese te lenduar te ndergjegjes kombtare qe na akuzon, sepse jemi nje popull krejt i vecante, teper vital qe tanime eshte rrudhur se tepermi krahasuar me hapsirat e dikurshme ilire.
      Pushtimi otoman, shuarja e perpjekjeve per liri, nderrimi masiv i fese kristiane eshte nje dukuri katastrofike per ndarjen nga Europa qe do te kishte pasoja qindra vjecare, vite te erta e te ashpra, te ftohta dhe grirese, nje kthim e zhvillim primitiv dhe per pasoje edhe nje afirmim kulturor te ndryshem nga ajo e fqinjeve tane pavarsisht perpjekjeve te mjaft intelektualeve patrijote e klerikeve te krishterizmit katolik e orthodhoks me ndikim e rrenje perendimore qe perpiqeshin me arme dhe me dije per te mbajtur te ndezur vatren e zjarrit arberor.
      Kjo mangesi ne ndergjegjen kombetare ndodhte sepse mjaft prej nesh bile edhe shume vite pas krijimit te shtetit tone do te perkrahnin dhe mbeshtesnin turpesisht nje perandori, nje shtet autokratik, nje rregjim qe i kishte sjelle aq shume lengata, aq shume deme ekonomike, politike e kulturore aq shume antentate identitetit kombetar evropjan te shqiptareve.
      Historia e Shqiperise fatkeqsisht po shkruhet dhe rishkruhet me permasa tundimi dhe emocionale duke u diskutuar pjeserisht ne rrethe intelektuale, ne rrethe ekstremiste injorante “nacionaliste”, ne rrethe patrijotesh dhe jo te tille qe kane kohe qe po konturojne shtremberimet e para te cilat vazhdojne te percjellin keqkuptime te shumta, qendrime e ndarje te ashpra politike, krahinore, fetare midis njezve tane dhe popujve fqinje shekullore me ne. Duhet ti shtojme kesaj zhurmen e motivuar nga laboratore me te hershem primitiv ne kete drejtim dhe mjegullnajen qe hidhet neper kafenete nga njerez pa dije ne shtypin e dites dhe emisjonet e sajuara e te parapaguara qellimisht e poshtersisht nga te shumdukshem karrema peshkimi dhe misterioz te hamendshem.
      Ne akuzojme fqinjet tane per cdo gje dhe harrojme Europen plak qe nxiti dhe krijoi ne ballkan ate pershtjellim aq vrastar te popujve qe banojne ketu. Po pse Europa ishte kunder nesh dhe vazhdon te qendroje ne ato pozita qe po na zhgenjejne ne shpresen e shume enderruar ne shekuj. Kjo ka bere qe edhe sot e kesaj dite te vihet ne pikpyetje mbase e qellimshme sa per fajin tone aq edhe te atyre qe u intereson, qe corodit mendjet e atyre qe duan te dine te verteten per ti vene tradites sone te vjeter dhe nje tipar ndrites se ndergjegjes sone kombetare. Shkakun duhet ta shikojme me mire e duhet ta kerkojme ne radhe te pare nga vetja.
      Ne ishim dhe perseri mbetemi mbase jo me ate force rober te nje psikollogjie qe na mbajti skllave per 500 vjet, rober e perkrahes te pushtuesve tane shekullore anadollake, pushtues qe u munduan te na zhduknin si etni, qe te c”rrenjosnin kulturen e trasheguar te kontinentit te vjeter, duke na ndryshuar fene dhe traditen europjane dhe na shtynin neper konflikte e luftrash te pergjakshme me njeri tjetri. Ky mur qe kerkohet te ngrihet nga skeptiket, pervec fshehjes se te vertetes ashtu sic e trajton Kadareja “Ne poshterimin e Ballkanit” komunikon me njerzit e ditur te botes me nje keqkuptim historish dhe urrejtje te mases se madhe ndaj nje populli si yni, i cili nuk e meritonte dhe meriton aspak kete veprim, por le pasoja te pashlyeshme ne kujtesen e historise dhe ne syte e botes se lodhur tashme me ne.
      Shume eshte spekulluar edhe me para por keto vite te fundit edhe me shume per arsye politike nga te dy anet per jeten, aktivitetin dhe teresisht vepren e njohur e te pa njohur te nje shqiptari orthodhoks nga Epiri yne, Kostandinit nga fshati Pema e Madhe e Etolise ose sic njihet ne popull, Shen Kozmai i Kolkondasit.
      Eshte nje dite e gushtit, data 24 gusht kur te gjithe besmtaret kristiane por edhe te tjere nga besime te ndryshme ndalen e nderojne sipas menyres se tyre jeten e ketij martiri te krishterimit.
      Pra ne e njohim sipas tradites te te pareve tane dhe jo se c”mund te shkruhet per qellime te ndryshme politike e ideologjike nga Greqia, apo si kunderpergjigje te mendimeve e qendrimeve te tyre ndaj ketij martiri nga mjaft te tjere shqiptare e te huaj.
      Ne e respektojme si nje deshmor, martir te arsimit dhe krishterizmit te rene ne ato kohera teper te veshtira te dhunes se gjithanshme qe ushtronin administratoret e pushtimit turk, myftinjte e taboret e sekteve e terikateve te shumta muhamedane ne ballkan.
      E respektojme si coban baban, qe i priu turmave te etura shpirterisht per fjalen e ngrohte e doren e zotit qe kishte kohe qe kete vend sikur e kishte harruar.
      Ai ishte teper praktik dhe nje mjeshter i sherimit te shpirtrave te drobitur njerezor nga lodhja e traumave te gjithanshme qe shoqeronin banorin e trevave tona qe vuajtjet i kishte si ato te koheve biblike qe priste shpetimtarin qiellor. Me dijen dhe aftesite qe zoteronte, nepermjet edukates ai bente Moisiun e ata do ta adhuronin si cudiberes dhe si nje profet i se ardhmes. Kete murg te shquar orthodhoks ndergjegja popullore e kishte shenjteruar qe ne gjallje jo si klerik se dhe i tille nuk ishte. Ai nuk ishte dhespot e as prift e nuk punoi per kishen por per shkollat dhe perhapjen e gjuhes dhe arsimimin e popujve te roberuar nga sundimi turke, kryesisht tek banoret shqiptare qe ishin te gjakut te tij e kishin mbetur pa drejtues shpirteror prej mjaft kohesh.
      Kisha orthodhokse e nderon per ate cka beri ai ne ate kohe por politika ka kohe qe luan anen tjeter te shfrytezimit te figures se tij duke i veshur mjaft te pa qena qe sot i interesojne politikes sidomos pas viteve te Rilindjes Ballkanike e sidomos pamvarsise se Greqise.
      Por ai nuk perfaqeson ate qe ja veshin sot keta politikane te erresuar greke qe besimtare nuk jane e nuk mund te jene. Shohim se ka kohe qe dhe mjaft shqiptare ndihen te paditur e te coroditur per te shpjeguar mjaft thenie apo edhe mjaft te pa qena e te pa njohura me pare per jeten e ketij njeriu te shenjteruar. Keta ketej kane edhe shtyrje nga religjione te tjera qe kane mbajtur te njejtin qendrim ndaj besimit orthodhoks ne shekuj.
      Une nuk jam besimtar per vet formimin tim por e ndjej si nje detyrim moral qytetar te kontriboj sadopak per te kthielluar turbelliren dhe qetesuar ulurimat e te semurve revanshor qe jo se jane besimtar por me teper inatcor per gabimin e rende e te qortushem qe bene te paret e tyre dikur ne abandonimin e besimit, por edhe ne saj te shperblimeve qe ju jepen gjoja ne te mire te mbrojtjes se dinjitetit kombetar.
      Le te marim e te shikojme dy njerzit me te rendesishen ne ate kohe ne teritorin tone Ali Pashe Tepelenen dhe Martirin Kozma. C”kane ate te perbashket te nisur gjithmone per aq sa na afrojne dekumentat dhe jo deshirat e krijimet politike e sajimet filozofike te kohrave e interesave fluger te sotme. Jane te dy shqiptare epirote, me te njejtin gjak me te njejten gjuhe por me besime te ndryshme ndaj Zotit te vetem.
      Ali pasha Tepelena ishte nje shqiptar epirot, pinjoll i nje familjeje qe per arsye qe kushdo i kupton per kohen qe jetuan kishin perqafuar ideologjine e pushtuesit e me zell kishte bere mjaft sherbime deri teper te dhunshme ndaj shokeve, miqeve, te afermeve per te fituar besimin tek turqit. Ai ishte njeri mjaft i ashper dhe i duzuar, zhduku mjaft intelektuale e qytetare me vlera ne jeten shoqerore te atyre viteve.
      Le te shikojme kronikat e dhuneshme e te frikeshme te ketij shqiptari, ato jane teper te pa besueshme por nje realitet i tmerrshem per historine e kombit tone. Si u rrit e si mori pushtetin, ai s”kish shkolle, pervec asaj te kacakut, por ishte i zgjar e dinak nga natyra. Dikush shikon disa grimca anesore dhe i shumfishon deri ne vlera teper te rralla te karakterit te shqiptarit kur kjo nuk eshte e vertete. Jane shkruar nga mjaft bashkohes te tij qe e kane njohur nga afer kete pasha. Nuk kane munguar shpesh here edhe lavdatat dhe nderimet e qellimshme qe ja u donte misioni i tyre ne keto ane per te dhe situaten qe ishte. Ai ishte njeri konjektural, disa here hyri ne kontradikte me Porten e Larte e cila ne mjaft raste nuk ja kishte ngene te merej me njeriun e provinces se larget kur fronti lindor ishte per ta mjaft jetik.
      E kurdohere fermanet qe dergoheshin per te pabindurin do te gjenin nje njeri edhe dinak edhe servil per te shpetuar lekuren e tij.
      E mbajne e i japin atributet e nje njeriu te madh qe deshi te bashkoj Shqiperine e ta mblidhte ne nje dore, por kur kerkoi ta beje kete kur i erdhi laku ne fyt dhe mosha e pleqerise qe e mundonte dhe djemte e te afermit ju larguan. Edhe ne momentet e fundit dekumentat flasin per nje pendese dhe nje shprese besimi per falje si nga hera nga porta e larte.
      Kush eshte shqiptar i madh ne ato kohera Ali Pasha qe detyroi e vrau vajzat e grate shqiptare ne humnerat e maleve dhe preu trimat e flamurit te shqiptarizmes sic qene Suljotet legjendare dhe Himarjotet e maleve te bregdetit, ai qe shgenjeu shpresen e europjaneve ne keto ane. Por perseri ne do ta vlersojme Aline si figure historike e si shqiptar edhe per ndonje hap te zgjuar e te matur qe beri ne interes te situates ne ato vite me njerzit duke organizuar dhe drejtuar e fuqizuar pashallekun e Janines, me fqinjet ne mbeshtetje te revolucionit grek e me administratoret e Portes se larte por edhe si tolerues ndaj besimit te te pareve ku lejoj rindertimin e kishave e te manastireve dhe kujdesin per njerzit me kulture dhe sherbime misjonare apostolike si shen Kozmain nga Epiri.
      Tashme le te marim e te trajtojme Shen Kozmain martirin e orthodhoksise per sa njohim e thuhet qe ka bere ne jeten e tij. Dihet se kisha orthodhokse ka mbi 3000 martire qe nderohen dhe kujtohen perhere nga besimtaret e saj. Dikush kerkon nga kisha Autoqefale Shqiptare krijimin e kalendarit te martireve te vet dhe kjo eshte nje kerkese mbase mjaft e drejte. Jane hedhur shume mendime psekulative dhe teper te qellimshme qe kane zene vend edhe ne mendjet dhe shpirtrat e trazuar te mjaft shqiptareve qe kerkojne me ngut nje pergjigje qe nuk ka nevoje per pergjigje. Por do ti bejme te njejten pyetje pse kjo nuk kerkohet edhe nga besimet e tjera qe kryejne aktivitetin shpirteror keto 500 vjetet e fundit ne trojet tona. Ku i kane jezuitet dhe franceskanet martiret e besimit te tyre shqiptar, te me falin tani se fundi kemi nene Terezen qe i takon gjithe botes dhe me kete duhet te krenohemi por besimi nuk njeh komb apo shtet ai eshte nje besim e krijim shpirteror i formuar dhe bere edukate shoqerore ne mbare popujt. Po keshtu mund te themi ku jane martiret nga radhet e myftinjte dhe baballarev te besimit muhamedan me origjine shqiptare qe te nderohen per kontribute materiale e shpirterore te dhena ndaj vendit dhe popullit tone. Une mendoj se nuk ka dhe s”mund te kete se ne kuranin e shenjte gjerat jane shkruar qarte per te gjithe besimtaret qe e respektojne ate.(mos doni te thoni kemi p.sh Ballaban Pashen, Haxhi Qamilin)
      Dihet se nga besimtaret e kishes orthodhokse nderohen mjaft martire te saj, njerez qe jane bere theror per te mbrojtur e mbajtur te pastra ideolet e krishterizmit. Besimtaret orthodhokse shqiptare sipas kushteve, rrethanave e pervojes se jetes shoqerore dy mije vjecare te kristianizmit ne ballkan kane respektuar me devotshmeri kedo qe ka bere akte marterizimi qe nga Shen Pali, Shen Pjetri e te gjithe apostujt, lajmetare te krishtit shpetimtar por kemi respektuar edhe martiret kristian shqiptare qe jane me qindra qe nga Asti i Durresit qe u marterizua me 6 qershor te vitit 68 ne kohen Trajanit, Lefteri peshkopi i Vlores u marterizuan me prerje koke ne qender te Romes bashke me nenen e vet Vanthia kur sundonte Adriani qe perkujtohen ne cdo 15 dhjetor, Danakti klerik i kishes se Vlores perkujtohet me 16 janar te cdo viti, u marterizua ne kohen e Neronit. Ne krahinen e Thesprotise (Camerise) u marterizua ne shekullin e dyte Shenjtorja Premtja qe respektohet shume nga shqiptaret e Epirit, arvanitesit e Greqise dhe orthodhokset e Shqiperise, shenjtori luftarak Merkuri duke vazhduar me Kostandinin tone nga Nishi si nje mbrojtes i flakte i krishterizmit duke shkuar me tej me mjaft te tjere qe na japin kronikat si Shen Donati jeta dhe cudite e te cilit jane mbeshtjelle me mite te mjergullta te lashtesise se krahinave te Epirit e Shqiperise se Jugut me perjetim te plote e te vertete te figura e ShenGjergjit, Justiniani plak qe ndertoi kishen me te famshme ne bote ate te Shen Sofise, Jeronimi shenjtor ilir pruri kushtimet e shenjta, Nikete Dardani eshte krijuesi i kryekenges se korit kishtar“Te duem”, Xeroni qe perktheu ne latinisht biblen ishte shqiptar, shqiptar ishte edhe Athanagora i cili u takua me papen per te cliruar njeri tjetrin nga anatemat e 1054 qe ndan kishen katolike nga kisha orthodhokse, Jan Kukuzeli muzikologu i famshem neobizantin, Karl Topia dhe nje numer i madh papesh e kardinalesh katolike e deri tek shenjtorja Angjelina e famshme, motra e Donika Kastriotit, tek Nikodomi i sakrifikuar ne Berat nga sundimtaret dhe idhtaret fanatike turq, per Mihal Bubullimasin e shume te tjere qe mjaft mire mund ti gjeni ne librin e studjuesit Foto Ikonomit “Shenjterimi i te gjithe shenjtorve te Epirit” qe eshte me nje interes te vecante per studimet e historianeve tane qe po i nxjerim nga mjergulla e harreses dhe represionit qe ka shoqeruar vendin keto 2000 vjet krishterizem. Mos valle jane pergjegjes per kete harrese te imponuar nga mjaft rrethana vetem shqiptaret orthodhokse, por jo, eshte e lenduar e gjithe dija dhe gjindja kombetare.
      Keto veprime te ndodhura neper shekuj jane fryt i keqkuptimit te vete shqiptareve qe te nisur nga interesa sa politike e ekonomike, kane kaluar neper konvertime te ndryshme, jane vrare me njeri tjetrin per vet karakterin e besen per fjalen e dhene, por edhe i kane hapur rruge me zgjuarsi e tolerance te keqes se imponuar si diversitet i te tjereve.
      Vertetohet se ekzistojne nje plejade e madhe shenjtoresh e martiresh sic thuhet nga krahina e Epirit dhe te Shqiperise te cilet jane dalluar ne luften per besimin e orthodhoksizmit dhe kunder myslimanizmit gjate kohes se pushtimit osman. Shume prej tyre ishin te krishtere te fshehte qe te premten shkonin ne kishe e te djelen ne xhami, emrin mysliman dhe mbiemrin kristian ose myslimane te brezit te dyte ose te trete sic njohim mjaft raste ne teritore te tjera shqiptare ne krahinat e Malit te zi, ne Kosove dhe ne Shpate te Elbasanit, ne Etoli, Thesali, Thesproti e ne trojet ku banonin arvanitasit, te cilet deshironin te riktheheshin ne fene e te pareve te tyre ose duke shpallur publikisht besimin e tyre si pasoje edhe te pranojne ndeshkimet e rrepta qe parashikonin ligjet dhe ulemat islamike.
      Antagonizmi kulturor ndermjet islamit dhe kristianizmit nuk ishin pakesuar. Lufta behej midis rojeve te erresires imponuse dhe bijeve te drites per rrugen e se ardhmes. Per kete shikoni ndryshimet ne nivelet e zhvillimit te gjithanshem shoqeror, politik, ekonomik e kulturor te vendeve midis botes kristiane dhe asaj islame ne ato kohera dhe sot.
      Eshte e vertete qe ligji islamik ndalonte nderrimin e besimit me force dhe perdorte forma te tjera qe tashme njihen te dekumentuara nga historia, por kur ndokush vullnetarisht behej mysliman dhe ne vazhdim do te denonconte dhe ofendonte kuranin, ai pa tjeter do i nenshtrohej ndeshkimit. Kemi ne vitin 1635 dekretin e Sulltanit qe ata te krishtere qe do te beheshin muhamedane rimernin pasurite e tyre te konfiskuara perndryshe ato do ti humbnin pergjithmone. Keshtu historia na tregon raste te shumta qe shqiptaret dhe arvanitasit duke dashur ne njeren ane te ruanin fene e tyre tradicionale te brez pas brezit dhe nga ana tjeter te mos humbisnin dhe pasurite, ndermoren kete sofizem qe kishin praktikuar edhe me pare mjaft fisnike e princer arberore qe njeri te behej muhamedane e te mbante pasurine e familjes e tjetri kristjane. Keshtu u bene mjaft muhamedane e u ruajt nje lidhje origjinale ndermjet te krishtereve dhe muhamedaneve per shume vite dhe do ti gjente kurdohere shqiptaret e te dy besimeve ne te njejten llogore kunder te njejtit armik si Ali Farmaqi me Kollokotronin, Bubulina me Qafezezin, Ali Pashe Tepelene me mjaft kapedane te krishtere, Naim Frasherin me Vaso Pashen, Ismail Qemalin me Luigj Gurakuqin, Fan Nolin me Faik Konicen.
      Gjithkush dallon ne ato kohra ndermjet atyre shenjtoreve dhe martireve sic jane Shen Gjoni nga Janina, Nikolla nga Mecova, Kristo nga Preveza, Nikodomasi nga Vithkuqi, Anastas Gezofi, Kristo Kopeshtari ose sic njihet Arvanitasi, Anastasi nga Paramithia, Panajoti nga Delvinaqi, Zaharia nga Arta, Dhimitri nga Samarina, Joani nga Konica, Gjergji nga Janina dhe Nikita Arvanitasi qe te gjithe te etnis shqiptare.
      Neomartiret e kishes orthodhokse jane kryesisht shqiptare epirote te cilet vendosen ne aksin kohor 1750-1850 dhe jane marterizuar sepse e ndjenin poshterimin se si prinderit e tyre nderruan besimin dhe ata vendosen te riktheheshin ne besimin kristian, kurse mjaft te tjere donin te shlyenin kete mekat qe i ngarkohej si trashegim mallkues.
      Shen Nikita Arvanitasi eshte bashkohes dhe vazhdues i denje i Shen Kozma Etolasit. Ai lindi me 1760 eshte nga Shpata, vend i fisit te degjuar Shpatet, banoret e se ciles kishin si besim zyrtar ate myslyman por mbeten te krishtere te fshehte qe njihen si kripto te krishtere dhe vetem me 1904 me nderhyrjen e Rusise ata shpallen besimin e tyre te krishtere dhe sulltani e pranoi ne heshtje. Nikita Arvanitasi kur e ndjeu se duhej te rikthehet ne fene e meparshme te paraardhesve te tij, shkoi ne Malin e shenjte ku turturohej nga ndergjegja sepse prinderit e tij ishin bere muhamedane dhe qendronin kripto te krishtere per arsye te frikes ose dhe interesit, keto e nxiten qe te merte barren e rende te vetndeshkimit dhe spastrimit perfundimtar duke shpallur publikisht kundershtimin e tij ndaj fese myslimane duke gjetur keshtu vdekjen shpetimtare nga vuajtjet e ndergjegjes qe ngarkonte tere familjen. Eshtrat e tij gjenden ne kishen e Shen Anes ne Malin e Shenjte.
      Martiri Kozma qe njihet ne popull Shen Kozmai i Etolis vjen nga tradita ashtu i thjeshte por edhe i madh per kohen dhe rrethanat qe veproi dhe kjo e bene me shume legjendare figuren e tij si nje person historik e me gjurme te pa shlyeshme qe ruhet ne breza.
      Kane dale mjaft shkrime per Shen Kozmane, libra te ndryshem qe pervec te vertetes sjellin dhe sajimet e tyre per qellime te paramenduara nga nje politike e mbrapshte qe i shoqeron si nga teritoret helene ashtu edhe ato shume me te pergjeruara “nacionaliste” shqiptare.
      Greket mburren pa te drejte dhe dinakerine karakteristike helene me teper e respektojne politikisht kete martir te orthodhoksise.
      Shqiptaret kristjane e respektojne me thjeshtesi pa njohur shtesat e nderhyrjet politike e sajesat e tjera qe i veshin figures se martirit. Shqiptaret e tjere qe shkruajne teresisht te besimit muhamedan ne emer te se “drejtes dhe te vertetes”qe i japin vetes dalin si mbrojtes te orthodhoksise e mbrojtes se shqiptarizmit qe dikush ja ka cenuar e shkruajne, bertasin, cirren e shajne por pa nje objektiv te caktuar duke ofenduar ne radhe te pare besimtaret e ndershem shqiptare. I trajtojne gjerat te perziera sic jane thurur e nuk i ndajne ato si te qellimta nga karakteri i parashtrimit politik, fetar, kulturor, kombetar apo nderkombetar.
      Ne kohen e shen Kozmait nuk kishte dale akoma procesi i helenizimit apo kushtrimi per Vorio Epirin qe jane terminologji politike e mevonshme greke. Ne ato kohera kishte vetem nje motiv te ruajme besimin kristian prandaj edhe ai u be shenjt i ketij krishterizmi, formulimet e tjera jane te mevonshme e rendojne me kot murgun martir, ato jane sajesa spekulative te politikave qe kane lulezuar e frymezuar te kundertat e realitetit ballkanik qe i fryjne shovinizmat e te gjitha popujve ballkanike.
      Martiri Kozma ka lindur me 1714 ne Etoli ne fshatin Pema e Madhe ne nje familje shqiptare epirote. Prinderit e tij kishin zbritur nga krahina ku ai me vone dha mesimet e shenjta. Jeta dhe aktiviteti i Kozmait eshte tashme shume e njohur. Ajo qe duhet te qartesohet eshte se ai nuk u vra nga Ali pashe Tepelena, ashtu si perpiqen ta kalojne ne publikun grek disa biografe, duke i sherbyer nje qellimi pa vlere, demprures dhe te shemtuar qe shume nga ne e njohim, shkruan studjuesi yne i njohur arvanitas Aristidh Kola. Pekundrazi ishte mare ne mbrojtje nga Ali Pasha dhe me nderhyrjet e tija, Patriarku shenjteroi dhe ndertoi kishen qe mban emrin per nder te tij.
      Kete e thoshte me krenari shpesh here avokati, studjuesi dhe publicisti i njohur Aristir Kola por e ka thene dhe Patriarku i madh Bartoleme kur vizitoi qytetin e Beratit.
      Shkrimet e mevonshme greke japin edhe komente te ndryshme nga jeta e ketij martiri, kuptohet i veshin edhe mjaft veti e veprime qe atij nuk i perkasin. Kjo behet per mjaf arsye por ne radhe te pare per ti sherbyer politikes se helenizmit te krishtereve te tjere te ballkanit si shqiptareve, vlleheve, sllaveve qe ka filluar pas krijimit te shtetit grek.
      Thone ne disa shkrime se martiri Kozma predikonte kudo ku shkonte neper turmat qe e shoqeronin ne sheshe e kisha por edhe ne qytete qe te perkrahnin helenizmin dhe te mesojme gjuhen e shenjte greke, ta largojme gjuhen e djallit te mallkuar, shqipen dhe vllahishten. Por kjo nuk eshte e vertete te jete thene nga goja e martirit. Qellimisht nuk shkruhet per krishterizmin qe predikonte ai por i shtojne helenizimin qe nuk mund te imagjinohej si propagande ne ato vite te dhunes e autoritet te rrepte turk. Kjo vertetohet ne fjalimet e tij ne Voskopoje e ne Berat ku ai mori ne duar librat e shenjte te shkruar ne gjuhen latine e sllave te shtypura ne Venedik e ne tipografine e Voskopojes dhe i bekoi ato ne emer te perendise.
      Arsimi qe kerkonte shen Kozmai ishte kerkese e kohes dhe kryesisht vinte si ndikim i Rilindjes Europjane dhe iluminizmit Frances keshtu qe ky veprim eshte nje akt tjeter progresiv per ato kohera se shkrimi i gjuhes eshte mjeti perhapes i arsimit me te tera rrjedhimet pozitive per nje popull e nje vend per te shkuar perpara.
      Profecia apo porosia ”t’u mesoni gjuhen e zotit tone Jezu Krisht edhe atyre qe nuk e flasin, qe ta flasin dhe ta shkruajne ate” disa qe nuk e kane kuptuar drejt porosine i ka revoltur ne kohet tona. Mendoj se kjo porosi eshte kerkese e qarte e nje njeriu te mencur, e te urte dhe nuk ka nevoje per aludime te tjera. Ne tashme e dime se Jezusi nuk ishte helen e aq me teper gjuha qe fliste ai, tjeter gje eshte se librat e shenjte ishin te njohur ne ballkan ne gjuhen greke dhe latine e me vone edhe ne gjuhen sllave. Disa shkrues sot nga dyer te njohura sherbyesish te zellshem anadollak cirren me te madhe se ju dhimbka fort kombi qe ja rrembyen fqinjet e djallezuar por le te na nxjerin te pakten letrat turke te gjysheve me vendimet antikombtare apo ato me dhimbje per kerkesen qe librat e shenjte i kane kerkuar ne pa mundesi te gjuhes shqipe te beheshin ne gjuhen e baba sulltanit babagjyshit te tyre.
      Dikush nga ne shkruan se jeta e martirit Kozma ka mare nga populli formen e tregimeve biblike si ajo e Jezusit, por vertet ashtu eshte jeta e shenjtoreve per te mire te jetes kristiane, do te ndjeke ate linje ne traditen popullore e ate fetare qe jane te saksionuara ne sinodet e kishes orthodhokse.
      Por shkruesit edhe vet e pranojne se ne fakt kane edhe nje njohje historike te pa mjaftueshme per interprentime relegjioze e deklarojne te nxituar se keto tregime e rrefime popullore jane ndodhira e sajesa te lindura ne mjedise klerikale e fshatare analfabete e gjysme analfabete e gjenin perhapje te gjere (konkluzion i dal me llogjike?) ne ato momente krize te pergjithshme shoqerore, politike e shpirterore sic ishte fundi i shekullit te XVIII. Dakort sipas jush me kete llogjike por ku jane shkrimet e qendrimet e drejta te mbajtura nga paria dhe ajka e shoqerise se asaj kohe per kete problem, ju nuk i sillni por me mire ti referohemi atij qe kishte fuqine me te madhe te asaj kohe, vet Ali Pashe Tepelenesh qe e njihte dhe nderonte murgun Kozma.
      Si mjaft besimtare te tjere te devotshem te kohes se shkuar, shqiptare, greke, sllave, vllehe qe per tu paisur me nje formim me te gjere teorik e praktik kristjan edhe Kozma Etolosi shkoi ne manastiret e Malit te Shenjte qe ishin edhe shkolla te larta te formimin shpirteror, hyri ne seksionin e klerikeve qe vinin dhe punonin per shqiptaret. Ai sic flasin dekumentat shkoi edhe prane Patriarkanes ku u njoh me shume shkrime te shenjta dhe interpretues te tyre. Ky formim i murgut Kozma ishte dinjitoz per kohen dhe jane te teperta shkarravinat e sotme me sajesa si te punonjesve e militanteve te dikurshem te G.B.V qe shohim ne shtyp e internet.
      Sipas dekumentave dhe thenieve te besueshme Murgu Kozma kreu mjaft sherbime ne udhetimet misionare qe atij ju ngarkuan ne Greqi, Epir dhe Shqiperi. Dhe vrasja apo vdekja martire i erdhi ne keto levizje misionare ne krahinen e Myzeqese prane lumit Seman ne fshatin Mujalli me 24 gusht 1779.
      Disa te dhena per jeten dhe vrasjen e tij.

      Misioni i pare apostolik i tij lidhet edhe me kryengritjet antiturke te shqiptareve orthodhokse te trevave te jugore Himare, Laberi, Delvine, Sule, Janine, Voskopoje, Permet edhe me poshte Epirit e ne ishujt prane. Keto kryengritje kishin edhe nje mbeshtetje nga te fuqishmit e kohes si Rusia, Venediku, Austrohungaria, Franca pa harruar Papatin. Ne Konstandinopoje ne keto kohera ishte Patriark Serafimi i II nje shqiptar i deklaruar nga Epiri (Delvina) i cili e nxiste dhe mbeshteste kete kryengritje antiturke. Eshte ky jerark i larte si dhe vellai i Kozmait qe kishte vite qe vepronte si prift ne Patriarkane qe i dhane mjaft porosi murgut Kozma per misionin e tij apostolik. Per aktivitetin e tij antiturk Serafimi i II ishte hequr nga detyra e Patriarkut prej Portes se Larte.
      Patriarku i ri i quajtur Sofron njihet si nje vegel servile e Sulltanit si dhe mjaft te tjere qe na afrojne dekumentat e atyre kohrave. Detyren per kete mision patjeter sipas rregullave e praktikave kishtare e qeveritare do ta ushtronte me leje te dhene nga Patriarkana dhe nje ferman qe do te leshonte Sulltani qe ishte i gjithpushtetshem ne perandori, bile Sinodi i shenjte i kishes orthodhokse e kishte zgjedhur Sulltanin si kujdestar i pergjithshem dhe i nderuar i shkollave greke. Ne letrat dhe shkrimet e tij ne nuk gjejme ndonje shprehje per te kritikuar qendrimin e tij, ai shkruan qarte se si i krishtere dhe sherbetor i sovranit tim, Sulltan Hamitit, po bredh fshat me fshat per tu mbushur mendjen te krishterve te ruajne besen e Zotit dhe tu binden urdherave te Sulltanit, sic kam porosi edhe nga Patriku e nga te paret e kishes. Mendoj se ketu jane te teperta hamendjet qe kemi qejf te nxjerim kurdohere pa u menduar kur duam te justifikojme nje veprim te paramenduar.
      Eshte e vertete qe murgu Kozma nuk shan sundimin turk dhe kjo eshte e kuptueshme per nje klerik qe nuk ben politike por ai mban qendrim dhe vlereson pushtetin turk mbase si me te mire ne krahasim nga tmerret qe kane shkaktuar perendimoret latine ne emer te Krishtit ne trojet tona ballkanike me kryqezatat e tyre te herpashershme rrenuese.
      Koncidon qe te dy misionet te jene kryer ne kohen e levizjeve e trazirave ne Ballkan kur turqit ishin te zene me luftrat ne lindje me ushtrit e careve te Rusise. Dhe kjo mund te jete e vertete qe politika e sulltanit te ishte e njejte me ate te Patriarkanes qe ishte skllave e vegel ne duart e tij qe te ruante qetesine ne prapavijat e tij por te mos harrojme se mjaft pashallare, bejlere e formacione te tjera nga teritoret tona per qellimet dhe taktiken e tyre te njohur nuk muaren pjese ne luftrat me ushtrine ruse si pjese e forcave perandorake, por si bashipozuke duke perfituar nga rasti i angazhimeve te sulltanit ne luftrat lindore, keto forca u bene tmerri i popullsise kristiane duke vrare, djegur, grabitur e shkaterruar rende jeten ekonomike ne vend. Jane dekumenta te shumta per keto kohera, le te lexojme sadopak Ekrem bej Vloren ne memorjet e tij te mrekullueshme e do te bindemi plotesisht apo te lexojme shkrimet e ambasadorit frances prane Ali pash Tepelenes do te na vij rende per ato veprime te kryera nga bejleret e eger dhe bandat e tyre hajdute kundrejt banoreve orthodhokse.
      Misjionet e tij ishin shpirterore dhe kuptohet ato do te ishin me teper dhe kulturore. Disa e akuzojne se murgu Kozma nuk ishte njeri i kultures se dhe nuk kishte bere ndonje shkolle te madhe. Ky eshte arsyetim i tyre por ata e dine mire se murgu martir dinte disa gjuhe te popujve te perandorise si dhe gjuhen shqipe te prinderve te vet dhe me kete gjuhe predikoi ne kisha e sheshe ku shqiptaret e ndiqnin nga pas. Ai kishte formim te larte per kohen, kishte patur mesues njerez te njohur si Panajot Pallamon e Nikolla Xerxuli te dy me origjine nga Mecova e Janines qe njiheshin ne boten e kulturuar te asaj kohe. Kishte studjuar ne manastiret e Malit te Shenjte qe ishin shkolla te verteta te jetes kristiane, kish hyre ne radhet e klerikeve duke nderruar edhe emrin sipas praktikave orthodhokse per misione nga Kostandin u quajt Kozma, kishte bredhur e njohur mjaft vende e njerez deri ne funksionare te larte te provincave dhe te Konstandinopolit, klerike te te gjitha besimeve te perandorise. Per te plotesuar kete mendim do te shtoja se gjithe theniet e tij profetike kane edhe nje baze filozofike dhe ne to manifeston njohje, kulture dhe shpirt te madh. Eshte koha kur Voskopoja me zhvillimin e saj te larte e te ndritur ekonomik e kulturor, me Akademine e Plutonit dhe Tipografine e Re kishte terhequr vemendjen e Ballkanit dhe respektin e Europes, po lindnin nje mori shkrimesh te fshehta dhe alfabetesh qe tregonin per nje ndjenje kombetare te hershme tek shqiptaret orthodhokse.
      Dhimiter Shyteriqi shkruan se gjuha e kultures bizantine, greqishtja u be qe heret gjuha e madhe e kultures per gjithe ballkanasit. Nje numer i madh mendimtaresh te mbledhur ne Voskopoje dhe te tjere te shumte qe u formuan ne shkollen greke e ne mjedisin e saj do te ishin iluministet te shquar dhe pararendes te Rilindjes sone kombetare.
      Shohim Nikodimin e Ri qe u vra ne Berat me 1809 ne kohen qe jetonte atje edhe Grigori Jeromanaku, klerik me ndjenja te zhvilluara kombetare si vazhdim i tradites se Anonimit te Elbasanit qe mund te jete dhe Theodhor Bogomili nga Shpati i Elbasanit, Dhaskal Todrin, Vangjel Meksi i oborrit te Ali pashe Tepelenes duke vazhduar traditen me vithkuqareve Evstrat ne Janine, Koste Cepi e Koste Ikonomi ne Berat e me tej ne trojet tona, kavajasin Teodor Kavaljotin e vithkuqarin Veqilharxhi me Kristoforidhin elbasanas e mjaft te tjere qe e cuan perpara traditen e rilindjes sone kombetare nen influencen e ideve iluministe. Kemi me 1827 peshkopin orthodhoks te Korfuzit me origjine nga Gjirokastra Grigor Gjirokastritin qe botoi nje perkthim te bibles, Marku Bocari botoi nje gramatike e nje fjalor te vogel.
      Shen Kozmai u vra ne nje kohe kur Voskopoja u shkaterrua nga fiset shqiptare perreth qe e quanin ate nje qender te orthodhoksise filoruse. Ekrem bej Vlora ne kujtimet e tij shkruan …fillimisht te coroditur nga humbjet ne frontin me ruset por edhe nga pritja miqesore qe i bene popujt e ballkanit ruseve,por edhe per mungese largpamsie, autoritetet e atehershme turke kujtonin se duhej te ndermerej nje aksion hakmarrjeje kunder orthodhokseve ne pergjithesi dhe kunder vlleheve ne vecanti u lane dore te lire shqiptareve qe te shuajne etjen e tyre hakmarrese ndaj tyre.
      E akuzojne se ai ne misjonin e ti kulturor synonte ne mesimin e gjuhes dhe shkrimit nepermjet hapjes se shkollave greke ne trevat ku kalonte, shqiptare apo vllahe. Gjithkush qe njeh sadopak historine e atyre kohrave do ta kuptoje se vec gjuhes turke dhe asaj greke administrata turke nuk lejonte tjeter me ligj. Te gjitha te tjerat ndeshkoheshin rende dhe per kete rastet jane te shumta si midis shqiptareve, armenasve, arumuneve, maqedonasve e te tjereve. Keshtu misioni i tij nuk mund te dilte jashte permasave te lejueshme e me keto cilesi murgu Kozma do te udhetonte dhe propagandonte hapjen e shkollave te lejueshme dhe jo sic shkruajne dashakeqesit ketej e andej se ai mallkonte e denonte gjuhet e tjera te popujve te ballkanit. Dhe eshte e kuptueshme veprimi kur ai predikonte se duhet ti mesoni femijve tuaj gjuhen greke, pasi dhe kisha jone dhe kombi jone jane grek. Po a nuk i kishte ndare vet pushteti anadollak popujt ne te krishtere e ne myslimane dhe keto i kishte te barazvlefshem me dy kombe, kombi grek e kombi turk. Dekumenta te sajuara mund te gjenden por ato jane krijime per qellime politike te grupeve apo tendencave shoviniste.

      Sami bej Frasheri shkruan Shqiptaret gjithenje per boten e kurre per vetehe.
      Shqiptaret gjithmone jane vrar’e perpjekure e kane c’perkature tere faqen’ e dheut me gjakt te tyre, po nga gjaku i Shqiptarve te tjere kane fituare, Shqiperia s’ka pare nonje te mire e koherat e pastajme shqipetaret myslimane kane punuar e jane vrare per turqine e shqiptaret e krishtere per greket, per keta dy kombe te cilete as njeri as tjatri s’ua dine te mirene e ja u cperblejne me te keqe duke perpjekure per humbjen e kombit’e kombit shqiptar.
      Ne syte e botese leftonine Greqte e Tyrqite, po ne te vertete luftonin shqiptaret’e krishtere me shqiptarete myslimane. Shqiptaret vritene vella me vella, te tjere fitojne. Jo vetem me kordhe e me gjak, o edhe me pende e me ment shqiptarete kane sherbyere gjithenje te huajte.
      Misjoni i tij per ne veri te Shqiperise u nderpre me vdekjen martire te murgut Kozma nga dora e fanatikeve islamike dhe e intrigave te ndryshme qe impononte koha. Njihen letrat kercenuese te myftiut te Vlores ndaj murgut Kozma drejtur Kurt Pashait te Beratit. Njihet dhe emri i qehajait Mulla e njerzit e tij qe e vrane murgun prane fshatit Petove. Thuhet se viziten e pare ne mitropoline e Beratit Shen Kozmai e ka bere me 22 gusht 1777 qe ishte dite e marte dhe ka predikuar per tre dite rresht.
      Sipas shenimeve kronikale te priftit te njohur Kostandin Beratit thuhet se Shen Kozmai erdhi per here te dyte ne Berat ne vitin 1779. Ne fjalimet e tij te shumta qe zhvillonte me besimtaret por edhe ne popull ai predikonte me mjaft dashuri kristjane e embelsi duke ju dhene te gjitheve zemer dhe kurajo qe te ruanin traditat fetare te te pareve po keshtu ai jepte dhe keshilla te ndryshme shoqerore qe pelqeheshin edhe nga besimtaret e besimeve te tjera. Vet Ahmet Kurt Pasha ishte ne fillim nje perkrahes i predikimeve te tij dhe e ndihmonte ne veprimtarine e tij. Por me vone me nxitjen e besimtareve fanatike islamike dhe ebrej te qytetit te Beratit si dhe nga informacionet qe dergoheshin per ne Stamboll ai u detyrua te veproi ndryshe duke vene edhe njerez per ta vrare me 24 gusht 1779 prane lumit ne afersi te fshatit Kolkondas.
      Kozmai kudo qe shkoi neper vende te Shqiperise se jugut punoi per ngritjen morale, shpirterore te besimtareve te tronditur e drobitur orthodhokse qe nuk po gjenin rruge shpetimi nga ai persekutim i gjithanshem i masave te vena nga turqit dhe anarkia e feudaleve intrigues vendas.
      Prishja e ndonje kishe dhe berje e saj shkolle nuk eshte aspak veprim antikombetare apo program i nje Greqie me te ardhme te madhe ne Ballkan sic shkruajne disa. Po ku kishte shkrim dhe shkolla shqipe ne ato kohra ? Po keshtu rilindasit tane qe nga Buzuku, Budi, Bogdani, Mtrenga, Varibobi, Dhaskal Todri, Koste Berati ne c’gjuhe synuan te gjallnin levrimin e fese kristiane midis shqiptareve.
      Eshte e vertete qe ne ato vite erresire e injorance murgu Kozma hapi mbi 210 shkolla greke, bile ai shkoi edhe neper shkolla turke dhe i bekoi ato. Dikush sot trumbeton me te madhe se ai eshte padyshim nje pararendes i helenizimit, por aspak promotor i arsimit tone kombetar, kurse une do te thoshja se nga keto shkolla greke e turke qe bekoi ai do te delnin me vone gjitha ata njerez te ditur shqiptare e arumune qe do te jene nga shtyllat e fuqishme te Rilindjes kombetare si Kristoforidhe, Naimi, Samiu, Avdyl Frasheri, Dhaskal Todri, Thimi Mitko, Ismail Qemali, Koto Hoxhi, Gjergj Cako, Abedin pashe Dino, Petro Nini, Papa Kristo Negovani, At Melan Stathi, Jani Vreto, Cajupi, Turhan pashe, Bab Dud Karbunara, Jani Minga, Fan Noli e qindra te tjere qe krahas kultures se pergjithshme qe mernin ne shkollat greke por edhe do te formoheshin me ndergjegje te larte kombetare dhe do te beheshin personalite te ceshtjes kombetare. Keshtu duhet ta shikojme ate propagande e progres qe beri shkolla per kulturimin e bijve te popujve te ballkanit te cilet ne rrugen e dijes, diten te mbajne drejtimet dhe pozicionet e tyre atdhetare kaq te domosdoshme per ringjalljen e kultures dhe kombit shqiptar. Gjerat duhen pare ne kohe e ne hapsire e duke i analizuar ne menyre objektive e dialektike per te nxjer mendime me vlere per te mirat dhe mangesite qe na kane shoqeruar ne shekuj.
      Shen Kozmai ky martir i kishes orthodhokse respektohet nga besimtaret orthodhoks shqiptare e te tjere, por ne menyre te vecante ai respektohet nga banoret e Myzeqese, vend qe ai shetiti e predikoj dhe u sakrifikua per besimin kristian orthodhoks. Por te mos harrojme se krahina e Myzeqese Martire eshte nje enori, bashkesi teper unikale e kristianizmit ballkanik, aty historia eshte e nderuar me banoret e saj se eshte e pa tradhtuar ne rrugen e gjate e te veshtire ne te gjitha ceshtjet kombetare.
      Predikimi i kishes sone per murgun Kozma eshte i thjeshte dhe shume simbolik dhe varri i tij, manastiri i shenjte ku ruhen eshtrat e martirit Kozma ka vlera shpirterore por ne radhe te pare mbart vlera historike. Ai u ndertua me porosi te pashait te madh te Janines qe ishte dhe nje mik i hershem e murgut, me propozimin e tij Sulltani dhe Patriarkana dhane lejen per shenjterim dhe ngritjen e ketij tempulli te shenjte.

      Reply to this comment
      • askushi June 12, 03:34

        Zotni kolkondasi ! Pa dashur te hyj ne thellesi te gjithe komentit tuaj te stersterzgjatur, me terheq vemendjen pohimi se ne manastiri i shenjte ku ruhen eshtrat e martirit Kozma ka vlera shpirterore e historike.E pra nese keto vlera percaktohen nga eshtrat, atje eshtra nuk ka e rrjedhimisht nuk ka as vlera…

        Reply to this comment
      • malshova June 12, 10:02

        Te pershendes per komentin.Me ka bere pershtypje qendrimi oobjektiv karshi vepres se sh. Kozmait. E gjykoni sipas kohes se vepres se tij.Nuk jam fetar ,por nuk me pelqen te ndryshojne te kaluaren historike te vendit tim ,qofshin keta heronj ose shenjtore ,pa argumenta te besushem.Ju vleresoj per njohurite .

        Reply to this comment
      • ortodoksi July 4, 09:01

        Kozmai ka qene ai qe e ka pershkruar me saktesi Pellumbi. Kisha e Fanarit ishte bythe e breke me Porten e Larte, madje ishte kamzhik i saj per rum miletin, pra per popullsite e krishtera te Ballkanit. Ne menyre qe keto popullsi te mos ngrinin krye per shkak te Luftes Ruso-Turke, Porta e Larte ne bashkepunim me Patriarkanen dergoi ne keto vise te Arnautlukut murgun Kozma…Ne keto kohe u dogjen edhe qendra anti-osmane si Voskopoja, Nikolica, Llenga, Linatopi, Gramoshta…

        Reply to this comment
      • Shqiptari safi July 5, 20:08

        Ti kolkondas ke lindur ne Shqiperi e je shqiptar por je shqiptar vllah. Apo jo z.Kolkondas? Pra jo dhe aq shqiptar si ne shqiptaret e tjere. Ju vllehet keni nxjerre shume patriote deri dje, qe jane ngrene dhemb per dhemb me greket. Ata ishin vllehe patriote. Para ortodoksizmit, ata vune Shqiperine. Kurse ju vllehet e sotem keni dicka te keqe: nje here hiqeni greke, here tjeter rumun…dhe gjasme jeni edhe shqiptar.

        E more vesh zoti kolkondas? Para se te shash Xhufin, kupto kujt i dhemb me shume Shqiperia: ty apo Xhufit? Pastaj dil e shkruaj ketu carcafe me budallalliqe historike ! Po vazhdove me keto idiotizma, do te nxjerr edhe emrin se kush je qe te te njohin te gjithe.

        Dakord z. Kolkondas qe tani banon ne Nju Xhersi? Do me per Belulin?

        Reply to this comment
  2. gorezi . d June 10, 19:39

    Suliotet e rrahen dhe e perzune qenin Kozma .Qeveria greke per te cuar profecine ne vend,kullen e tyre coi muzeun e instrumenteve muzikore.

    Reply to this comment
  3. Nesti June 10, 19:48

    Faleminderit per shkrimin Profesor Xhufi. Te njejten pune si Kozmai ben Janullatosi dhe jo vetem duke vendosur “shen” Kozmane ne kalendarin e kishes.

    Reply to this comment
  4. Sandri June 10, 19:55

    PELLUM XHUFI,
    Kush eshte pas teje, kush te sponsorizon?
    Perse sulmi ndaj krishterimit eshte bere qellimi i juaj kryesor.
    Ka shume mistere ne kete angazhim te Xhufit.
    Nje dite do te dalin te gjitha.
    Xhufi eshte thjesht nje primtiv antikristian.

    Reply to this comment
    • milosh June 10, 21:12

      Sander korofillaku, pas teje kush eshte se pas P.Xhufit eshte shqiptarizmi. Ketu nuk sulmohet fare krishterimi por shovinizmi grek qe enderron akoma me sy hapur Vorio Epirin. Mblidh mendjen se do vij dita te pendohesh. Para Shqiperise buk ka as fe , as zot, as dreq. Shqiperia pastaj te tjerat. Kete ben Xhufi o gjakprishur.

      Reply to this comment
      • Pellazgu July 4, 12:26

        @millosh

        Të lumtë millosh. Je të gjithë ne. Hallall qumështi i nënës dhe të falënderoj nga zemra.
        SHQIPËRIA, PASTAJ TË TJERAT!!!!!!!

        Reply to this comment
    • andromeda June 10, 21:13

      Prof Xhufi është një vlerë shumë e vyer kombëtare, ndaj ta ruajmë atë bashkë me Kristo Frashërin. Shkrimet e tij ngjallin zemërimin dhe urrejtjen e kishës greke, së cilës nuk i intereson një Shqipëri me ndërgjegje kombëtare të zgjuar. Sandri është një nga kryqëtarët e saj të zellshëm.

      Reply to this comment
    • Zigur Qarri June 10, 21:31

      E lexove shkrimin,apo lexove vetem emrin e artikullshkruesit dhe te mjafton?!Ku e sheh ti sulmin ndaj krishterimit?Edhe kur i referohet historianeve grek e paguan dikush Profesor Xhufin?Te demaskosh pseudoshenjtoret qe kan bashkpunuar me osmanet dhe kan luftuar per zhdukjen e kultures shqiptare,
      esht sulm ndaj krishterimit sipas teje? Martin Luther e perktheu Biblen ne gjermanisht para peseqind vitesh duke i dhene fund lutjeve ne latinish,kurse greket do te tregonin edhe pas 400 vitesh,qe ishin akoma ne mesjete kur vrane P.K.Negovanin vetem sepse i bente lutjet ne shqip.Akuzo te pakten si prift grek,ne menyre me te rrafinuar dhe jo ne menyre kaq trashanike!

      Nga Kozma Etolani, për gjuhën vllahe: “Perëndia kur flet me engjëjt, flet në gjuhën greke dhe kur i shfryn djallit përdor gjuhën vllahe” (arkivi qendror i shtetit rumun).

      Reply to this comment
    • albanian June 11, 10:22

      @ Sandri
      Pusho o koqe kandari se po na del me´´katolik se papa´´apo dhe ty te paguan Janullatosi….Degjoje fjalen e me te zgjuarve se ti…….te ben mire

      Reply to this comment
    • ben chicago June 11, 13:26

      o sander mafishja prof.P. XHufi eshte nga te paktit shqiptare qe me studime historike tregon fytyren e vertete te grekerve
      kur permend prof.xhufin duhet te lash gojen.

      Reply to this comment
    • Taulanti July 14, 23:27

      Sander mafishja!
      Injoranca nuk eshte argument! Si ka mundesi qe ne kohen e pushtimit turk armiku me i eger i shkolles shqipe ishte kisha greke??!!! Kush e vrau Dhaskal Todhrin? Po Petro Luarasin kush e helmoi?! Te dy keta deshen shkronjat shqipe me teper se jeten e tyre. Po Ate Ballamacin, i cili deshi meshen shqip, kush e vrau?
      Pellumb Xhufi eshte sternip denje i tyre, o vegel injorante e andarteve me raso te zeze.
      Sa per sponsorizimin, ke te drejte. Ky palo shtet shqiptar ndermarrjet me rentabel shteterore, sikurse telefonia celulare, ia dha per nje cope buke shtetit grek. pra nga njeri shtet, ia dha nje shteti tjeter. Se ku eshte privatizimi ketu, perseri ke te drejte, sepse me te ardhurat e ketyre ndermarrjeve, mund te paguhet Janullatosi, shkollat greke, pensionet e te ashtuquajturve “homogjene”, horrori i dhunimit te varreve te civileve dhe “ndryshimi i kombesise” se eshtrave, si dhe ndonje kocke per zagaret e rruges si ne rastin tend.

      Reply to this comment
  5. orthodoks June 10, 20:32

    o njeres hapini syte sidomos juve qe e quani veten orthodoks ,xhuf mehmeti nuk i perket komunitetit tone keshtu qe po ju sqaroj nje gje ;kali ecen dhe kuc baba xhufi pret po….t nga prapa ,me pak fjale kete tumnaje le ta hedhe nga ka besimin e tij n.q.s ka besim sh. kozmai eshte dhurate perendie dhe jo turqie ,sic pretendon sorra xhufi ne shkrimin e tij duke perbaltur tere shenjtet e kishes sone te gjalle e te vdekur …nuk kam pare apo degjuar nje te krishtere te meret apo te fute hundet ne besimet e tjera sidomos per ato besime imponuese qe flasin arabisht dhe nuk pranojne te beje komunitetin musliman autoqefali …shen kozmai ka qene ne kalendarin kishtar per te paditurit ju keshilloj te lexoni historine e sh.kozmait te etolise dhe ju vegla te xhufisteve do ta kuptoni se ku i qendron klecka sorr mehmet xhufit

    Reply to this comment
    • artan June 11, 11:28

      po ore demek orthodoks!!! pse po adhuroni keta njerez si kozmai, po tkurren ortodokset ne Shqiperi. nga 20% qe kane qene u bene 5%. Ecni ju… me karvanin tuaj qe shkon perpara!! Po u katandis kaposhi nje thele!! keshtu sic e bete Kishen Ortodokse Shqiptare ju servilet inferiore

      Reply to this comment
      • orthodoks June 11, 18:34

        po mor ti demek artan te respektosh dhe te adhurosh ty te duket e njejte paske bagazh adhurim kemi per zotin sa per orthodokset ne jemi 34% me fakte dhe jo me muhabet alla salih hapi syte se ju u reduktuat ne 55% se e dime sa e doni shqiperine sa dhe flamurin e keni nga orthodokset per ju eshte thele per ne eshte besim

        Reply to this comment
        • Lleshi July 4, 06:41

          Kozma Etolia eshte “dhurate” Gerqie dhe jo perendie o Ndrio ! Dhe dhuratat e gerkut dihet se cfare gjaku ben ne Troje ! Ne shqiptaret kemi vendos te mos pranojme dhurata gerqe ! Ti mbase je gerk dhe je dhe ti nje “dhurate” gerqe ne troje te arberit !

          Reply to this comment
        • Pellazgu July 4, 12:42

          @ orthodoks

          Ti o prift analfabet, që shkruan si të ishe në klasë të parë, me fakte mos jeni 34% dylberë brenda 20%-shit, që është bërë klishe, sepse në realitet as 20% nuk jeni. Megjithatë, edhe atë 20% e përdorni në mënyrë abuzive, pasi brenda tij përfshihen edhe ata të ndershmit që luftojnë për mëvetësinë e kishës e që janë krenaria jonë, e të gjithë ne shqiptarëve, të cilët s’kanë asgjë të përbashkët me ju qentë e grekut Ti o pleh nuk je shqiptar, pasi thua “…sa dhe flamurin e keni nga orthodoksët…”. Në fakt, duhet të jesh nga ata vllahët që ia kanë shitur shpirtin grekut për 300 euro, sepse minoritet grek as ka pasur e as ka në Shqipëri. Apo më keq duhet të jesh nga ata shqiptarët maskarenj që kanë mohuar të parët dhe vendin e tyre dhe sot i shërbejnë Fortposhtërsisë së Tij Kryepisit Anus-si-tas Janullka.
          Ortodoksët në shqiptarë përfaqësohen i Përndrituri At Nikolla Marku, apo nga trimëresha dhe bija e denjë e kësaj toke Edlira Jorgoni me shokë, e jo nga ju priftërinjtë e përdalë të Anusit.
          Do të të bëj namin Anusi kur ta marrë vesh, sepse ke përdorur fjalën turke “demek”, në vend të asaj shqipe “gjoja”, “kinse”, etj.

          Reply to this comment
  6. bani June 10, 20:36

    Pellumb,eshte e tepruar te meresh ti me keto histori.Ke me bollek ato tendet,sic jane xhihadet qe kane mbire si kerpudhat e shiut ne Shqiperidhe na kane ” zbardhur faqen” ne boten mbare.Per orthodhoksine ka vetem tolerance.Por ti nuk mund ta kuptosh kete se ti je bere me keq se XHIHADISTET.Te kesh turp se e konsideron veten dhe ” “historian”.Nuk te mbeten ty historite e Kishes shqiptare ndaj mbylle ate goje te qe…..!

    Reply to this comment
  7. Claus June 10, 20:38

    E pritshme!
    Pas Sabitit, Mustafes dhe Bedri Islamit do te dilte dhe Pellumb Xhufi. Pas tij natyrisht Klosi dhe pas Klosit, perseri cikli do te filloje nga e para.
    Kete shkrim e lexova me interes, sinqerisht me interes, sepse halldup Xhufi nuk eshte marre me temen tanime 24 vjecare, “Janullatos duhet te ike”, por na paska nxjerre nga arshivat e tij armikun me te madh te popullit shqiptar: Shen Kozmain!!!!
    Shkrim me qesharak nuk kam lexuar. Nje turbullire pa bosht dhe pa aks, ardhur nga historite e nje kohe mesjatare qe nje Zot e di se c`eshte bere ne keto territore.
    Armiku tashme u gjet!
    Nuk gjej fjale, me te vertete qe nuk gjej fjale.
    Shen Kozmai na ishte spiun i Sulltanit, erdhi me ferman te tij, jo vetem kaq por ai u “sponsorizua” nga Sulltani!!!
    A lexoni o njerez se cfare shkruan ky historian i mesjetes? Shen Kozmai na ishte spiun dhe na ishte sponsorizuar. Mire qe nuk na thote qe Shen Kozmai kishte fituar “tender” per marre detyren me pseudonim 007, ose me sakte, per te perdorur zhargonin e djeshem qe ka dale qeveria Rama, “bilbilfryres”!!!!
    Harron apo ben sikur harron qe ka te beje me vitete 1770?
    Ate kohe as Shqiperi nuk kishte as gjuhe shqipe, sa per spiune Sulltani kishte besnike sa te donte, feudale, prijes oxhaqesh dhe te mos harrohet jemi ne kohen e Pashallekut te Janines.
    Ky na flet me sponsore dhe 007!
    Fundi-fundit Perandoria Osmane ishte shume me e hapur se sa islamiket e sotem. Atje pranoheshin besimet e ndryshme, mesimi i gjuheve te huaja etj. Kaq veshtire e paska patur Shen Kozmai te vinte me ferman sulltanor?
    Jo po na kishte ardhur per te qetesonte kryengritjet shqiptare?
    Po ku na e kishte gjetur kete fuqi ky Shen Kozmai qe me nje ardhje do te na qetesonte gjakrat e kacakave shqiptare?
    Diku thuhet se Shen Kozmane kryengritesit shqiptare e perzune dhe Turqia na beri marreveshje me Rusine dhe lufta u shua!!!
    Pa lidhje, pa kuptim, pa logjike.
    Nejse, hidhemi me tej. Shen Kozmai erdhi per te perhapur gjuhen greke. C`te keqe ka ketu kur behet fjale per shek.XVIII?
    Ku kishte gjuhe shqipe ne ate kohe, ku kishte dhaskale? Kishte vetem territore me shqiptare per gjuhe shqipe as mund te behej fjale.
    Po ku mesuan keta rilindasit tane me vone? A nuk mesuan greqishten dhe turqishten, ne Janine, Athine, Stamboll a ku ta di une?
    Po duhet te mesosh njehere, duhet te kesh zhvillim mendor dhe logjik, te kuptosh boten dhe shoqerine dhene c`gjuhe e ke mesuar, nuk ka aspak rendesi.
    Ja pra qe ateistet mund te gezohen kur i vuri kazmen kishes dhe donte te ndertonte nje shkolle.
    E pra, eshte kohe e humbur qe re merresh me kete turkoshak fodull, kur vete fakti tregon qe atij ju pre koka nga Kurt Pasha, Besnik i Sulltanit.
    Eshte e kohe e humbur te merresh me kete neo-osman, kur vete Ali Pashe Tepelena ka thene: “Ah sikur te kisha nje mysliman te tille”.

    Dhe me fundamentalja eshte, qe ky njeri ka dale nga shinat e gjykimit ku thote:
    …dhe të një hipoteke absurde në tokat e shqiptarëve, sot.
    Myzeqeja na qenka sot nje hipoteke absurde ne tokat e shqiptareve!!!!
    Per Xhufin Myzeqeja na qenka nje hipoteke absurde, sepse na qenka ortodokse!

    Te mbetesh me goje hapur eshte e paket.
    Me shume nuk kam c`te them, vec se rrymat neo-osmane kane marre dhene me flamurin me gjysme-Hene ne dore.
    Kur shen Kozmait i thuhet spiun ne shek. XVIII, i cili per nje cope fjale i duhej te ecte me kembe me jave dhe muaj, po ketij efendemi sot ne boten kibernetike c`epitet mund ti vesh, kur nuk ka jave qe nuk hedh helm dasish fetare dhe aq me shume kunder nje besimi sic eshte ortodoksia?

    Reply to this comment
    • Pirro June 11, 14:36

      Hajde gallate hajde.Te duket vetja interesant qe del kundra nje morie intektualesh?Nuk je i vetmi budalla qe i duket vetja se lufton me balozin.Trapi mos tall veten vetem per te qene kundra.

      Reply to this comment
    • ALARM June 15, 21:48

      O Claus …. emer te bukur ke!….Shqiptaret i Shan…po po… duhet te jeshe Janullatusi dora vete….. IK …Shpejte sa nuk eshte vone,,, se tani nuk eshte koha Turqise……

      Reply to this comment
    • mono August 19, 13:29

      Bravo Claus, ke dhene kunderargumenta shume te sakte. z.Xhufi eshte profesor dhe s’e ka marre me kot kete titull, por me ben habi se si ai lexon apo “studion” nje ngjarje te dy shekujve me pare me syzet e kohes se sotme. Sa per komentuesit ketu eshte e turpshme qe ata te sulmojne ortodokset per mbrojtjen e shenjtorit te tyre dhe s’kane asnje prove vecse, je grek apo je vllah.

      Pergjigja me e mire per kedo eshte popullariteti qe ka patur Shen Kozmai ne Berat, Myzeqe e Vlore. Nuk mundet qe nje shtet apo nje instutcion ta bej nje person popullor me zor. Populli ose e do ose jo dhe popullsia e ketyre zonave te krishtere e mysliman e kane respektuar Shen Kozmain.

      Reply to this comment
  8. jul cezari June 10, 20:45

    o Pellumb….po cte duhet ty te shkruash historite e feve, ti nuk je per keto pune ,po mundohu te shkruash historine e Shqiperise se e keni bastarduar me plot kuptimin e fjales, shkruajeni ate drejt e te bazuar ne te verteta historike me vlera shkencore , qe te kemi nje histori reale te popullit tone. Sa here cfaqeni ne biseda ne TV me historiane te tjere ,e diskutoni per historine , i gjithe paneli beheni qesharak se te gjithe jeni e keni mendime te kunderta per cdo teme qe diskutoni,…edhe ofendoni njeri tjetrin se nuk e keni bere detyren tuaj si historiane,…… paaftesia dhe mediokriteti eshte cilesi e historianeve tane ne pergjithesi,ku nuk perjashtohesh edhe ti. Historia nuk behet ne gazeta,……historianet mblidhen e dikutojne ne kongreset e tyre,ku ty nuk te fton kush ,historia diskutohet ne forumet e ndryshme te historianeve ,ku ty nuk te degjon askush, historine qe ke shkruar ti nuk e perkthen askush dhe askush nuk e perdor per referenca ne veprat e tyre, se ti je historian gazetash e mediash, ti je historian per konsum te momentit …. e per kete nuk te ka faj askush qe je katandisur ne kete pozicion, vazhdo e shkruaj ne media si reporter i percaktuar , mos pretendo se je i pavarur, se diku varesh edhe ti ,por kujdesu per shkrimet e tua per tema te nxehta ,se ne shkrimet e tua fryn qartazi ndjenja e urrejtjes fetare , te cilen ti e shperndan me sukses……………

    Reply to this comment
  9. Hmmm June 10, 21:20

    Te lumte mendja dhe pena. Por trimi i mire do shoke shume dhe ne Shqiperi jane te shitur shume. Ka ardhur koha per nje Lidhje te re te Shqiptareve qe te krijoje nje platforme dhe strategji per mbare kombin dhe jo parcela parcela si deri me sot. Le te mblidhen individe te shquar dhe me integritet si profesori dhe bashke me patriotet ne emigracion dhe Amerike dhe te shpallin boterisht ku do te shkoje kombi shqiptar. Objektivi i BE eshte me vete, ceshtja e kombit eshte me vete. Ti japin vendit dinjitetin e neperkembur 25 vjet nen masken e ‘demokracise’ qe la terren per gjeopolitikat greko-serbe qe nuk kane ndryshuar nje presje ne antishqiptarizmin e tyre. .

    Reply to this comment
  10. Gjika June 10, 22:34

    O xhuf ,ti paguhesh per percarje nuk e di nga kush , dmth sipas teje I madhi Shen KOZMA ka qene i derguar i sulltanit dhe u ngrit nje tip Kurt pasha dhe e vrau!!!Megjithmend e ke o historian gjize, keto lloj prallash shitja muxhahedineve te tu sepse po te jete per ne ortodokset keto lloj shkrimesh e propogande na bashkojne me shume dhe na hapin syte per te pare se nga na vjen rreziku me i madh, nga komshijte e jashtem apo nga te brendshmit!!

    Reply to this comment
    • Arli June 10, 23:37

      Eshte interesante se si u shperlahet truri njerezve dhe revoltohen ne menyre te pakuptimte. Shkrimi eshte shume interesant dhe une perfitova gjera qe nuk i dija. Historiane duhet te shkuajne sa me shume dokumenta historie qe te kuptojme se si ka ndodhur, vecanerisht ne kohen e mesjetes.

      Reply to this comment
    • milosh June 11, 02:13

      me beqir se ai moot kozmai nuk ka nxjerre korofillakeria dhe keta te tredhurit i falen me kuç e me maç. o zot o shen meri c’na gjeti.

      Reply to this comment
  11. Zigur Qarri June 10, 22:36

    Tashi, dy fjalë për ish-kryeministrin e Shqipërisë që e kini këtu. S’është fjala që të lëvdohem për veten time, po dua t’ju thom këtë gjë: A ka shumë kombe, në të cilat shumica të jenë muhamedanë e të zgjedhin një kryeministër prift të krishterë? (duatrokitje të zgjatura në sallë). Kjo më duket është lëvdata më e madhe që mund t’u bëjmë shqiptarëvet,…”
    F.S.Noli
    Pjesë nga jeta e Pashko Vassës, nxjerrë nga Arkivi osman i Kryeministrisë (BOA: DH, SAID. 1/236), na jep mundësinë të njohim fakte të reja mbi jetën e këtij personaliteti me dimensionet reale të personalitetit të këtij shqiptari, i vlerësuar nga shtetet dhe fuqitë politike më të mëdha të kohës. Pashko Vassa është personaliteti që i pari hartoi një projekt historiko-politik për nacionalizmin shqiptar, i titulluar “E vërteta mbi Shqipërinë dhe shqiptarët”, botuar në vitin 1879. Është kjo vepër që i dha Pashko Vassës vlerësimin si ideologu i Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.
    Pashko Vassa efendi (në origjinal emri është shkruar në trajtën Pasko) është i biri i Hil [Mëhill] Vassës. Lindi në Shkodër, sipas kalendarit Hixhri në vitin 1241/1825.
    Në shkollat e Venedikut dhe të Romës ka mësuar lëndët shkencore: gjeografi, histori, arithmetikë, ekonomi, filozofi dhe jurisprudencë.
    Lexon e shkruan turqisht, frëngjisht, anglisht, italisht, greqisht dhe sllavisht. Flet shqip, bullgarisht dhe pak arabisht. Njohja e këtyre gjuhëve, sipas kohës kur i ka mësuar ato, është e dokumentuar me diplomat përkatëse.
    Ka një vepër italisht për rrethimin e Venedikut dhe informacione [sqaruese] rreth kësaj ngjarjeje. Ka disa libra të shkruara frëngjisht, respektivisht një për zhvillimet politike në Bosnjë-Hercegovinë dhe problemet e pronësisë së tokës atje; një përmbledhje për zhvillimet në Malin e Zi; në lidhje me Shqipërinë ka një vepër për gjendjen e shqiptarëve; dhe një studim shkruar turqisht, që bën fjalë për të drejtën romake.
    Në 24 shtator 1886, Vassa Pashës së lartpërmendur Madhëria e Tij, Papa, i dha medaljen e “Shën Gregorit”, klasi i parë.
    Në 16 qershor 1887, [personit] të lartpërmendur shteti italian i dha medaljen “Corona d’Italia”, klasi i parë.
    Në 13 maj 1889, pashait të lartpërmendur, duke iu ngritur rangu, iu akordua medalja e lartë “Osmane”, klasi i parë.
    Në 11 shtator 1889, pashait të lartpërmendur shteti rus i dha medaljen “Shën Stanisllas”, klasi i parë.
    Në 11 tetor 1887 iu akorduan medaljet më të larta në hierarkinë e medaljeve të arta dhe të argjendta [të shtetit osman].

    Reply to this comment
    • beni June 11, 16:49

      Po pse kerkon te fyesh gjithnje Greket qe per ne jan kan qen dhe do te jen miqte tane!!
      Shko or mavri e pakezoju ne i krishtere dhe mos fyej kulturen ton qe kemi trasheguar edhe nga Epiriotet miqte tane dhe qe respektuan si prijs te tyren te birin e Vojsaves Gjergj Kastriotin i degjuar ne gjith boten e Mesdheut si nje ruajts i shenjte i krishterimit Arberor!!Shko or thyej qafen ne Turqi kur te pelqen shum ajo kulture!!Greket,Serbet,Bullgaret,Rumunet gjithnje kan qene miqte e Arberise e ne nuk i ulim kurren e kurres le te bej prapagande Xhufi e ti bashke!

      Reply to this comment
      • Lleshi July 4, 10:34

        Gerqit nuk kane qene kurre miqte tane , por ne Gerqi rronin vellezerit tane arbanitet ! Kjo derisa Qisha Greke ne bashkepunim me Angline i morren dhe i masakruan nje e nga nje dhe ne turme , pasi arberoret mundet Turqine .

        Qisha greke vrau arberoret ortodokse , pastaj futi vellavrasjen duke vrare edhe ata myslymane qe luftuan krah per krah me vellezerit e tyre arberoret ortodokse kunder turqenive , aleatit me te te madh te Qishes Gerqe !

        Pas shumimit me sllave dhe afrikane te Gerqise Modherne , nga na i bere miq ti gerqit ? Apo se dhe ne shekullin e 21 kane vrare dhe torturuar shqiptare thjesht per racizem !

        Sa nga vellezerit e tu gerq jane vrare ne Shqiperi thjesht se jane gerq ? Qe tani me janullen e kane bere borxh se po punojne hapur kunder Shqiperise dhe shqiptareve ?

        Epirotet jane leber me gjysem opinge dhe mos i ngaterro me gerqit se e dine gerqit se cfare vete pastaj !

        Reply to this comment
      • Pellazgu July 4, 12:46

        @beni

        O beni qeni! Grekët për ty kanë qenë, janë dhe do jenë sivëllezërit e tu dylberkë, me të cilët ti ke ndarë, ndean dhe do ndash semaforin. Pleh antishqiptar!

        Reply to this comment
  12. Ben June 10, 23:36

    O Pellumb dhe bufi.
    Ti nuk dukesh si profesor, je vetem nje anadollak injorant.Kush ta ka dhene titullin ty esmer islamik.
    Ti ke inat te gjith europianet,ballkaniket dhe shqiptaret qe luftuan kunder gjysherve tend afro- aziatike,osmaneve. Ne kohen e Kozmajt,fqinjet tane perfshire dhe greket (jo kusherinjte tend) luftonin te bashkuar kunder turqve barbare.
    I madhi Ismail Kadare ( ti Xhufi je si nje mi para tij ) ka shkruar se osmanllinjte nuk linin shqiptaret te mesonin gjuhen e tyre dhe te kene shkollat shqipe.
    Kozmai e dinte mire,qe shqiptaret pranonin me mire te flisnin gjuhen e fqinjeve tane se turqishten apo arabishten etj.
    Po mos ishte lufta e ortodokseve ti halldup do ulurinje dhe do shkruanje arabisht apo pakistanisht.
    Dhe ju profesoret osmanllinj si nuk flisni per veten tuaj. Si i lejoni shqiptaret te falen allaturka,arabisht si pederaset duke ngritur bithen perpjete ( mendoj se ne ate turme derrash qe falen ne bulevard do shikojme dhe bithen tende te zeze,si ke shpirtin) o profesor injorant. Si nuk flet per pellitjen e hoxhallareve gomere maje 1001 xhamive ne atdheun e sterniperve te Skenderbeut. Dhe ju profesore injorante si puna tende,e doktor profesorit injorant Nexhmedin apo Selaudin Feraj,profesor,ambasadorit dallkauk Abdurahman Baleta etj.
    e quani Skenderbeun tradhetar. Si nuk flet per keta kusherinjte tend halldupe,per keta profesore te trashe.Po te ishe shqiptar dhe te duash te miren e Shqiperise,ja u mbyll vrimat e aleve ketyre budallenjve qe bertasin dum baben,dum sulltanin.
    Ju dallkauke flisni e mbureni per tolerancen fetare,qe kemi. Ajo mundet te kete qene me pare. Tani ju krimbat te dale nga bajgat qe lane otomanet po e shkateroni ate. Ju qe e quani veten islamike, jo shqiptare ju digjet shpirti per pak Tur-qi.
    Ju jeni turpi i shqiptareve.

    Reply to this comment
    • Pirro June 11, 09:52

      Profesor Pellumb Xhufi ka perfunduar studimet ne fushën e gjuheve klasike te historis e arkeologjis ne Universitetin e Romes dhe ka bere studime te thelluara ne Universitetin e Këlnit ne Gjermani dhe ti injoranti flet percart.Edhe magjypet e lagjes time kan me shume edukate ne komunikim se sa ty.Asnje fjale per temen,vetem rrugaceri!Kapaciteti i nje handikapati.Qe te kete kesoj injorantesh ne Shqiperi nuk do ta besoja kurre.Kotrollohu tek neorologu djale sa nuk esht vone,je i rrezikshem per shoqerine dhe familjen.

      Reply to this comment
    • Zigur Qarri June 11, 12:20

      Te gjith k…e kandarit si puna jote,nuk e kan lexuar shkrimin,ose jan komplet debila!Sepse,nuk lexoj asnje koment te argumentuar per shkrimin ne fjale,qe me se shumti esht pasuruar nga studimet e historianeve grek,per bythlepiresin e OSMANAVE,antikrishtin, antishqipatarin,antivllahun Kozma.Qe Kisha greke mor injorant mesjetar,ka bashkpunuar me te gjith Sulltanet esht vertetuar edhe nga studjuesit grek.Jo me kot dokumentari i SKAI 1821 esht censuruar nga Kisha greke.E verteta i verbon injorantet dhe te pabeset si ty,produkte bastarde te osmaneve.Idjot din te lexosh apo jo?-nese nuk din te lexosh kerko ndihme.
      Esht rastesi qe gati te gjith gomeret qe pellasin ne kopene e pedofilit Janullapos jan debila si ty?Ky esht argumenti me domethenes,se kush jan ata qe i lepijn bythen grekut pedofil qe kerkon zhdukjen e figures se Nolit.
      Ik ore fosile trumykur,debil,jashtqitje e kombit shqiptare!

      Reply to this comment
    • Pellazgu July 4, 12:50

      @Ben

      Kurse ti Ben, që nuk t’u duka Xhufi si profesor, je vetëm një dylber i përdalë, që i je shitur Anusit, për një veladon që të vjen era këllirë nga të palarët. I paske lexuar dy reshta edhe ti o galloshe e Anusit-si-tas Janullkës, por i përdor sipas isos së armiqve të Shqipërisë.

      Reply to this comment
  13. lis dushku June 11, 01:24

    Misjoni antishqiptar i Kozma etolianit ende s`ka perfunduar,por vazhdon nga misjonari i greqizimit te shqiptareve Janullatos.Vini kazmen atyre kishave te antishqiptarit Kozma,rrezojeni pertoke,se boll kemi bere budallalleqe ne shqiptaret,duke ruajtur varrezat qe kane mbjelle armiqte e shqipes ne token tone.Kush shkul nje gur ne Kolkondas,kush e kthen ne germadhe dhe ta mbjelle me kripe kishen e Kozma grekut,eshte i lare nga mekatet!Asnje gjurme mos te mbetet!

    Reply to this comment
  14. Longari June 11, 03:13

    Nderim historianit, por qe te te nderoj edhe me shume duhet te rrefesh per c’kryengritje e ke fjalen kur thua se Kozmai u dergua te qe te pajtonte kryengritesit e Laberise, Himares e Dlvines? Atehere dhe ne ka pat ndonje proteste, sic bejne sot grevat e urise, veshtire se mund te besoje kush se Sulltani paska rekrutuar shen Kozmain per ta pajtuar me keta gjoja kryengrites. Mendoj se eshte koha te hiqet dore nga keto stile historish legjendare.

    Reply to this comment
  15. fushe June 11, 07:15

    profesor dhe jo vetem ju por gjith prufesoret dhe akademiket shqiptar duhet te jeni vigjelent ndaj te vertetave historike dhe shkencore . Duhet te jeni ne front te perbashket ne luften ndaj cdo deformimi te se vertetes ndaj .

    Reply to this comment
  16. Sandri June 11, 08:01

    Dhe ne presim te na shkruajne historine e vendit xhahile te tille.

    Reply to this comment
  17. era June 11, 08:35

    Pellumbi per shqiptaret eshte krenari kombetare.
    Ai hedh drite per te gjithe horlliqet qe ka bere greqia dhe vecanerisht kisha greke , qe ne bashkepunim me turqit osmanllinj ( fiks fare si tek filmi “Mesonjetorja-ne baze te dokumentave te arkivave greke dhe turke) penguan cdo perpjekje per hapjen e shkollave shqipe.

    E falenderojme per cdo shkrim dhe e inkurajojme te shkruaje sa me shpesh.

    Reply to this comment
  18. mono June 11, 08:38

    Mendoj qe z.Xhufi si historian duhet te ishte me i balancuar ne kete shkrim te tij. Me ckam lexuar Kozmai ishte njeri shume popullor ne zonen e Myzeqese dhe me gjere. Xhufi e sheh me syzet e sotme nacionaliste, por bashkohesit e tij kishin mendim pozitiv per Kozmain. Shen Kozmai ishte dhe eshte nje figure dhe shenjtor i dashur per zonen e ultesires perendimore.

    Ai hapi shkolla (greke) ne vende qe s’kishte arsim, pra me mire se hic. Pra ofroi mesim per popullsi analfabete. Keto ngjarje ndodhin rreth 100 vjet para hapjes se Mesonjtores se pare shqipe. Pra akoma nuk kishte nje vetedije te forte shqiptare, pasi nen perandorine ne njiheshim sipase fese.

    Le te mos harrojme qe edhe gjimazi Zosimea i Janines ishte nje shkolle greke ku u arsimuan thuajse shumica e rilindasve tane nga Naimi, Kristoforidhi etj, por per kete shkolle ne nuk bejme debat qe ishte helenike etj…

    Mos te harrojme qe ai merrte leje nga peshkopi i zones dhe agai i zones ku predikonte. Misioni i tij qe edukues fetar, jo ai kryengrites apo ndonje tjeter. Z.Xhufi nuk e permend se Porta e Larte e konsideronte spiun te ruseve, por thote qe ishte me mission nga Porta e Larte, gje qe eshte kontradiktore.

    Po te mos kish qene per ate s’do kishte mbetur krishterim ne pjesen jugperendimore te Shqiperise. Pra per besimtaret e krishtere veprimtaria e tij qe pozitive.
    Kozmai hyri ne nje konflikt me hebrenjte e Janines pasi kerkoi qe e diela nga dite pazari te kthehej ne dite kishe dhe pazari te behej te shtune (dita e shabatit, pushim per hebrenjte). Ata nxiten Kurt Pashen (ne dallim sa thote Xhufi qe Kurti dhe Kozmai kishin marrdhenie te mira) ta vriste Kozmain.

    Kozmai duket qe qe nje figure e dashur per Ali Pashen, pasi sipas gojedhenave ai kishte parashikuar ngritjen e Aliut. Per kete pune me pushtimin e pashallekut te Kurt Pashes, ai ngriti nje kishe per nder te murgut te vrare.

    Ne fund duhet thene qe shkrimi te le nje shije te hidhur dhe eshte bere ne nje stil shume te njeanshem. Autori nuk ka dashur te jap nje pamje reale te Kozmait nga Etolia, por vetem nje pamje nga nje perceptim nacionalist ksenofob.

    Per nje shkrim te balancuar mbi Kozmain – http://www.t669.net/shen_kozmai.html

    Reply to this comment
    • Lleshi July 4, 10:41

      D.m.th. or ti qirje , meqenese ne kohe te Turqenise , administrata respektohej , madje kishte dhe nga ata qe o thonin “baba dovleti” , ne duhet te “gezohemi” dhe “mirepresim” pushtimin turk ëëëë ?

      Ah mer monokotiledon , mer monokotiledon ! Por shqiptaret jane dikotiledon , madje te renda fare dhe nuk kane lidhje me juve monont qe jeni gjysem femra dhe gjysem meshkuj !

      Nga qe nuk e zbardhni dot te zezen gerqe , bini ne lora fjalesh ! Por nga qe lojrat e fjaleve mundet t’i beje vetem nje mendje e zgjuar dhe juve jeni race deficentesh , flisni debillleqe ! Ah Gerku gerkuuuu !

      Reply to this comment
    • telemann July 4, 12:56

      Pellumb Xhufi shkruan si historian, me nje metode shkencore dhe me burime autentike kurse te gjithe ata qe shoh e kundershtojne perdorin vetem me sharje.
      Njeri nje carcaf prej mbase 8 mije fjalesh dhe nuk citon asnje burim e nuk jep asnje argument kunder shkrimit te profesor Xhufit. Mjere Janullatosi per pasuesit e tij te mjere.
      Asgje nga thashethemet e mbrojtesve te Kozmait nuk mund te krahasohen me shkrimin e tij objektiv e thellesisht shkencor.

      Reply to this comment
  19. KOZi June 11, 09:01

    – Ja nje nga rastet qe jam ok me Z. Xhufi ! Diskutantet mos te perdorin sofizem ! Ne Shqiperi nuk mund te perdoret termi ” te krishteret ” Ne Shqiperi ka Shqiptare Ortodoks , Shqipetare Katolik, Shqiptaret Katolike kane perdorur gjuhen shqipe dhe nuk ka nje Prift Katolik qe te jete vrare per kete, Dhe katoliket jane ne mes te muslimaneve te cilet dergonin ne shkolla te tyre femijet. E. Durham ….tek Brenga e Ballkanit…..ne Shkoder rreth 3% e katolikve dhe 20% e muslimanve kuptonin turqisht ndersa pak nga keto dinin shkrim e lexim…..kaq ……..

    Reply to this comment
  20. Aliu June 11, 09:35

    Komentues ju lutem deklaroni identitetin qe ne te pa aneshmitte nxjerrim nje konkluzion.Pra te dime se kush jeni çfar niveli arsimor dhe tekniko profesional keni qe ne shumica tju besojme sepse komentet ne menyr anononime ,veçanerisht per kete shkrim, nuk ju bejne te besushem perball z.Xhufi.besoj se sme keqkuptoni.

    Reply to this comment
    • Sali Berisha June 11, 10:49

      Jam Prof. Dr. kam qene president dhe kryeminister, aktualisht pa pune. Flm

      Reply to this comment
    • Pëllumb zaimi June 12, 09:38

      “Aliu”? Po ju kërkoni të deklarojnë identitetin atyre që nuk kanë identitet!? E pamundur! Identiteti i tyre është vetëm ai i misionarit për greqizimin e shqipërisë e të fesë dhe sinonim i burracakërisë!? Nderime “Aliu”!

      Reply to this comment
  21. Flamuri June 11, 10:35

    Kundershtar të nderuar ;
    Shoveni, i pa dinjitetshmi kurr nuk e perdor FAKTOGRAFIN për të spjeguar apo demantuar.
    Gjuha e tyre, vershim vreri e urrejtje veq sa e forcon VERTETSIN e prof Xhufit.
    Citimet e profesor Xhufit nga vet burimi grek tregoin lartesin profesionale dhe Higjienën e lart shkencore të prof.Xhufit .
    E dijë beheni NERVOZ . Kjo sjellje e Juaja ndaj fakteve historike tregon se jeni t’pafuqishem t’a pranoni te verteten …e thuhet se t’verteten e pranojn të fuqishmit pamvarsisht pasojave.
    Kështu Ju lutem….sandri, etj etj sa ma parë t’a kuptoni se urrejta ndaj shqiptareve nuk asht patriotizem por SHOVENIZEM….JU lutemi kthjelluni … arsyeshem e pa zjarmi!!

    Reply to this comment
  22. Lleshi June 11, 15:33

    Ore ti profesor Xhufi …. cfare ke dale te na citosh ketu “Historiografine greke” ? Fol ore mendimin tend per Kozi Etolianin , po ke ndonje mendim , dhe mos na sill ketu dokumente te “historiografise greke” !

    Greket dhe Sulltani nuk e donin Kozin , prandaj e sollen ushtar ne toka te rrezikshme ! Atehere si i beson ti , dhe aq me keq citon “hitoriografine greke” apo “historiografine turke” se cfare shkruan per Kozin Etolianin ?

    Nuk eshte e vertete se Kozi Etoliani , ishte grekoman dhe antishqiptar i terbuar ! Ai u sherbente Kishes Greke dhe Divanit te Stambollit ! Mos te duken keta te dy ty , si Kisha Greke dhe Divani i Stambolit , armiq te shqiptareve ? Po cfare flet more Xhufi ? Kush te ka genjyer qe “palokarit” e Zerves i bekonin prifterinjte e Kishes Greke kur vrisnin foshnjat shqiptare ? Kush te ka genjyer se At Stath Melanit (priftit shqiptar ortodoks) ia preu koken Kisha Greke , pasi e vrau ?

    Ja pra zoti Xhufi , qe Kozi Etoliani , ka qene nje shqiptaromadh ! Nje patriot shqiptar qe i pengoi greket dhe Kishen Greke te mbillnin faren aziatike ne tokat e arberit ! Kozi Etoliani ishte dhe nje ndertues i zoti ! Tani ai veretet nuk ndertoi ndonje kishe , por ama hipi vete mbi cati per te prishur Kishen Shqiptare , se do te bente shkolle greke !

    E cfare ka thene me shume Naimi ? Edhe ai i ka kenduar gjuhes shqipe si Kozi Etoliani !

    Oh ku eshte zhdukur Zoti qe nuk leshon nje rrufe mbi keta bastarde antishqiptare ti zhduke nje here e mire nga faqja e dheut me fare dhe fis ! Kozma Etoleshi !

    Reply to this comment
  23. Jalla Shofer June 11, 16:27

    ..me sa duket Kozmai, zbatonte pik per pik direktivat e patriarkanes se stambollit.E cila ne misionin e dyte sipas Xhufit i ngarkon Kozmait nje mision mirfilli politik, ate te qemtimit dhe mundesisht krijimit te identitetit helenistik ne keto teritore qe permenden ne artikull si teritore shqiptare.Per mua si individ eshte e veshtire te besoj qe nje murg i lindur ne Etoline e larget te luftoje per Kauzen Kombetare Shqiptare, eshte absolutisht e pamundur.3 fakte mund te evidentoj…1)Kozmai ishte emisar i Patriarkanes dhe absolutisht jo i portes se larte, pavaresisht Fermanit te sulltanit(me vjen te kujtoj nje batute filmi shqiptar ku patriote shqiptare thuhet se e blene lejen (iradene e Sulltanit) me 8 qese flori per te hapur shkollen shqipe 2)Qe Kozmai ne misionin e tij te dyte i cili ndryshe nga i pari qe mund te ket pasur qellim rikonjicioni dhe jo detyrimisht nenshtrimi, por thjesht paqeje te perkohshme ndaj shtetit Osman, pra ne misionin e dyte kur faktori grek ne ballkan mund te ishte ne forcim e siper synonte nxitjen e helenizimit dhe perpjekje per te futur ne shkeputje nga influenca Turke dhe ate pjese besimtaresh qe doktrina kristiane i pengonte per te futur ne lufte vellavrasese me pjesen tjeter ate shqiptare muslimane qe pergjerohej per BABA DOVLETIN dhe 3) qe besimtaret shqiptare nuk kane ndonje arsye bindese per te veneruar kultin e Shen Kozmait kryesisht per merite te ketij individi , pjeserisht edhe per te mos kujtuar kete periudhe te historise sone kombetare e cila sikunder citohet ne artikull nuk eshte se eshte ndonje periudhe e lavdishme e historise dhe identitetit tone kombetar

    Reply to this comment
  24. thomas June 11, 17:05

    Ju shqiptarët në vend që ti vini pak gishtin kokës e të bëni atë që shumë njerëz të ndershëm bëjnë, duhet të pranoni se ishte një gabim nën dhunën e tmerëshme të atij pushtimi të tejzgjatur e të tejdhunshëm otoman KTHYET besimin e të parëve tuaj dhe u bëtë mysylmanë rrini akoma në gabimin e shëmtuar të të parëve tuaj, dhe këtë jo gabim por faj e thelloni akoma duke luftuar si muhaxhedinë që jeni, besimet e tjera. Duhet të keni mizën nën kësule ose të sponcorizuar nga turqit, dhe gjithë Bota islamike për të bërë luften tuaj të turpëshme xhihadiste, dhe kjo tregon qartë se ju ndiheni keq në lëkurën tuaj tradhëtare, prandajë mundoheni me çdo kusht e çdo mënyrë të hidhni baltë mbi besimin e krishterë ortodoks e shënjtorët e saj, duket nga që ndiheni tradhëtarë e bashkëpuntorë me pagesë të të huajve, (si ata që shkojnë në Siri për të bërë luftën e « shenjtë » të islamit tuaj që ju kanë pushtuar në shpirt e në zemër. Ju preferoni të rrini me bythë përpjetë siç ju mësoioi turku, në vend që të bëni ndryshimin e madh që juve u duhet patjetër. Në vend që të dërgoni bijtë tuaj në Siri e kudo në atë Botë të indoktrinuar me një fe të keqe mysylmane ku, ka dhe mysylmanë të ndershëm, ju shqiptarët që nuk qëndruat me fatin tonë të krishterë të cilët luftuam dhe duruam atë pushtim të egër dhe nuk ndëruam BESIMIN tonë, prandaj dhe kjo zili ndaj neve të krishterëve ortodoksë, ju veproni akoma kështu se e ndjeni veten tuaj tradhëtarë për veprimet antinjerëzore që bënë të parët tuaj. Kështu si po silleni akoma duket se vuani nga një kompleks ku jeni kthyer brenda vendit tonë si « celula » kanceroze, prandaje ju them se, juve ju duhet një shërim por që realisht duket se nuk është aq e lehtë. Prandaj nuk duhet të luftoni trupin tonë të shndetshëm siç është besimi jonë tek ortodoksia, pra mundohuni të ktheheni në besimin që kishin dikur të parët tuaj se, ky veprim do ishte nder dhe jo një turp. E kuptoj se për ju nuk është e lehtë, porse për ju duhet kimioterapia për të shpëtuar nga kanceri qe u ka zënë, nga turpi i haresës të besimit të të parëve tuaj. Dhe në qoftë se kimoterapia nuk bën efekt tek ju, patjetër që duhet një operacion për të ndarë pjesën kanceroze nga pjesa e pa ndryshuar, si i thonë : Të ndahet shapi nga sheqeri !

    Reply to this comment
    • telemann July 4, 13:08

      Ne shqiptaret kemi pasur nje fe te ilireve te cilen na i zhduken. Erdhi krishterimi me dhune e me mashtrime i ktheu ne te krishtere. U nda perandoria romake ne te perendimit e ne te lindjes e i ndane shqiptaret ne ortodokse e katolike. Erdhi Turqia me dhune e me mashtrime dhe leshime i ktheu ne muslimane.
      More ti i “shapit dhe i sheqerit”, kur do te kuptosh ti dhe shqiptaret e budallallosur se shapi eshte feje dhe sheqeri eshte dija dhe shkenca e qyteterimi modern. Keto fe u krijuan ne nje epoke te erret e te gjitha keto fe jane orientale (nga lindja e aferme) e jo europiane. Ej, eshte shekulli i shkences e i perparimit dhe ju doni ta ktheni Shqiperine ne Mesjete.
      Sa kohe te kete ne Shqiperi injorance Kozmai dhe Janullatosi (por edhe ata qe rekrutojne per Siri) do ta kene te lehte te tallen me ne shqiptaret.

      Reply to this comment
      • mono August 19, 13:41

        teleman – gabohesh per iliret. Ata s’kane patur nje fe! Ata kane patur shume fe, ishin pagane dhe kishin kulte te ndryshme hyjnish. Krishterimi per info tende nuk ka qene i dhunshem ne trojet ilire, nese ke fakte te sfidoj ti nxjerresh!

        Perkundrazi trojet ilire kane qene nder ta paret qe kane perqafuar krishterimin dhe jane persekutuar per kete gje, si Shen Asti etj.

        Reply to this comment
  25. BENI June 11, 17:27

    Komentues te dashur ,pak komente lexova ato qe iu versulet Sandrit te shkrete sikur te ishte armiku e vrasesi i Muhametit.Nuk e njohim aq mire historine e lashte te vendit tone per shume arsye ,sic eshte periudha e gjate e mohimit te detyruar te fese shumices muslimane te popullit shqiptar si pasoje e sundimit te gjate turk,etj.Mund te jete historia e shen Kozmait sic edhe e shpjegon prof pellumbi ,po mua me shqeteson fjalori banal e terbimi i disave per krishterimin ne vend qe te jete e kunderta se Shqiperia eshte europiane e krishtere,por perandoria osmane i ka kthyer shqiptaret ne turq (myslimane) per interesat e saj asimiluese dhe kete e ka bere me shume menyra ,kush e njeh historine e mevonshme te Shqiperise (pas pushtimit turk) i di mire keto gjera prandaj matuni kur shani te krishteret.

    Reply to this comment
    • Lleshi June 11, 19:14

      Sandros e sandroset nuk kane vrare asnje turk sa prr dijeni . Ne kane vrare turq osmane ne Gadishullin Ilirik ata kane qene vetem shqiptaret. Edhe shtetin e pare shqiptar qe e quajten Greqi dhe e pushtoi Kisha Greke po shqiptaret e cliruan dhe pastaj i vrane ose i hoqen qafe me djallezi nje e nga nje . Parlamenti i pare “grek” per gjuhen zyrtare shqipe votoi , por Qisha Greke , pushtuesja dhe masakruesja e shqiptareve .

      Reply to this comment
  26. VASILI June 11, 20:26

    O PELLUMB O I BUKURI I SHPENDEVE.NUK U LODHE SE SHARI ORTODOKSET?E MEGJITHATE LEH SA TE DUASH KARVANI JONE DO TE SHKOJE GJITHMONE PERPARA.RROFTE ORTODOKSIA RROFTE GREQIA.

    Reply to this comment
    • Pirro June 11, 21:47

      O Sili o i bukri kafsheve nuk u lodhe se shituri bithen.Pa mjaft o mavri se bete fertele te shkreten.Rrofte ortodksia posht greqia dhe janulla.Leh sa te duash Sili
      karivani shkon perpara ne bithe te grekut.

      Reply to this comment
    • Forumi i agjenturës June 12, 01:53

      Këtu është grumbulluar tërë zëdhënësia e agjenturës se janullatosit dhe e agimit të artë. Ketu eshte mbledhur turpi i shqiptarizmës. Ketu nje fare Vasili therret “rroftë greqia”. Shish duhet te bëjë detyrën.

      Reply to this comment
    • ALARM June 15, 22:05

      O CILE ……..Profesori nuk shan asnje njeri…por ju tregon te verteten Shqiptareve, ty si nje grek qe je, merr dhe Janullatusin, Dulet, Bollanot dhe ikni tek Greku, perse ushqeheni me buke shqiptari dhe shani Shqiptaret dhe thoni rrofte Greku. Ju harroni, nuk keni share Shqiptaret, keni share veten tuaj, fisin dhe faren tuaj, se Shqiptaret nuk jane budallenj si puna tende qe me injorancen e tyre duan te futin hundet ne embelsiren e mengjesit te Profesorit…

      Reply to this comment
    • Pellazgu July 4, 12:56

      @Vasili

      Po ku je mo Vasili që të bën byça gili-vili, more qen antishqiptar? Mos e lër vendin bosh tek semafori dhe të merresh me forumin, sepse vjen ndonjë dylber grek dhe ta zë e nuk ta lëshon. Ti thua “Rroftë Greqia”, por grekët i ke rivalët e tu kryesorë. Ata për një pallë (që e kanë aq qejf sa vdesin për të) të marrin shpirtin e nuk ta lënë ta shijosh.

      Reply to this comment
  27. E VËRTETA ! June 11, 21:42

    « Profesor » Xhufi lexoje këtë këngë të kënduar në You Tube !
    Arteda ft EnE – Mjaft më me ju (Est Modus In Rebus)
    ArtEda•1 vidéo

    Ajoutée le 30 mai 2013
    Prej vitesh keni marrë Pushtetin në Duart tuaja,
    Çdo gjë që ishte jona, tani është thjesht JUAJA …
    Mashtrime, Gënjeshtra, Imazhe të Përdala
    Histori Tradhëtarësh, që Rreshkasin porsi Ngjala,
    JU NJERËZIT e PUSHTETIT, JU RRËNOJAT e këtij Vendi,
    JU që Përdhunuat imazhin e këtij SHTETI …
    Sa kohë u desh vallë e Sa kohë do të na Duhet,
    Për tu vetëndërgjegjësuar se me ne po Luhet,
    Me ëndrrat e një toke që NUK mban DOT MË,
    Me ëndrrat e një populli që NUK bën DOT ZË …
    S’e di … Në fakt , s’e kuptoj pse jemi këtu …
    KUSH E KA FAJIN NE apo JU ??!!! ….
    Ne që ju zgjodhëm, që ju hipëm në Pushtet,
    e më pas ju lamë të luanit ashtu siç dinit vetë.
    Apo ju që dolët nga Diktaturë e Dështuar,
    dhe luajtët me SHqiperinë si ZARI NËPËR DUAR ??!!!! …
    JU të KORRUPTUAR, JU njerëz të KRIMIT,
    Ju BANDITË PA EMËR, JU MJESHTËR TË AKTRIMIT,
    SA mirë, e kaluat, dhe 21 JANARIN,
    GËRDECIN, 7 PËRQINDËSHIN dhe 3 MILION pazarin.
    JU të PANDËSHKUESHMIT, Bij të KORRUPSIONIT,
    Që bëtë atë që deshët, dhe ashtu siç e donit,
    JU që visheni me flamuj, si të AtdheDashuruar
    që s’latë pjesë të kësaj toke, pa VJEDHUR e SHKATËRRUAR,
    JU që Blini Votat me BASHKËPUNETORË MAFIOZË,
    JU që PUSHTETI ju ka ÇUAR në OVERDOSË ….
    JU që lavdëroheni, që jeni si CORLEONE,
    Kur askush nuk I NGJAN DOT një GIOVANNI FALCONE ….
    Hej, kjo është koha ku NUK durohet DOT MË,
    Kjo është koha ku NUK heshtim DOT MË ….
    ME NJË POPULL QË NUK BËN DOT ZË,
    NË NJË TOKË QË NUK MBAN DOT MË … !!!!!!!
    S’din më si t’ju quash , Maxhorancë a Opozitë,
    Porsi GJARPËRI LEKUREN, JU ndërroni Partitë,
    Porsi HAJDUTË të NDERSHËM, vidhni me Buzëqeshje,
    Por kur ju vjedhin JU bëni Greva e Përleshje,
    Shani qeverinë, Çirreni e Mallkoni,
    Përdorni gjithçka mundeni vetëm të fitoni,
    MARRËVESHJE INTERESASH, KURTHE e SHTIRJE IMORALE,
    E PAS SHUMË GODITJESH PAS SHPINE, BËHENI PJESË TË NJË PALE,
    SA shumë do doja të arrija t’ju dalloja,
    JU të gjithë politikanët dhe politika juaj,
    Që SHKELNI mbi KUSHTETUTËN, Porsi Pushtues të huaj,
    JU QË KËTË SHTET e bëtë SIMBOL TË NJË DËSHTIMI,
    KUR TË JESH MILITANT MBETET E VETMJA RRUGË SHPËTIMI ….
    Hej, kjo është koha ku NUK DUROHET DOT MË,
    Kjo është koha ku NUK HESHTIM DOT MË,
    Se jemi një gjuhë, një popull, një e vërtetë,
    po, NE jemi SHTETI, NE jemi SHTETI VETË…
    Mjaft më kemi pritur, u lodhëm duke pritur,
    Çfarë thotë AMERIKA, Çfarë thotë EUROPA,
    Ishin ZGJEDHJE të Ndershme apo u Vodhën Vota …
    Përsa kohë akoma do mbetemi Femijë,
    të na tregojë bota se çdo të thotë LIRI,
    të na tregojë Bota se MERITOKRACIA,
    ësht NJË nga vlerat MË TË MEDHAJA që ka DEMOKRACIA…
    MJAFT MË me JU, U lodhem duke JU Dëgjuar.
    MJAFT MË me JU, MJAFT na keni Turpëruar …
    Se ÇDO INDIVID është një SHPRESË,
    e ÇDO SHPRESË është një Dashuri e Re,
    Se E ARDHMJA e Këtij Vendi JEMI TE GJITHE NE … !!!!!!
    HEJ, HEJ, kjo është koha ku NUK DUROHET DOT MË,
    kjo është koha KU NUK HESHTIM DOT MË,
    ME NJË POPULL QË NUK BËN DOT ZË,
    NË NJË TOKË QË NUK MBAN DOT MË !!!!!!!!!

    G . FALCONE
    ARTEDA … !!!!!!!!

    Dhe një profeci e Shënjt Kosmait : «Gjarpëri që do t’ju zërë do ti pritet koka, por me bishtin e tij ju do hiqni picirën» ! Ja, kjo është e vërteta, dhe si shumë horra të tjerë të këtij vendi, nën udhëheqien e të gjithë Kryeministrave që kaluan në këtë çerek shekulli, pikërisht në këta persona bashkë me Kryeministrin e ri Edi Ramën, bën pjesë edhe vetë «profesor» Xhufi !

    Reply to this comment
    • Zigur Qarri June 11, 23:16

      E shperdoron “E VËRTETA !”qe te jete me e besushme genjeshtra?
      Profesor Pellumb Xhufi ka bere ate,qe nese do ta bende çdo politikan,
      Shqiperia dhe shteti shqiptar nuk do te ishin katandisur aty ku esht tani.
      Gjithmone nese din ti vleresosh gjerat “E VËRTETA !” dhe jo si genjeshtar i kultivuar nga Kisha greke?
      Pellumb Xhufi dha dorheqje si ambasador ne Itali,sepse Presidenti Alfred Moisiu i kerkoi nje privelegj,gje qe per Zotin Xhufi ishte inakceptabel per nje funksionar.Kush esht ai qe e ka bere,apo e ben kete?
      Nje fakt para 13 vitesh esht me domethenes se nje thenje pra 300 vitesh nga nje vemje mesjetare,qe hipen lart ne çati te thyej tjegullat qe çmendurine
      kerkonte tja shiste te pashkolleve si “zemerim te Perendise”!

      Reply to this comment
    • Lleshi July 4, 16:49

      E VERTETA , moj GENJESHTER E MADHE , ajo qe po pretendon ti se klasa poltike shqiptare eshte e korruptuar , gje qe eshte mese e vertete , ka brenda genjeshtren e madhe kur kerkon te na thuash se XHUFI , eshte i korruptuar per rrjedhim genjen per Kozma Etolianin !

      Jo zonja GENJESHTER E MADHE ! Klasa jone poltike eshte e korruptuar , por “harrove” te thuash se eshte servile e grekut dhe e serbit , servile dhe puthadore e Qishes Greke , prandaj eshte kaq e ndyre dhe e korruptuar !

      Sa i takon atyre qe thote Prof . Xhufi eshte e verteta reale ! Se po do ta dish ti o GENJESHTRA E MADHE , shqiptaret me grekerit , nuk jane ndeshur vetem me kriminel Kozma Etolianin , por me shume kriminele te perhersahem dhe te vazhdueshem greke me ne krye Qishen Greke qe bekonte Zervistet , kur ndanin ne copa me sepata femijet shqiptare , qe bekonte ushtaret gerq qe do te lidhnin kepucet me zorret e shqiptareve , qe nuk moment historik qe nga 1727 dhe sidomos nga 1821-ishi qe nuk kane bere me te zezat kunder shqiptareve ortodokse ose jo , vetem pse ata ishin shqiptare !

      Prandaj ti E VERTETA , bashke me janullen dhe janullat e tjera , perfshi edhe Kozma Etolianin apo qirje Fotin , jeni GENJESHTRA E MADHE !

      Reply to this comment
  28. Ardenica June 11, 21:52

    JU FALENDEROJE PROFESOR XHUFI,
    ESHTE GJITHE E VERTETA E DJESHME DHE E SOTME PER GREKOMANET E TIPIT JANULLA e SHEJTANKOZMAIT. PWR SHKRIME TE TILLA KOMPETENTESH KANE NEVOJE SOT ATA QE E DUAN SHQIPERINE DHE NUK E KANE SHITUR B… PER PENSIONIN GREK.
    Mos u tut nga injorantet ose te shiturit grekomane te tipit Skeptiku, Ortodoksi,Bani, Vasili, Mono, Klaus dhe plehera te tille qe lehin e lwpijne kush i paguan me shume.
    Eshte njeri nga shkrimet me te mira TE GAZETWS sw mirwnjohur “Dita” Urime!

    Reply to this comment
  29. Pëllumb zaimi June 12, 01:47

    Ketu po lexoj mizorira fshehur pas pseudonimeve? Pëllumb xhufi është historian “par exelence” shqiptar e bir shqiptari dhe e vetmja gje qe e karakterizon është se bazohet rigorozisht ne të vërtetën historike,në dokumente dhe në fakte kokëforta! Nuk kam ndjere kurre ne shkrimet e tij as antiortodoksin,as antimyslymanin,as antikatolikun por historianin skrupuloz për të thënë të vërtetën? Të tjerat janë përralla . Dhe përrallat madje nuk guxojne t’i tregojne hapur por fshihen pas pseudonimeve, më sakt pas burracakerisë!? Kur juve te zellshmit kaq shume per gjoja mbrojtjen e se vertetes perse nuk ja u mban të bëni një gjë? Të zhvisheni nga pseudonimet dhe të dilni para kamerave per ate debat qe ka hapur profesor xhufi? Ja keshtu do te na bindni dhe ne qe qënkeni “kaq miq të së vërtetës”!? Por juve nuk e bëni dot ketë!? Nuk e bëni sepse “prof. Xhufi” ju palos të gjithëve me gjuhën e dokumentave dhe të fakteve historike!? Ja kjo eshte arsyeja qe nuk guxoni të dilni në dritë? Bëhet copë-copë padituria juaj dhe qellime te tjera te mbrapshta! Nderime prof. Xhufi! Po pres kundershtaret tuaj t’ju bëjnë ftese publike për te sqaruar të vërtetën “shën kozma”? Por e ndjej qe nuk do të kenë kaq burreri sa ta bejnë këtë akt! Trima jane vetëm ketu dhe vetëm me “mburojën e pseudonimsit” !? Dielli i vret? Tung!

    Reply to this comment
    • Lleshi June 13, 09:27

      “…. Dielli i vret ! Tung” …ti Pellumb Zaimi po thua , se keta grekomanet jane vampire ? Jooo e ke gabim Pellumb ! Keta grekomanet jane me keq se vampiret !

      Por ky konstatim pa dashje tendi , rezultoka fatalisht i vertete ! Keta jane qeniet e erresire ne kete bote !

      Reply to this comment
      • Pëllumb zaimi June 17, 12:20

        Lleshi ? E pashë me vonesë komentin tuaj? Nuk ta jep kenaqesine te shikosh komentet ne kohe ky celulari im. Ishte ne greqi ca kohë dhe eshte çakorduar. Pranoj gabimin e bërë dhe e zvëndesova me korigjimin tuaj. Per vonesën time pranoj humbjen e se drejtës për të pirë kafe nga ju dhe zvendesimin e saj me kafe me dhjetë “bishta” nga unë. Ne nje mendje me ju per te gjitha komentet tuaja! Nderime për ju o llesh trimi,nga unë origjinali pëllumb zaimi !

        Reply to this comment
    • Pellazgu July 4, 13:00

      @Pëllumb zaimi

      Saktë Pëllumb. Ke folur si të gjithë ne që e duam Shqipërinë. Të falënderoj nga zemra!

      Reply to this comment
  30. arben June 12, 07:33

    Nese nje historjan sjelle fakte te reja dhe ben interpretim te pa anshem te tyre sipas bindjeve te tije, per mua nuk ka asgje te keqe.
    Dhe ne rastin e Historjanit te mirnjohur Shqipetar Zotit Xhufi, perpjekja e tije per te hedhur drite mbi nje ane negative te Shen kozmait, siç eshte antishqiptarizmi i qellimshem i tij nepermjet perhapjes se nje gjuhe te nje shteti fqinje qe ka pasur dhe ka gjithmine qellime ekspasioniste ndaj ketij vendi, nuk ka azgje te keqe.
    Perkundrazi eshte per tu falenderuar perpjekja qe ben pasi shume te tjere nuk guxojne, per te mos prekur interesat e tyre.
    Personalisht te falenderoje zoti Xhufi dhe te kerkoje te botosh sa me shume fakte sepse kemi shume shume nevoje.

    Reply to this comment
    • Ilia 2 July 3, 22:57

      Arben,
      Nuk e di nga e gjetet antishqiptarizmin e qellimshem te Shen Kozmait? Apo permes perhapjes se gjuhes ” se nje shteti” qe ka patur qellie ekspansioniste qe duhet te jete Greqia?
      E para duhet te rikujtojme se ne kohen e Shen Kozmait nuk kish as Greqi e as Shqiperi. E duhet te kujtojme se nuk mund te bejme fjale as per mesime ne gjuhen shqipe e cila alfabetin e saj e miratoi pas 150 vjetesh!!
      Dhe shen Kozmai shkoj dhe u tha suljoteve se duhet ti shkolloni femijet se vetem keshtu mund te shkruani historine tuaj. Dhe po kishin degjuar nuk do te mesonim historine e tyre nga te tjeret, por nga vete ata.
      Te njejten gje beri edhe ne Himare, kur prishi nje kishe per te ndertuar nje shkolle.
      Dhe Ali Pasha kur e “kritikuan” se i degjonte shume fjalen atij, nje te pabesi, u pergjigj se nuk do ta bente kete nese do ti gjenin nje mysylman si ai.
      Kjo urrejtje ndaj te shenjtve nuk nderon njeri dhe na nxjerr ” pa din e iman”.
      Sa per Xhufin atij i falet. Eshte bere si demi qe sapo sheh Greqine apo ndonje gje greke i turret….

      Reply to this comment
      • Lleshi July 7, 11:53

        Ti duhet te dish more njeri , se lufta kunder shqiptareve nuk ka te beje as me Gerqi dhe as me gerqeri apo sllaveri ! Lufta kunder shqiptareve , behet per shkak te gjuhes shqipe ! sepse kjo gjuhe eshte dija e lashte hyjnore dhe gjuha e Zotit te vertete , qe iu çjerr maskat , maskarades se feve te genjeshterta !
        Kjo eshte arsyeja se megjithese ishin shqiptaret fitimtaret kunder Tuqrise , toka u quajt Gerqi dhe pushteti me dhune iu dha Qishes Gerke !
        Po keshtu duhet te dish se dhe sllavet ,apo turqit ne motin e tyre ishin thjeshte misionare per te çbere arberishten dhe trashegimine e Zotit te vertete (sepse ka nji zot te vetem) duke zhdukur shqiptaret ! Keto jane paktet me djallin qe i kane bere “ata” qe i kane bere dhe qe shtyjne Qishen Greke apo Serrbe , apo turqenite e kalifatit , apo Vatin e Kanit qe jane ne unison kunder shqiptareve prej mijra vjetesh !
        Pse ndihesh “i forte” ti ? Sepse e ke nuhatur kete “pamje” , ashtu siç hiena nuhat eren e gjakut !

        Poooorrrr , me keqardhje duhet te dish se siç deshtuat historikisht , ashtu do te deshtoni edhe ne te ardhmen !

        Si pat thene Nostradamusi ? “Ne rast se kombi shqiptar arrin gjalle vitin 2000 , do t’i mesoje Botes se si drejtohej ajo ne kohen e lavdise se tij !”

        Po Leibnitz , matematikani dhe filozofi i shquar gjerman si pat thene ? “Kush do te mesoje historine e njerezit qe perpara Krishtit , duhet te mesoje shqip !”

        Ti mbase i di keto , dhe me ndergjegje i je futur punes se djallit , por eshte detyra jone si shqiptar qe te bejme punet e Zotit ! Atij te vertetit dhe atij qe shisni juve neper kioska ….

        Reply to this comment
  31. ALARM June 15, 19:29

    Pershendetje Profesor!

    Mendoj se është e domosdoshme se ky shkrim ju duhet shqiptareve, pikerishte per ata njerez qe nuk kane lexuar dhe nuk e njohin historine, pikerishte jane apo s’jane te kesaj fushe, ju pelqen te flasin ato qe degjojne nga njeri tjetri. Shen Kozmai, me te vertete ka qene nje Janullatus, por keta njerez perse e mbrojne historine e ketij Shenjtori qe pikerishte ky shenjtor ka punuar ne kurriz dhe prapaskena te Shiptareve, nuk ka hapur shkolla Shipe por Greke ne Shqiperi!?.
    Bravo Profesor te Falenderoj, juve ju tregoni dokumente te arkivave dhe disa te tjere ketu me shkrime flasin te kunderten, pra kush jane keta….por kuptohet se jane Bollanot ( Patriote me origjine nga Progonati ) qe tani kane mesuar te kendojne kenge Himarjote…apo Dule koke dhia qe ha buken e Shqiptareve dhe naten gjumin e ben per Grekun… por keta njerez kur e duan kaqe shume dhe vdesin per greket te ikin e te zhduken e te na lene rehat Himaren dhe Shqiptaret…se harrojne keta zotrinj se edhe Etolia nga ishte Shen Kozmai, atje ishte e banuar nga Shqiptare.
    Profesor po ju tregoj sa per nje kurjozitet qe ka dale nga Andrea Llukani, ish perkthyes e Janullatusit…
    Janullatusi si nje njeri me grade te larte ne Zbulimin Grek, i dinte mire vendet e shenjta, ku ishin tempujt, ku ishin varrosur shenjtoret Shqiptare dhe Grek, kush ishte Kryqi Laboves…e tj…
    Po dua qe t’ju tregoj se ne vitin 93 Janullatusi se bashku me asfaline e Ambasades Greke ne Shqiperi vajten ne tempullin e Shen Kozmait, e ç’varrosen dhe moren koken e florinjte te Shen Kozmait te bere nga tregetaret Shqiptare dhe Ali Pashe Tepelena, se Aliut Shen Kozmai ashtu si thoni edhe ju, i predikoj jeten e tije ( qe sa parashikues ishte Shen Kozmai )
    Po keshtu Lushnjaret jane ankuar deri tek Sali Berisha, i cili ishte Presidet per kete padrejtesi, por kujt ju ankuan o Prefesore!!!!!!!!!!……..
    Po keshtu Janullatusi ç’varrosi Shen Vladimirin qe ne nje tempull Shqiptare e plote e plote te tjera……po ti marrin vesh mire keta me larte…………….

    Edhe nje here ju falenderoj dhe suksese, ju lumte po ju tregon te verteten Shqiptareve…..

    Reply to this comment
  32. ilia June 16, 09:34

    Tashme antiorthodhokset nuk po ndalen me as para shenjtoreve tane. Po sulmojne pra Shen Kozmain, sulm i njohur nga ish kuzhina marksiste leniniste ekstreme, meqenese dhe enver hoxha ka patur respekt per Shen Kozmain.
    Shkelje e “tolerances fetare”, kete do te thoja per artikullin e z. Xhufi dhe e perseritur bile. Ne Shqiperi nuk ka tolerance fetare perderia sulmohet shenjti, lipsanet e te cilit ndodhen ne Katedralen “Ngjallja e Krishtit”, se bashku me ato te Shen Joan Vladimirit.
    Kjo eshte njesoj sikur njeri nga ne te dale e te shaje figuren e muhamedit, cfare do te ndodhte, e pate se c`ndodhi nga karikaturat e botuara.
    Dhe gjithcka qe i referohet Xhufi jane fund e krye sajesa, Shen Kozmai ka qene misionar orthodhoks, me qellim ndalimin e muslimanizimit te Shqiperise se Jugut dhe perhapes te diturise ne nje kohe kur shqipja nuk ekzistonte si gjuhe e shkruar.
    Ai eshte i barabarte me apostujt e Krishtit dhe nderohet e do te nderohet vazhdimisht nga Kisha jone. Aq e vertete eshte kjo sa ka qene i nderuar per te gjithe, kur vete Ali Pashai, ndertoi nje Kishe me emrin e Tij, ne Kolkondas (Libofsha e sotme).
    Por mbas ngjarjeve te fundit tek ne nuk ka me tolerance fetare. Une nuk e besoj te pakten, perndryshe ky njeri dhe ata qe e pasojne nuk duhej te lejoheshin te villnin vrer dhe te shpifnin ne te gjithe format e mundshme.
    Kurrkush nuk duhet te mendoje se ne Shqiperi ka “tolerance fetare”, vetem per faktin se kete tolerance e manifestojne orthodhokset.
    Sa nuk eshte vone t`i vihet fre ketyre zerave,…

    Reply to this comment
    • ALARM June 16, 19:11

      Zoti Ilia, flet bukur per detyren qe kryen dhe misionin tend që ke, po ke dale hapet në shërbim të Grekut, boll e ke shitë bithën, boll ke bërë para, tani është vere dhe pusho ndopakë, dil me te mbathura o i mjerë, jo ketu por ne Athine tek vellezerit e Tu. Merr me vehte dhe Ver Llapen tek 21 dhjetori, mos e lër vetëm të shkretin atje, se eshte seks i mire!

      Reply to this comment
    • telemann July 4, 13:23

      Ti ke te drejte qe kjo nuk eshte gjuha qe duhet perdorur. Shqiperia ka qene shembull i tolerances fetare. Prandaj une te pyes ti pse nuk ndodhte kjo ne kohen e Fan Nolit, ne kohen e Zogut e deri ne vitin 1966 kur besimet fetare u ndaluan ne Shqiperi?
      Dhe une jam i sigurt se po te jesh objektiv do te pranosh se gjithe kete percarje brenda shqiptareve e ka sjelle futja e Janullatosit per interesat egoiste te qeveritareve shqiptare dhe te nacionalizmit megaloidean. Imagjino per nje moment sikur ne krye te kishes ortodokse shqiptare te ishte nje shqiptar! Edhe ti edhe une (qe jam ateist prej dy brezash) e dime se keto probleme nuk do ishin. Keto probleme jane peshqeshi i Janullatosit dhe i misionin te tij antishqiptar qe cdo shqiptar i ndershem duhet ta pranoje se ben MUUUUUU!
      Por Por kjo gjuhe eshte rrjedhim i

      Reply to this comment
    • Pellazgu July 4, 15:40

      @ilia

      ilia, bëj nj nderë vetes dhe mos dil më të shkruash budallallëqe, apo kështu të ka urdhëruar Papu(çia). Duke lexuear se çfarë shkruan dhe duke e ditur se je nga ata që veladoni u vjen era këllirë, po filloj të dyshij edhe unë se në Shqipëri nuk ka tolerancë fetare, përderisa jeni ju. Duke qenë në Shqipëri, kam menduar se jeni përshtatur me lirinë dhe bashkëjetesën, pasi ortodoksia gjithmonë është dëshmuar feja më jotolerante që është në qarkullim. Për këtë mjafton të përmendësh faktin se kur shqiptarët bën që të triumfonte Revolucioni në Greqi, në Selanik 2/3 e popullsisë ishin hebreje, ndërsa sot aty nuk e gjen një hebre për be, ndonëse një qytet si Selaniku është ideal për tregtarët e thekur siç janë hebrenjtë. Pse? Si thua ti? Ikën vetë apo i përzuri “toleranca” ortodokse? E ka detyrë shtëpie përgjigjen e kësaj pyetje.
      Nga ana tjetër kjo fjali e jotja është më qesharakja: “Kurrkush nuk duhet te mendoje se ne Shqiperi ka “tolerance fetare”, vetem per faktin se kete tolerance e manifestojne orthodhokset”. Ortodoks dhe tolerant??!! ilia pi ilaçet se qenke pjerdhur e nuk di ç’flet. ORTODOKS do të thotë ULTRAKONSERVATOR. Si mundet të jeni tolerantë ju?! Nëse ju do kishit dy pare mend dhe të ishit tolerantë, sot do jetonim një botë më të mirë. Do jetonim në një Ballkan ku popujt bashkëpunonin e jo në një Ballkan ku fytyra juaj jotolerante dhe luftënxitëse ka dalë në pah qysh prej 100 vitesh më parë, kur ORTODOKSI Gavrilo Princip vrau Franc Ferdinandin dhe i ndezi luftën e luftërave. Do jetonim në një Ballkan ku ortodoksit nuk do i shpallnin luftë të gjithëve, siç ndodhi në Jugosllavinë e viteve 1990. Si thua ti, armiqtë e betuar myslimanë e katolikë në Bosnjë u bënë aleatë sepse serbët ortodoksët ishin tolerantë?
      Aq tolerantë jeni ju sa e treguat edhe me rastin e vendosjes së bustit të Nolit. Ishte një rast për të përfituar që të shfaqeshit si jo grekë, por e humbët? Një veprim i tillë tregon intolerancë të theksuar jo vetëm karshi shqiptarëve në përgjithësi, por edhe karshi besimtarëve ortodoksë që e duan Nolin, të cilin ju e përdhosët në kishat që në shekuj u kanë takuar shqiptarëve.
      Mbylle o gomar gojën, se nuk di ç’flet! Na dolët edhe tolerantë tani. Farë e keqe tradhtarësh

      Reply to this comment
  33. ilia June 17, 10:47

    Nuk kane pune njerez jashte Kishes Orthodhokse te na japim mend neve se cilin shenjtor duhet te nderojme. Shen Kozmai eshte mbrojtesi yne i Shqiperise, vec shume te tjerave, prandaj nderimi do te jete i perjetshem per kete shenjtor.
    Shikoni me mire islamiket dhe xhihadin e tyre ne siri dhe irak,..

    Reply to this comment
  34. Pëllumb zaimi June 17, 12:52

    Ilia? Ju kam vënë re se te gjithe ata qe kritikojne janullatosin dhe te pavertetat e thena nga kisha i quani antiorthodokse!? Jo ore zotni? Une jam ateist por nuk jam antiortodoks? Unë kam shokë plot dhe nja dhjete krushqi me ortodokset? Pse sipas teje duhet pranuar si e vertete cdo gje qe thote kisha dhe kishtaret ortodoksë? Dije mire atehere,-e verteta historike eshte mbi cdo prift e mbi cdo ortodoksi! Mos thuaj më, që ne jashte kishes ortodokse nuk paskemi te drejte t’ju japim mend juve? Pse “domeni i se vertetés qenkeni juve ilia”? Edhe vetë “zoti” nuk e ka bërë nje blasfemi te tillé!? Mos kerkon keshtu te vendosesh sundimin mbi logjiken dhe arsyetimin tone? Mos kerkon në heshtjen tone ,verberine tonë dhe besimin qorrazi ? Kështu i ke bërë atentat “te vërtetës se zotit” ne predikimin tuaj z. Ilia!? Ballafaqohuni me pikepamjet e prof. Xhufit qe te marim vesh ke perfaqesoni “të vërteten apo te pavertetën”!? Në të kundertën “frika nga ballafaqimi” flet në dëmin tuaj z. Ilia? Në dëm të kishës ortodokse? Nderime!

    Reply to this comment
  35. ilia June 17, 13:29

    Pershendetje z. Zaimi!
    Me postimin tim nuk kisha ndermend te dilja kunder lirise se fjales, pasi eshte nje gje e madhe qe ne e kemi tashme lirine e fjales dhe besimit, apo edhe ateizmit, paganizmit, etj. Fjala eshte se sado te flasim per kete pike, nuk ka per t`u ndryshuar gje sepse Kisha Orthodhokse ka kanonet e veta. Pra, per mendimin tim debate te tilla jane te pafrytshme.
    Nuk kam se c`te ballafaqohem me mendimet e xhufit (megjithese jam ballafaquar shpesh), pasi ai 1 fyelli i bie dhe rreket te na shpegoje ngjarje te 200 vjeteve me pare me llogjiken e sotme.
    Nuk eshte tek z. xhufi deshira per te thene te verteten historike, por per te “vrare” orthodhoksine e vertete te cilen nuk e perfaqesojne ata qe me permendni juve qe s`e dine se ku bie dera e Kishes.
    E megjithate pika me kryesore bie poshte menjehere: Ne ate kohe shqipja nuk ekzistonte si gjuhe e shkruar. Mbi c`baze pra do te perhapej kultura ne trevat e Shqiperise, pervecse greqishtes?? Po te degjosh perrallat e xhufit do te ksihte qene me mire qe shqiptaret te ishin injorante, se me nje kulrure te pervehtesuar nepermjet gjuhes greke…,kete kush mund dhe kush desheron ta kuptoje le ta kuptoje, por shumica nuk duan z. Zaimi dhe ne mes tyre edhe ata “orthodhokse” qe permend ti.
    Persa i takon lejes qe vjen nga sulltani, ka qene i detyruar te respektoje formalitetin e kohes Shen Kozmai, perndryshe si do te vepronte ne nje Perandori islamike??? Duke u sjelle me hipokrizi me te dhe jo se e donte sulltanin dhe islamin. Per kete shkak kryesor erdhi ne trojet tona, te frenoje islamizimin e metejshem ne Shqiperi…
    sado te me kesh kuptuar, te falenderoj…

    Reply to this comment
    • Pellazgu July 4, 14:31

      @ilia

      “Ne ate kohe shqipja nuk ekzistonte si gjuhe e shkruar. Mbi c`baze pra do te perhapej kultura ne trevat e Shqiperise, pervecse greqishtes??”, – thua ti o analfabeti i Anusit-si-tas. A ti rrok mendja ato që të flet goja ty more ilia? Në fakt, po e kam të vështirë të kuptoj nëse je analfabet apo je i pandershëm deri në palcë, kur flet. Pse duhej të shkruhej shqipja që të përhapeshin dogmat fetare?! Mjafton që një njeri i ndershëm, mendja e të cilit nuk ishte e kapluar nga qëllimi i ndyrë i greqizimit të shqiptarëve, t’u predikonte në shqip analfabetëve shqiptarë dhe qëllimi arrihej. Përse në greqisht more ilia i zi? Përse edhe sot kur nuk ka më analfabetë dhe shkalla e arsimimit të popullatës është në nivele të larta, ti përsëri përdor të njëjtin justifikim fëminor, për të justifikuar paudhësitë e Kozma legenit, të cilin shqiptarët e Myzeqesë e përzunë me hu??!! Mos ke edhe ti synime të mbrapshta në ato që thua? Mos po kërkon edhe ti si Kozmaja të infektosh me propagandë greke, por, ndryshe nga ai, duke u kamufluar me përdorimin e shqipes?
      Si shprehesh për leje nga sulltani, kur po thua se predikonte kundër fesë në krye të së cilës ishte sulltani??!! Nëse do ishte kështu, pra se do kërkohej leje, brenda logjikës infantile që ti përdor, arsyetimi është se ajo leje nuk të jepej.
      Nga ana tjetër, sipas sistemit “Milet”, që ishte në fuqi në kohën kur me urdhër të Patriarkut të Stambollit (që emërohej nga sulltani dhe ishte një sahanlëpirës i sulltanit) Kozmakja mori udhën për në Myzeqe, ishte Patriarku ortodoks i Fanarit në Stamboll autoriteti më i lartë në aspektin fetar, juridik dhe arsimor që drejtonte në bashkësinë ortodokse. Sipas “Miletit”, Patriarkut grek u ishin nënshtruar të gjitha bashkësitë ortodokse në territorin e Perandorisë Osmane, si një mënyrë që sulltani t’i kishte më lehtë nën kontroll, pasi Patriarku ishte një shërbëtor i zellshëm i tij, ashtu siç ishin të gjithë grekët fanariotë, që kishin tradhtuar interesat kombëtare dhe ato kulturore, për t’u kamur nën hijen e sulltanit. Kështu ndodhte me serbët, rumunët, bullgarët, malazezët, shqiptarët, etj.
      Mos përhap tym o ilia, se nuk kishte nevojë për leje, pasi nuk i ndalohej predikimi askujt në Perandorinë Osmane. Madje një nga përparësitë dhe anët pozitive që historia i njeh asaj perandorie është fakti se, ndryshe nga perandoritë e krishtera (Habsburgët p.sh.), që i luftonin besimet e tjera brenda perandorisë së tyre në emër të Krishtit, osmanët i përdorën besimet brenda perandorisë për t’i sunduar popujt, duke qenë kësisoj edhe më tolerantë në çështjet e besimit dhe jo siç mundoheni ta nxini ju. Doemos që këtij qëllimi sulltani ia arrinte duke i përdorur deri në zvetënim priftërinjtë ortodoksë që i shërbenin si langoj. Nuk e ndalonte kush Kozmaken të bridhte e të predikonte greqizimin, pasi sulltanit as që i bëhej vonë nëse ortodoksit ishin shqiptarë apo grekë, boll që punët e tij të venin mbarë. Kësisoj, ju gënjeni sepse nuk ka pasur asnjë nevojë për greqizimin e shqiptarëve, pasi taksat njësoj shkonin në xhepin e sulltanit, për aq kohë sa besimi i tyre ishte ortodoks. Edhe e pavërteta tjetër se turku i islamizoi me forcë popujt është një gënjeshtër që jo vetëm e hedhin poshtë statistikat, të cilat tregojnë se islamizimi nuk ka qenë i menjëhershëm, por e hedh poshtë më së pari logjika financiare. Shembulli më i mirë për këtë është Labëria, ku vëllezërit e një gjaku me himariotët ortodoksë (ka familje që kanë degë nga të dy besimet), kanë filluar të myslimanizohen në shekullin e 18-të, pasi deri atëherë kanë qenë e besimit ortodoksë.
      Taksat në Perandorinë Osmane nuk ishin njësoj për të gjithë. Myslimanët kishin taksa më të ulëta sesa “të pafetë” (ose siç turqit quanin të gjithë ata që nuk ishin të besimit mysliman “kaurët”), ndaj nuk ishte në interesin e sulltanit që ata të islamizoheshin. Për aq kohë sa në arkën e sulltanit shkonin më shumë të ardhura, gjithkush mund ta mbante fenë e tij. Prandaj o ilia i zi, Kozmakja nuk kishte shkuar atje që të ndalonte islamizimin e tyre (pasi fati i mirë dhe i keq i myzeqarëve ishte fakti që jetonin në moçale, ku nuk prodhohej, pra nuk fitohej dhe s’kishte ç’u kërkonte sulltani. Aq e vërtetë është kjo, sa ata e përzunë Komaken dhe në myslimanë nuk u kthyen. Pra s’paska pasur rrezik islamizimi, përderisa Kozmakja hëngri hurin bythëve dhe ata mbajtën fenë e tyre, por me nder, si shqiptarë.
      ilia kot lodhesh që gënjen. Myzeqarët nuk e besuan Kozmaken kur ishin në pikë të hallit e nuk dinin shkrim e këndim, duke i dhënë dajak, jo më sot kur janë me gjithë të mirat. Shqipëria ka qenë e shqiptarëve dhe ashtu do mbetet.
      Po e mbyll me vargjet e hyjnorit Fishta:

      … edhe shqyp na thanë se Zoti
      për shqyptarë Shqypninë e fali,
      se sa t’enden stina e moti,
      do ta g’zojn’ k’ta djal mbas djali.

      Reply to this comment
    • Pellazgu August 19, 13:57

      @ilia

      Ti more pleh antishqipitar thua: “Persa i takon lejes qe vjen nga sulltani, ka qene i detyruar te respektoje formalitetin e kohes Shen Kozmai, perndryshe si do te vepronte ne nje Perandori islamike??? Duke u sjelle me hipokrizi me te dhe jo se e donte sulltanin dhe islamin. Per kete shkak kryesor erdhi ne trojet tona, te frenoje islamizimin e metejshem ne Shqiperi…”.
      Pra, sipas teje more ilia lishi, shtetasi i Perandorisë Osmane, Kozma Lëtyra nga Etolia, sillej me hipokrizi dhe respektonte formalitetet për të qenë në përputhje me rregullat e një perandorie islamike dhe më pas haptas, brenda të njëjtës perandori luftonte islamizmin???? A e kupton se ç’thua o gomar me veladon? Edhe hipokrit për t’iu përshtatur rregullave të pushtetit islamik, edhe cub që e luftonte këtë pushtet brenda në territoret e perandorisë!!!! O tempora, o mores!
      Mungesa e argumenteve për të mbrojtur prapësitë që ortodoksia ka bërë në shekuj kundër shqipes e shqiptarëve, ju bën të trilloni gomarllëqe, që ju bëjnë edhe më qesharakë nga sa jeni.

      Reply to this comment
  36. Ardenica July 3, 21:44

    Profesor Xhufi, ju falenderoje per shkrimin teper atdhetar dhe antigrek per shejtan Kozmane
    Ishte nje spiun i disave dhe nje misionar i patriarkanes dhe helenizmit grek, nje antishqiptar, toidho si pasardhesi i tij, Janulla qe ka uzurpuar ortodoksine shqiptare dhe, e ka mbushur me gjarperinj greke qe lepihen me eurot greke te tipit Pirro Priftit e co , me nje sinod te mbushur me mysliman dhe mafie qe sjelle nga dera e pasme Geixhat e grekut dhe Irenejt e serbit,
    si miq dhe bashkepunetoret e tij

    Reply to this comment
  37. Zigur Qarri July 3, 22:46

    ……. i gjithë Shkrimi i Shenjtë dhe e gjithë pasuria e letërsisë kishtare orthodhokse në atë kohë, ishte e shkruar e gjitha në greqishten e vjetër ashtu si edhe literatura kishtare katolike në latinisht dhe ajo islamike në arabisht. Gjuha shqipe ishte ende e pashkruar për masat e gjera të popullit dhe nuk jepte mundësinë për përvetësimin dhe përkthimin e këtyre teksteve.

    Atë Petraq Simsia / Atë Kristaq Subashi / Atë Nikolla Lushi / Dhiakon Joan Qako / Ilia Zaka / Miltiadh Veveçka / Ilda Sylari / Xhovan Kajana / Naun Dyshniku

    Udhëtimi i dytë e çoi murgun në shumë vende të Shqipërisë; në fshatrat e Korçës, Konicës, Paramithisë, Filatit, Delvinës, Gjirokastrës, Himarës, Vlorës, Beratit e Myzeqesë, Kavajës dhe deri në Krujë. Thelbi i predikës së tij të famëshme me të cilën iu drejtua popullsisë së Epirit: “Mësojini fëmijtë tuaj të flasin gjuhen greke pasi kisha jonë dhe kombi ynë janë grek… Në ka burrë a grua të krishterë që do më jap fjalën se nuk do flasë më shqip në shtëpinë e tij, të ngrihet e të ma thotë këtu dhe unë do t’ia falë atij të gjitha mëkatet që ka bërë që nga dita e lindjes… Më mirë të kini një shkollë greke në fshatin tuaj se sa të kini kopshte, pyje a lumenj” (A.Konstantakopulos, Ellenike glossa sta Balkania, Janinë, 1988.fq.35).

    Paturpesia dhe genjeshtra,perballe fakteve.Historia eshte dokumente dhe jo perralla.
    Keta injorantet e Kishes bejne vetem autogola!Kjo shpejton rrenimin dhe e kthen Kishen ne nje tempull te genjeshtres dhe injorances.Esht i qarte citimi i Zotit Zhufi nga historianit grek A.Konstantakopulos,qe e ben akoma me te besushme poshtersine e Kozimait.Kozimai i kerkon shqiptareve qe mos u flitet femijve shqip.Kjo nuk ka te beje fare me ate qe sqaron kori i Kishes per literaturen kishtare ne ate koh.Eshte e vertete qe shume rilindas shqiptare jan arsimuar ne shkollat greke,por ne qofte se ata nuk do te kishin folur shqip ne shtepi me prinderit,atehere misioni i tyre per rizgjimin ndergjegjes kombetare nuk do te ekzistonte,sepse me harrimin e gjuhes,zhduket tipari themeltare i indetitetit te nje populli.
    Kori i Kishes kerkon vetem te beje loje fjalesh.Ne kohen e Kozimait nuk ishte perkthyer Bibla ne shqip,po mbas 200 vitesh ne kohen e P.K.Negovanit qe Bibla ishte perkthyer ne shqip,-perse u vra ai bashke me te vellane nga Kisha greke vetem e vetem se i bente lutjet ne shqip?Djallezia dhe kisha greke kan lindur sebashku.Sa koh qe jeton njera,jeton edhe tjetra.Pa djallezi dhe genjeshtra Kisha greke vdes,por perderisa ka gomere qe e besojn akoma tek Kisha greke,armikja me e madhe e kombit shqiptare,le te jetoje edhe disa koh,derisa ti prehen rrogat kur te mbarojn parat e grekut.

    Reply to this comment
    • Ilia 2 July 3, 23:14

      Zoti Qari,

      E para duhet te vesh mendjen para gojes. Dhe e dyta jo cdo gje qe thote Xhufi eshte e vertete.
      Shen Kozmai nuk eshte ashtu sic thote Xhufi dhe ca si puna e tij. Ai punoi qe te perhapte mesimin dhe shkrimin e shenjte ne nje popullsi injorante te shtypur nga Turqia dhe per kete duhet nderuar. Ashtu sikurse Cirili dhe Metodi qe futen shkrimin ne popullsite sllave edhe ai u perpoq qe te civilizonte popullsite nen Turqine. Ndaj njerezit e nderojne dhe ai qe e beri shenjt ishte shqiptar me origjine…qe nuk ta ka thene Xhufi..

      Ti dhe Xhufi mbase do te donin qe ai te ngrinte flamurin shqiptar.. Por ai qe njeri fetar dhe kish lindur para levizjeve nacionaliste. Nuk mund ta besh me zor qe te tunde flamurin shqiptar. As Nene Tereza e lindur pas 200 vjetesh nuk e beri ate per te njejten arsye pasi per njerezit fetare , vjen e para feja… Jo si per Xufin dhe mbase juve dhe mua.
      Nuk e di nese mund ta kuptosh kete, por mendoje njehere…edhe fund jave te mbare.

      Reply to this comment
      • Zigur Qarri July 4, 11:36

        Iia 2 thote:E para duhet te vesh mendjen para gojes.

        Dhe kete e thote dikushi,qe nuk merr per baze argumentin,por
        keqinterpretimin e te vertetes!Ju shkruani me porosi,un shkruaj i
        pavarur dhe me Zotin ne Zemer.Zoti me pare me beri shqiptare,
        besimin e la sipas deshires,ta zgjedh vete deren ku do te trokas dhe jo te ma tregoi Janullaposi,nje Bari i grigjes se huaj,apo Kozimai qe deshironte qe shqiptaret te mos flisnin gjuhen e Nenes (gjuhen e Zotit),por gjuhen greke.

        Iia 2 thote: …jo cdo gje qe thote Xhufi eshte e vertete..

        Cilen te vertete,te verteten e dokumentit apo interpretimin e tij?
        Dokumenti esht baza e studimit te historise.

        Iia 2 thote: …Shen Kozmai ….punoi qe te perhapte mesimin dhe shkrimin e shenjte ne nje popullsi injorante te shtypur nga Turqia dhe per kete duhet nderuar.

        Shqiptaret kan qene te shtypur nga osmanet po aq sa edhe nga Kisha greke,qe ka pasur fuqi ekzekutive po aq sa edhe shteti osman.
        Ky esht edhe njeri nga shkaqet qe shume syresh u konvertuan ne mysliman,te lehtesonin nje barre,ti shpetonin shtypjes se Kishes greke qe ja dyfishonte skllaverine shqiptareve.
        Te jete e verte ajo injorance qe thua ti,atehere si ka mundesi qe ne perandorine Osmane ka pasur mbi 30 Kryeminstra shqiptare?
        Pastaj ajo qe thoni ju ..punoi qe te perhapte mesimin dhe shkrimin e shenjte,me ate qe thote Kozmai: “Mësojini fëmijtë tuaj të flasin gjuhen greke pasi kisha jonë dhe kombi ynë janë grek…jan dy gjera te kunderta.Un e sqarova me siper,qe e folura dhe shkrimi jan gjera te ndryshme,por ashtu si kori i Kishes,ju me djallezi kerkoni ti ngattrroni gjerat,sepse nuk u leverdis e verteta.Nuk mbulohet Dielli me shoshe.
        Ju vazhdoni ti bieni kavallit po ne nje brime si kori i Kishes greke,me propaganden antishqiptare.Do te humbni gjithshka.Shqiptaret nuk kan pare vetem Greqine por edhe perendimin,qe esht qindra vite larg Greqise ne çdo aspekt,edhe ate fetar.Ortodoksizmi,sidomos ai grek,esht mesjete ne krahasim me Protestantizmin.
        Nje njeri si Kozimai,qe shetiste fshat me fshat si nje lypsar,nuk kishte mundesi te hapte shkolla dhe as te dhuronte libra,sepse shkollat kerkojn para e mesues ,dhe ai nuk kishte as njeren dhe as tjetren.
        Asimilimi zevendesonte mesuesit me prifterijte e Kishes greke,
        pa pasur nevoje per libra(me te folur apo predikim greqisht).Ne kohen kur ka jetuar Kozimai,edhe Greqia ka pasur po aq injorance sa edhe Shqiperia,por fshatari grek ndryshe nga ai shqiptare e kuptonte gjuhen e Kishes dhe nuk kishte nevoje per libra.Ne 1700,sa perqind e grekeve e lexonin Biblen vete?Injoranca ne Shqiperi,ka qene po ne ata permasa sa ka qene edhe ne Greqi.Mbas pavarsise Greqia(jo Kisha greke) u be shtet dhe investoi ne arsim,lluks qe nuk e kishte nen sundimin osman.
        Prandaj edhe misoni i Kozimait sipas interpretimit tuaj,ishte i pamundur dhe nje genjeshter.Qellimi i tij ka qene qe ti mbushte mendjen shqiptareve te mohonin gjuhen e tyre,ate qe ja kishte dhene Zoti.
        Qellimi i Kishes greke esht i prape dhe i djallezuar,po i njejte si para 300 vitesh.Te zhduki tek shqiptaret ndjesine e rraces,Inditetin nacional,qe pastaj te zevendesohet me ate ortodokso-grek,ashtu si tek arvanitet,qe jan inekzistent,kur minoriteti turk i ardhur,ekziston me te gjitha te drejtat kulturore.
        Perse behet kjo zhurme e madhe per nje lugat si Kozimai,nje antishqiptare,kur historia ortodokse shqiptare ka herojt e saj?
        Perse nuk behen P.K Negovani dhe At Stath Melani shenjtor?-qe kan dhene jeten e tyre per ortodoksizmin shqiptare.
        Perse lihet ne harrese F.S Noli,nje shqiptar i madh me gjak e shpirt,
        per tu zevendesuar me nje grek si Janullaposi?
        Perse???
        Sepse Kishen oertodokse shqiptare e kan pushtuar greket me ndihmen e disa puthadoreve dhe laramaneve shqiptareve me gjak te helmuar,pa ndjesi rracore,pa dinjtet,pa Bese dhe njekohesisht antiKrisht dhe antiZot.
        Nese Kisha ortodokse edhe 20 vitet me pas,nuk do te behet vertete e pavarur,shqiptare,atehere do braktiset plotesisht nga shqiptaret,qe ndoshta konvertohen ne katolike dhe protestante.

        Reply to this comment
    • zqk July 4, 07:22

      Zoti Zigur, pikes i ke rene! Sa do i rreshtoja argumentet e tua, por u tregove me i shpejte 🙂
      Hane pyke keta antishqiptare? O po u ka dhene trute e gomarit e gjuhen e neperkes ky Janulla!

      Reply to this comment
      • Zigur Qarri July 4, 12:17

        Gjithshka mund te ndermjetesoi Kisha greke(edhe djallin edhe sherbimin e fshehte grek), por fjalen e Zotit,te drejten hyjnore,kurren e kurres.Greket e shohin Ortodoksizmin si indetitet,si prone dhe trashegimi te tyre dhe jo si dikur ne kohen e Bizantit,nje bashkesi nacionesh qe kan pasur te perbashket besimin,por jo ADN.
        Tatepjeta e Perandorise Bizantines,shkaterrimi i Perandorise se Kostandinopolit,filloi per shkak te nje mosmarreveshje midis Paleologut (Johan Paleologut) dhe Katakuzenit ), gje qe e shtyu Paleologun ti kerkonte ndihme Sulltan Orhanit,osmaneve.

        Reply to this comment
  38. jetnori July 4, 05:18

    E cuditeshme Janulla ka organizuar gjithe ushtrine e tije 300 evrosha apo prifterinje mjekrosha. Duket qe i paska ardhur ngordhja dhe po e tmerron e verteta e misionit te tije Antishqiptare. Kurre me pare s’kisha lexuar kaq shume komente JANULLIANE te cilat jane pa brez kripe, pasi shkrimi nuk vjen nga nje lapanjoz, por nga nje HISTORIAN i cili punon dhe deshmon perhere qe eshte nje profesionist ne fushen e HISTORISE. Ne mungese llogjike apo kulture profesionale keta JANULLIANE i meshojne pothuaj ne menyre te njejte (c’do koment) urrejtjes fetare duke barazuar edhe besimin me rracen. Thelle thelle keta JANULLIANE nuk na lene asnje pike dyshimi se misioni i predikuesit te tyre nuk eshte besimi fetar’ (i cili edhe ne kohet me te erreta te nje perandorie shtazarake si ajo osmane paska qene i lire) por futja e urrejtjes tek shqiptaret ku nje pjese te quhen turq apo taleban dhe pjesa tjeter ORTHODHOKS nga ata te shenjtit ku atdheu s’ka shume rendesi para besimit, dhe jo ORTODOKS sipas gjuhes shqipe por qe ATDHEU eshte mbi gjitheshka. Gjithe keta faqezinje komentus 300 evroshe apo qofshin edhe keta mjekerosh nuk kane asnje lidhje as me ORTODOKSINE dhe kurren e kurres me perendin. Zoti apo perendia u ka dhene besimtareve te vertet virtyte te larta si respektin zemergjeresine dashurine si dhe bashkejetesen jo vetem njerezore por edhe me gjallesat qofshin keto bimore apo shtazore. Keshtu qe keta shkruajtes anti XHUFI jane vetem JANULLIANE qe do shuhen bashke me te, ora duket qe po afrohet.

    Reply to this comment
  39. drejtesi July 4, 08:20

    Per deri sa nacionalizmi ka lulezuar dhe shet ne te gjithe Evropen ,keshtu do te ndodh edhe tek ne . Xhufi qe paska titullin profesor i reklamuar neper dritaret e mediave tona tejet nacionaliste,po i sherben bukes se familjes se vet . Dhe sic ndodh rendomte ne te gjitha rrymat nacionaliste neper bote ,nacionalizmi behet streha e fundit e maskarenjeve .

    Reply to this comment
  40. ilia July 4, 09:04

    E verteta per Shen Kozmain, ne menyre te permbledhur eshte thene ne kete artikull dhe gjithcka eshte qartesuar plotesisht.
    Po te kish patur qellime “helenizuese” Shen Kozmai, Berati dhe Myzeqeja, sot do ishin minoritet grek dhe “greket” do te shtoheshin shume,…por nje gje e tille nuk ka ndodhur,… me keto zona, pervec faktit qe islamizimi u stopua…,
    patjeter qe nuk mund te pritet qendrim tjeter nga z. Xhufi, si perfaqesues i sh-nomenklatures dhe nga mbrojtesit e tij, se nuk dine c`shte Orthodhoksia, dhe kane qellim turqizimin e Shqiperise, si ne Kosove, dhe qe e kane baba sulltanin e ri, erdogan

    Reply to this comment
    • Pellazgu July 4, 13:36

      @ilia

      O ilia, o prift i zi i Anusit-si-tas, ti patjetër punon në zyrën e propagandës, sepse nuk je person që merr pjesë në forume, por del dhe hedh shashka kur ka tema që demaskojnë qëllimet e mbrapshta të Anusit-si-tas dhe tuajat që i shërbeni atij si qenë të bindur, duke lëpirë kockat që u hedh.
      U thuaj atyre budallenjve që kanë replikuar me Xhufin se shkrimi i tyre i kalon përmasat e moscenimit të kushtetutës, pasi shkel të drejtat e bashkësive të tjera që të kenë besime ndryshe nga ai i juaji, – që në fakt nuk e di në është besim apo mashtrim për të fshehur qëllimin e vërtetë. Paragrafi: “Shekulli i 18-të ishte një periudhe, kur populli ynë, i zhytur në padije, rrezikohej te islamizohej plotësisht dhe në atë kohë e vetmja shpresë shpëtimi ishte të kuptuarit e literaturës fetare. Në atë situatë të rëndë, kur shumica e popullatës shqiptare ishte konvertuar në fenë islame, u shfaq Shen Kozmai i Etolisë dhe, si një besnik i Perëndisë, filloi misionin e tij shpëtimtar”. Si guxon kjo tufë dallkaukësh me veladon ta quaj islamizimin si “situatë të rëndë”, në një kohë që mbi 70% e popullsisë shqiptare e kanë prejardhjen nga kjo kulturë?! Ç’duan të thonë këta hajvanë, që ky 70%-ësh duhen përzënë nga Shqipëria, që të mos kemi “situatë të rëndë”??!! Edhe nëse në atë kohë mund t’u lejohej sivëllezërve me veladon të këtyre dylberë të shpreheshin kështu për islamizimin, sot kjo është e papranueshme, sepse cenon të drejtën kushtetuese të njohur universalisht të gjithsecilit, që të zgjedhë dhe të pranojë cilindo besim që gjen të arsyeshëm. Unë jam ateist, por nuk do t’ia lejoja vetes të thosha se këta hajvanë bëjnë gabim që praktikojnë fenë ortodokse, për aq kohë sa kjo gjë u njihet atyre nga ligji. Unë i kritikoj ata për ato çka nxjerrin nga goja, si dhe për orvatjen që të përdorin fenë për të mbuluar gjërat e tjera, por jo pse besojnë ortodoksinë.
      Nga ana tjetër, kë shpëtoi ky Kozmai dhe nga kush? Si mund të thuash sot se të ndaloje islamizimin ishte shpëtim??!! Nëse njerëzit islamizoheshin, do të thotë se sivëllezërit tuaj priftërinj nuk kanë qenë aq bindës në predikimet e tyre (edhe unë sot e di që nuk kanë qenë bindës, sepse nuk predikonin në gjuhën shqipe, por në gjuhën e armiqve të shqiptarëve) dhe njerëzit e gjenin më me vend të ktheheshin nga islami. Përbën gjë krim kjo? Assesi jo! Madje është një e drejtë e gjithsecilit të ndërrojë besim. Duke qenë një e drejtë nuk mund të jetë një e keqe nga e cila duhet shpëtim, ashtu siç po na thonë këta priftërinj trumykur, kjo shprehje e të cilëve jo vetëm cenon rëndë harmoninë fetare, por është në kufirin e shkeljes së të drejtës së individit.
      Tani o ilia i zi, duke u nisur nga paragrafi i tyre i fundit “Si përfundim, ne ritheksojmë plot bindje se ku flitet për Hyjninë, nuk ka vend për qarqe të supozuara nacionaliste, nuk ka vend për luftë të shenjtë për “Vorio-Epirin”, siç e quan z. Xhufi. Shen Kozmai, si edhe Imzot Anastasi, janë dhe do të mbeten ndër misionarët e mëdhenj që kanë kaluar dhe jetuar në anët tona. Për të gjitha këto, thellësisht u bëjmë thirrje gjithë atyreve, që kanë oreks për të luajtur me të shenjtat që t’i mbajnë larg duart nga Shenjtorët tanë!”, po të pyes. Për kë është misionar ky “shenjtor” Anastasi dhe për ç’mision bëhet fjalë? A janë në një mendje me këta shkarravitës, p.sh., At Nikolla Marku dhe zonja e nderuar Elida Jorgoni, si dhe të gjithë ortodoksit e ndershëm që e duan këtë vend?!

      Reply to this comment
    • Zigur Qarri July 4, 14:58

      ilia thote:Po te kish patur qellime “helenizuese” Shen Kozmai, Berati dhe Myzeqeja, sot do ishin minoritet grek dhe “greket” do te shtoheshin shume,…

      U asimiluan gati te gjith arvanitet(edhe nje pjese e Himares ne territorin e Shqiperise se sotme) qe perbenin shumicen e popullsise se Greqise se sotme!-
      -nuk te mjafton kjo?Pra Kozimai esht ai qe ka ndikur ne helenizimin e me shume gjysmes se kombit shqiptar.

      Balkans-ethnic (1861)
      http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f8/Balkans-ethnic_%281861%29_%282%29.jpg

      Studiusi qe urrejn me shume greket,qe shkencerisht i hedh poshte te gjith pretendimet e hibriteve heleno-ortodoks(as mish as peshk) ,filosllavi dhe filoortoksi Jakob Philipp Fallmerayer(1790-1861),qe ka studiuar etnicitetin e Greqise ne terren,ne kohen qe u formua shteti grek ,duke dale ne perfundimin
      se:
      (origjinali) „Das Geschlecht der Hellenen ist in Europa ausgerottet….Denn auch nicht ein Tropfen edlen und ungemischten Hellenenblutes fließt in den Adern der christlichen Bevölkerung des heutigen Griechenlands.“….die Bewohner des griechischen Staates mit den Grenzen von 1830 seien lediglich hellenisierte Slawen und Albaner..

      (perkthimi)”Rraca(gjinia)greke eshte zhdukur ne Europe…sepse ne damaret e popullsise se sotme te greqise kristiane nuk rrjell as edhe nje pike e paster dhe e paperzier gjaku helen…..banoret e shtetit grek ne kufijte e 1830 jan thjesht sllave dhe shqiptare te helenizuar.

      E imagjinon dot sa shqiptare jan helenizuar?
      Dhe ky sfumim i rraces shqiptare i dedikohet Kozimait dhe antishqiptareve si ai.
      Minoriteti turk i ka te gjitha te drejtat kulturore ne Greqi,kurse arvanitet jo.Deputet turq indetifikohen si te tille ne Parlamentin grek,kurse ato arvanite jo,megjithese perbejn gati 1/4 e deputeteve,pa llogaritur ata qe jan shkeputur komplet nga origjina(mbiemrat dhe e folura shqip ne familje).
      Mire qe keni rene ne gracken e diskutimit publik,qe t’ju çjerrim komplet masken e hipokrizise,qe t’ju njohin edhe ata pak naive qe nuk ju njohin akoma,se kush jeni vertete.

      Reply to this comment
  41. Dashamiri July 4, 09:33

    Te gjithe keta qe diskutojne titujt shkencor duket se jane profesora mbi profesor, ose pak a shume injorant. Ky shenjti Kozma nuk eshte gje tjeter veç nje pioner i ides antishqiptare te Megali-Idese greke. Te gjithe ata qe e kane ne shpirt le ta mbrojne, veç nje gje duhet te dine, po te vrau populli ska dhe qe te mban. Kete klerikun qe i qenkan dhimbsur shqiptaret prandaj donte tu mesonte shkollim, ata le ta mbane ne zemer. Por keto shurdhjesat e Anastasit duhet te dine mire se ne kohen e sotem ka ikur perfundimisht mundesia e perfitimit apo tjetersimit te kufijeve. Prandaj mos i bini daulles kote. Ai ska qene shqiptar megjithese zona ku ka lindur ka qene zone e banuar nga shqiptaret, por historia na meson se shume persona me orgjine shqiptare u kane sherbyer te huajve me shume se ata qe nuk kane qene shqiptar. Historia na meson gjithashtu se kisha greke po nje lloje si kisha spanjolle me priftin Landa ne krye qe zhduku gjithe te shkuaren e fiseve Maja, eshte perpjekur ne vazhdimesi per te zhdukur te gjithe trashgimine kullturore katolike te kishave dhe gjithe shqipateve. Duke filluar qe nga viti 1767 me urdher te kishes greke u dogjen te gjithe dokumentat neper kisha qe vertetonin te kaluaren kristiane te shqiptareve dhe te gjithe ata prifteri qe nuk e zbatonin kete urdher te Athines zhdukeshin duke i vrare. Lexoni kujtimet e murgut frances Faverial dhe do te bindeni per kete. Prandaj o te mjere njerez te fese mos e kerkoni mbrojtjen te kisha e Athines, por tregohuni njerez te perendise dhe besoni e nderoni Nolin tone qe shkriu gjithçka per ortodoksine shqiptare ne lufte me kishen greke. Anastosiu dhe mesimet qe u ka dhene i sherbejne antishqiptarizmit, qe ne kushtet e soteme eshte i destinuar te deshtoje plotesishte, sepse shqiptaret me kohe do te ndergjegjesohen dhe ju spurdhjaket e Athines nuk do te kene me vend ne besimet e shqiptareve.

    Reply to this comment
  42. Aliu July 4, 10:54

    Une I besoj Xhufit dhe jo pallavrave fetare.Ashtu siç ka thene edhe z.Ngjela fete kane lulzuar dhe vazhdojne te jetojne ne ato koh dhe vende ku mungon arsimimi shkencore ku shkenca dhe teknologjia jane ne stade te ulta pra shkurt ku populli eshte dhe politikes I intereson te kete nje shkalle te ulet kulturore.Pyes atet e shkrimit te mesiperm si ka mundesi qe ka 200 vitet e fundit per te mos thene 2000 vitet e fundit qe nuk kan dale me te shenjte apo profete ,kurse shkenctare te fushave te ndryshme ka plot? Zotri Xhufi futet te keto te fundit e them me plot gojne.

    Reply to this comment
  43. Sukoli July 4, 11:53

    Une vetem dua te te vej ne dukje qe zoti Xhufi shkrimin edhe konkluzionet I bazon ne dokumente origjinale te shkruara kua ai jep edhe faqen paragrafin etj. kurse ne shkrimin tjeter nuk pashe asnje prove shkencore pervecse deshires per te mbrojtur figuren klerike ne fjale.

    Reply to this comment
    • Lleshi July 4, 13:32

      Janulla e kompani , bashke me keta gerqit qe lexon ketu jane fara e keqe e Qishes Greke , qe ajo u mundua te mbjelle ne toke te arberit ! Jane pikerisht keta armiqte me te eger dhe me djallezore edhe te shqiptareve ortodoks , qe duan t’i shkombetarizojne dhe kthejne ne gerqer !

      Janulla me jeniceret e vete , nuk pranoi Fan Nolin Kryepeshkopin e perjetshem te KOASH-it shqiptar dhe nga ana tjeter na cakton dite per Kozma Etolianin ! Kjo eshte fytyra e vertete e pushtuesit grek ! Per keto gjera erdhi ky gjarper nde troje te arberit !

      Por do t’i vije dita patjeter se Zoti gjinje e ka ndeshkuar djallin ! Te njejtin fund do te kete edhe Janulla bashke me gjarperinjte e tjere !

      Keta mjerane , nuk mesuan kurre nga historia ! Zhvillimi i jetes dhe i lirise njerezore eshte armiku kryesor i ketyre gjarperinjve ! Dija e shperndare nder shqiptare ua ka veshtiresuar punen , deri sa ta fshije kete ciban nga trojet e arberit !

      Zoti vete e bekofte ate dite kur shqiptaret ortodokse , por dhe gjithe shqiptaret , sepse ky eshte cenim i sovranitetit kombetar , do te clirohen nga djajte e Qishes Greke !

      Reply to this comment
  44. Shpati July 4, 13:56

    Shkrim mjeran. Rreziku i islamizimit ishte si para ashtu edeh pas xhekullit XVIII dhe ishte ne paralel me rrezikun e “greqizimit” fetar. Nuk egizstonte e vetma shprese apo zgjidhje qe populli injorant, qe nuk dinte shkrim e kendim, te infektohej me psallmet e kishes ortodokse-greke. Europa kishte shekuj qe perparohej ne shkenca dhe mundesite per t’i dhene driten popullit shqiptar ishin te pafundme. Prifti Kozmai vetem qellim shqiptar nuk kishte dhe kete autoret e shkrimit me dashje ose pa dashje nuk arrijne ta kuptojne.

    Reply to this comment
  45. nastradini July 4, 14:00

    SHQYPTARET E PELLUMB XHUFIT JANE SI JUDET E SHQYPNISE.

    Degjoni o milet i paditur se cfare shkruhet ne dokumentat kishtare:

    “Shen Kozmai i Etolise ishte jo vetem mesues i ortodoksise, por edhe parashikues i ngjarjeve dhe fatit. Shenjutori dhe mesuesi i krishterimit Kozma nuk kishte folur asnje fjale te keqe per cifutet, as ne Selanik, as ne Kastori dhe as ne Janine dhe ne asnje vend tjeter te banuar nga cifutet. Ai vetem i mesonte te krishteret qe te ishin te ndershem dhe te sinqerte me Zotin e tyre. Por kjo nuk i pelqente fare cifuteve te Janines, te cilet urrenin Jezu Krishtin dhe nuk mund te duronin mesimet e Shen Kozmait, prandaj shkuan tek Pashai i Janines dhe i thane se Kozmai ishte spiun i Moskes me detyre qe genjente miletin raja vendas me mashtrime dhe te merrte rrugen e kurbetit per ne Rusi. Ne vitin 1770 flota balltike ruse mberriti ne brigjet e Peloponezit qe vendos edhe fatin e Luftes ruso-Turke ne vitin 1774. Armiqte e shen Kozmait perfitojne nga situata e tensionuar pas Luftes ruso-turke dhe e sulmojne me lloj-lloj akuzash te padrejta dhe per kete gje shenjtori i ortodoksise Kozma i mallkon cifutet per urrejtjen e tyre fanatike qe kishin ndaj te krishtereve. Nga ana tjeter nga autoritetet zyrtare u be e qarte se te gjitha akuzat e cifuteve ishtin mashtrime ordinere dhe shen Kozmai shkoi ne Janine dhe i beri thirrje tregetareve te krishtere ta hapnin pazarin diten e shtune ne vend te dites se djele si zakonisht dhe beri apel per cdo te krishtere qe te mos blente me mallra dhe ushqime nga cifutet sepse ai i kishte mallkuar dhe anatemosur ato ne lutjet e tij per Zotin dhe Jezu Krishtin . Kjo gje i solli humbje te medha ekonomike tregetareve cifute dhe ata shkuan tek Kurt Pasha dhe paguan nje rryshfet te madh ne flori per te vrare shen Kozmain e Etolise dhe Kurt Pasha nuk e zgjati shume, por ne 24 gusht te vitit 1774 u ekzekutua me vdekje nga turqit me ane te ryshfetit te paguar nga cifutet shqyptare.”

    Kjo histori eshte shkruar ne dokumentet kishtare dhe gjendet ne biblioteken e Janines, por ka kopje edhe ne Selanik. Prandaj edhe Pellumb Xhufi me mire se te behet si cifut JUDA albanezi le te filloje te shkruaje historine e vjehrrit te vet Bahri Omari qe ishte kunat i Enver Hoxhes, sepse shqyptaret nuk dine pothuaj asgje nga historia tragjike e kesaj figure historike, qe eshte mbajtur ne heshtje te plote gjate diktatures komuniste, por qe nuk eshte zbardhur per cudi edhe 25 vjet pas renies se Murit te Berlinit. Kjo eshte detyra e historianeve te mirefillte dhe jo te bejne JUDEN e Kishtes Ortodokse ne favor te turkoshakeve anadollake dru me pre qe e lane Vatanin 500 vjet pas Botes se Civilizuar. Prandaj eshte me vend te perserisim:

    SHQYPTARET E PELLUMB XHUFIT JANE SI JUDET E SHQYPNISE.

    Reply to this comment
    • telemann July 4, 14:54

      Ne radhe te pare Bahri Omari ka qene nder demokratet e pare shqiptare te persekutuar nga Ahmet Zogu per pikepamjet e tij demokratike dhe i detyruar prej tij te largohet nga Shqiperia. Ai vazhdoi veprimtarine e tij patriotike edhe jashte Shqiperise, per te cilen edhe u zgjodh per shume vite me radhe kryetar i Federates patriotike panshqiptare Vatra te themeluar nga Noli dhe Konica.
      Per pjesemarrjen e tij ne qeverite kuislinge ai u josh nga premtimet (dhe faktet sepse gjermanet gjate luftes e bashkuan Kosoven me Shqiperine) per Shqiperine etnike.
      Keshtu Bahri Omari ishte patriot shqiptar kurse ti (po ta them me ze te ulet: ti cop injoranti) nuk mund te krahasohesh me nje intelektual me prejardhje fisnike gjirokastrite dhe mund te jesh cdo gje tjeter vec atdhetar nuk mund te jesh.
      Ti o percares i shqiptareve je nje tru i mykur qe jeton me legjendat e 2000 vjeteve me pare.

      Reply to this comment
      • nastradini July 4, 15:29

        Para se te kundersulmosh nastradinin ne planin personal qe nuk i intereson askujt, njesoj si Enver Hoxha Pederasti, me mire duhet te pyesesh historianet tane dru me pre si Pellumb Xhufi, Paskal Milo, Kristo Frasheri dhe koka e historise enveriste Arben Puto:

        Pse historia jone famoze kombetare akoma nuk flet asnje fjale per Bahri Omarin kur ka qene kaq patriot i madh sa bashkepunoi me fashistet gjermane si minister i jashtem kuisling?

        Pse Enver Hoxha ne Mukje ne vitin 1943 refuzoi oferten angelze per bashkimin e trojeve shqyptare me kusht ndryshimin e kursit politike te Shqypnise nga Lindja Komuniste ne Prendimin Demokratik?

        Pse jetoi Enver Hoxha ne shtepine e kunatit te vet kryefashist dhe kuisling nga 1941 deri ne 1944 me gjithe Nexhmijen e tij dhe spiunoi ne ndihmen e Bahri Omarit te gjithe komunistet dru me pre duke filluar nga Qemal Stafa me shume shoke nga pas? Si e ka komanduar Enver Hoxha LANC-in e tij kriminal nga vila e Bahri Omarit kur nuk kishte shkrepur asnje arme zjarri ne jeten e vet te degjeneruar totalisht? Pse LANC-i kriminal i Enver Hoxhes i vuri mina jugosllave anijeve angelze ne Kanalin e Korfuzit me shume pasoja dhe sanksione nderkombetare nga Gjykata e Hages?

        Pse Enver Hoxha e beri Vatatin si nje CIFLIK personal te familjes se vet dhe shqyptaret si skllever ne vendin e vet me pune te detyruar, me tollona ushqimi, me bunkere dhe tufezime, pse vrau dhe masakroi te gjithe bashkepuntoret e vet dhe falimentoi ekonomine dhe renoi shtetin si kurre me pare?

        Pse Enver Hoxha mbahet si HERO nga politika debile kombetare me vendime te Kuvendit Popullor dhe pse Piramida e tij Fam4ekeqe qendron akoma ne mes te Tiranes si nje ogur i keq i Demokracise shqyptare 25 vjet pas renies se Murit te Berlinit?

        Pse ministrat aktuale te RILINDJES socialiste bejne homzhe tek lapidaret komuniste me fotogreafine e Enverit ne dore dhe nderojne si bolshevike te vertete me grushtin lart, nderkohe qe kane zbathur breket para BE-se dhe Botes Antikomuniste Demokratike dhe po i kerkojne ndihma dhe kredi si magjype hindie?

        Keto jane pyetjet emergjente qe duhet te pergjigjen historiane dhe pushtetare, politikane dhe analiste shqyptare dhe jo se kush eshte me shume patriot apo antishqyptar, sepse degjo o debil nastradinin:

        NUK KA ME ANTISHQYPTAR SE DEBILI DRU ME PRE SIDOMOS KUR ESHTE KAPLUAR NGA NACIONALIZMI DHE FANATIZMI.

        Reply to this comment
    • Lleshi July 4, 15:58

      Mooosss kjo po eshte histori ! Cfare shkruan Qisha Gerqe per veten e saj ! Posi more palokari Nastradinos ! Ky eshte dokument historik i nje vlere te vecante !

      Vetem para se ta veme aty ku e ka vendin , na thuaj , eshte shkruajtur ne leter te trashe apo te holle ?

      A ju jeni farë debilesh ! Thone se Enki krijoi me genet e tij Adamin , nderkohe qe Enlil i kerkoi te krijonte vetem qenie inferiore qe i quajten Adapet , nga ku vjen edhe fjala adaptim ! Juve aziatiko-afrikano-turqenite jeni pasardhesit e adapeve ….. prandaj i bie qe ne shqiptaret te jemi Zoter per juve more i paudhe ! Do te te mallokjme por bej kujdes , madje dhe do te shkisherojme si ty edhe janullen more palokari (qe vjen nga shqipja “pallë kari” , si lavderim e kam fjalen ) !

      Reply to this comment
      • nastradini July 4, 16:51

        Ke nivel shume te ulet intelektual o Llesh Leshi, por meso nga nastradini se shen Kozmai i Etilise ka qene me orgjine shqyptare dhe te gjithe miqte e tij i kishte nga besimtaret ortodokse shqyptare ne janine, por edhe ne Selanik.

        Reply to this comment
        • Lleshi July 7, 13:45

          Sperme e prishur rruges , mbase je ti dhe palokar Kozmai ! Apo jeni ngjizur me spermen e “shenjte” te dashnorit te mamase ?

          Reply to this comment
          • mono August 19, 13:52

            O Llesh ke shku per lesh, se vetem komente me sharje ben. Po kaq gomar je, sa s’di te besh nje koment te hajrit.

            Te gjithe kane te drejte te jene pak idiot, por ti po abuzon me kete drejte 😉

  46. Pellazg 100% July 4, 14:02

    Për Shqiptarët e vërtetë dhe jo për ata gjakprishur,
    Lexoni “ENIGMA…” të Robert D’ANGELY.
    Mësoni kush janë Shqiptarët dhe të jeni krenarë.
    Një nderim i veçantë për Solange, e bija e autorit që me shumë fisnikëri e ka çuar më tej punën dhe veprën e D’Angely-ve.

    Reply to this comment
  47. telemann July 4, 14:27

    Pergezoj zotin Xhufi qe njohurite e tij historike po i ve ne sherbim te shqiptareve, te Shqiperise e te shqiptarizmes se pavdekshme, qe eshte sot me e gjalle se kurdohere (per mendimin tim), Eshte e vertete se ky shpirt kombetar u ka munguar qeverive shqiptare te ketyre 25 vjeteve te fundit. Por kjo ka arsyet e njohura nga te gjithe qe nuk mund te tregohen ketu (dhe e rendesishme ketu eshte tendenca gjithenje ne rritje e kesaj atdhetarije, qe politikanet do te jene te detyruar ta marrin ne konsiderate ne hartimin e politikes shqiptare)
    Pellumb Xhufi eshte jo vetem historian i formuar, por edhe nje atdhetar i madh qe, ndryshe nga shume autoritete kulturore dhe shkencore te Shqiperise se sotme qe vetem heshtin, ka guximin te mbroje te verteten historike.
    Por nuk eshte per t’u cuditur. Pellumbi eshte nga Laberia, nga ajo krahine per te cilen baronesha Marie Amelie Freiin von Godin ne vitin 1916 ne revisten gjermane “Die Zukunft von Osteuropa”, duke u marre me luftimet e leberve (kur Shqiperia nuk kishte qeveri) kunder pushtuesve Greke ne Shqiperine e jugut, shkruante se kjo krahine per Shqiperine ka ate rol e rendesi qe ka krahina Mark per Prusine. Kjo me me kujton edhe vargjet e Naimit kur ai e pyet dallandyshen:
    “A mos vjen nga Laberia,
    Pra me dukesh kaqe trime?”.
    Kaq si pergezime per historianin dhe atdhetarin e madh Xhufi.
    Artikulli i tij koherent, ne stil te larte, dhe i bazuar ne dokumente autentike te mberthen me logjiken e tij te hekurt.
    Te krahasosh punimin e tij me “repliken” e eterve dhe dhjakoneve te Beratit do te thote t’i besh padrejtesi dhe ta fyesh profesor Xhufin. Liria shtypit, krahas njeqind te mirave, ka edhe nje problem te vogel ne epoken tone dixhitale: cdo kalemxhi mund te shkruaje c’te doje. Ekziston nje rang i tere i llojeve te shkrimeve qe na takon te shohim ne shtypin tone qe nga shkrimet e kalemxhinjve deri ne punimet e mirefillta shkencore (qe per te thene te verteten jane shume te rralla). Ne kete kuptim punimi i z. Xhufi dhe “replika” ndaj tij jane ne dy pole te kunderta.
    Ne kete “replike” te deshtuar (nuk ma merr mendja qe ndokush ta kete konsideruar ate si pergjigje te artikullit ne fjale) ka vetem frazeologji dhe propagande boshe. Ne te nuk gjen absolutisht asgje qe te veje ne dyshim saktesine shkencore historike te punimit te z. Xhufi per veprimatrine helenizuese dhe antishqiptare te Kozmait. Per ata do te ishte me mire te mos e kishin katranosur ate pergjigje. Perpjekja e deshtuar e eterve te Beratit vetem sa konfirmon drejtesine dhe saktesine e punimit te Xhufit, dhe tregon mjerimin intelektual te eterve dhe dhjakoneve te Beratit.
    Une nuk dua ta politizoj postin tim duke shprehur mendimet e mija mbi motivet johistorike te shkruesve te “replikes” sepse ato dihen tanime mire nga te gjithe shqiptaret e ndershem. (ato motive dalin hapur ne thirrjen “Rrofte Greqia” te nje komentuesi “pro replikes” nen kete shkrim). Ato sot jane demaskuar perfundimisht.
    Duke shprehur edhe nje here admirimin tim jo vetem per erudicionin historik te Xhufit por ne radhe te pare per guximin qytetar dhe atdhtarine e tij, ka ardhur koha qe ai e ndonje tjeter si historiani i shquar Kristo Frasheri, te frymezojne te gjithe intelektualet atdhedashes shqiptare.
    Shqiptaret, shqiptarizma dhe Shqiperia kane nevoje sot me teper se kurre per kete ushqim shpirteror.
    C’e pengon Akademine e Shkencave e Shqiperise qe te ndihet per keto probleme?

    Reply to this comment
  48. nastradini July 4, 17:09

    ATEIZMI DEBIL KOMUNIST I SHQYPTAREVE BURRON NGA MURTJA BOLSHEVIKE QE MBOLLI ENVER HOXHA NE FILLIM TE DIKTATURES SE TIJ GJAKATARE NE TROJET TONA.

    Ne asnje vend te Botes me perjashtim te Korese se Veriut ATEIZMI debil fanatik komunist nuk ka gjetur teren me shume se ne Shqypnine postkomuniste. Pse keshtu shqyptaret jane te pafe dhe nuk besojne as tek Zoti dhe as tek Allahu? Kjo eshte nje ceshtje shqetesuese per shoqerine tone civile qe lidhjet me faktet e llahtarit te gjakmarrjes dallkauke si ASKUND ne Bote.
    Sulmet nacionaliste kunder Kishes Ortodokse dhe grabitja monstruoze e prones se Kishes ne Permet tregon se Shqypnia nuk ka dale akoma nga daret komuniste te regjimit gjakatar dhe se politika shqyptare eshte e paafte te reagoje drejt ne ekuilibrin fetar ne vendin tone. Mjafton te hedhesh nje sy ne komentet ne DITA per figuren e nderuar te ortodoksise shqyptare sic ka qene historikisht shen Kozmai i Etolise qe te vesh duart ne koke dhe te mos cuditesh pse Bota i quan shqyptaret si nje fis kanibalesh prej Afrike ZULU, ose pse Bismarku i Pruise donte t’i dergonte ne Konferencen e Londres ne Anadoll te Turqise, pse Shqypnia sipas tij ishte vetem nje shprehje gjeografike.

    Reply to this comment
    • doriani July 4, 18:13

      Ti je vetem nje injorant qe nuk ke idene se c’donte Bismarku dhe pse u be kongresi i Berlinit.
      Ai u be qe te anullonte Paqen e Shen Stefanit per krijimin e nje shteti vasal te Rusise, nje Bullgari te madhe qe i imponoi Rusia Turqise. Anullimi i Shen Stefanit ishte rezultati i Kongresit te Berlinit.
      Por per nje kalemxhi injorant si puna jote Janullatosi te jep note kaluese se nxenes te tille ka. Nuk ka shqiptar te kulturuar qe e tradheton Atdheun. Vetem llumi i shoqerise shqiptare e ben ate.

      Reply to this comment
      • nastradini July 4, 21:13

        Kur e pyeten Curcillin pas Luftes pse i donte kaq shume shqyptaret ne nje kohe qe as Ruzvelti i SHBA dhe as Stalini i Rusise nuk e dinin se ku gjendeshin ne harten e Botes. Curcilli u pergjegj: ” I pelqej shqyptaret sepse jane te pafe, te pagdhendur dhe mund te perpunohen lehte si plasteline ashtu sic i ka cilesuar Bismarku vite me pare. Eshte gjynah nga Zoti qe t’ja leme kete vend te bukur ne dore te bolshevikeve ruse.”

        Reply to this comment
        • sandor petoef July 5, 00:55

          Ke ngaterurar burimin. Ai citat eshte marre nga vepra e 44 e Anastas Truthare Janullatosit.

          Reply to this comment
          • nastradini July 5, 10:17

            O poeti revolucionar hungarez Shandor Petjof qe nuk di te shkruash pa gabime edhe emerin tend, cfare ka thene Bismarku ne Kongresin e Berlinit, qe vendosi me pas fatin e Shqypnise pa Kosoven, Metohine dhe Camerine ne Konferencen e Ambasadoreve ne Londer me pas ka pak rendesi per situaten aktuale ne te cilen ndodhet sot vendi yne. Sepse kufijte aktuale te shteteve nuk mund te ndryshohen me sipas oreksit te “Peshkut te Madh qe kollofit te Peshkun e Vogel”. Kjo teori enveriste e kalemxhinjve te Enver Hoxhes si Pellumb Xhufi, Paskal Milo me shume te tjere nga pas mund t’i sherbeje nacionalizmit fanatik duke i yshtur dhe ndjelle shqyptaret kunder fqinjeve per te justifikuar deshtimin e politikes kombetare ne planin ekonomik dhe social, por kursesi nuk mund ta afroje Shqypnine me vendet e zhvilluara te Be-se dhe Botes. Feja e krishtere ka treguar historikisht qe eshte MEHLEMI i shpirtit te popujve per t’u afruar me njeri tjetrin dhe jo per t’i “ngrene koken apo zemren ARMIKUT ne kufi apo me larg” sic predikonte Enver Hoxha vite me pare kur prishi nga themelt kishat dhe xhamiat.

          • Lleshi July 7, 13:52

            Ajo qe ia ngjeshin Bismarkut dhe qe ty te vjen per aq qejf gjendet vetem ne nje liber te shkruajtur nga studiesi serb dhe ne asnje literature tjeter !

            Po e shikon ? Une nuk u gabova qe ti je aziatik stepash , nje skllav ose sllav , i ardhur ne Gerqi dhe pastaj argat e sllav ne Arbaniti !

            Rri urte aty skllav dhe bej punet e agait ! Nxirr ze sa duhet dhe ku duhet , si vegel me ze qe je , se po hengre buken tone dhe ben duvane e Qishes Gerke , o te ta presim gjuhen dhe t’ua hedhim qenve ! Ha…ha…ha…. o palokari !

          • Pellazgu August 19, 14:08

            @nastradini

            O nastradin, mos bëj si i kulturuar e të kritikosh të tjerët kur vetë ke formim gjysmak. Emri i Petëfit në hungarisht shkruhet Sándor Petőfi dhe lexohet Shandor Petëfi (ose Petőfi Sándor siç është rregulli magjar i të shkruarit të emrave të njerëzve dhe lexohet Petëfi Shandor).
            Nuk është mirë kur të paditurit kërkojnë të përhapin dije…

  49. gimi July 4, 17:34

    Shkrimi i Pellumb Xhufit eshte studim shkencor i bazuar ne arkivat e Vatikanit e te Spliti e Zagrebit dhe nuk eshte perralle e bere nga prifterinjte e pagezuar nga greku Janullatos, i perkedheluri i greko-ortodoksit Edi Rama qe e beri qytetar nderi te Tiranes, duke i dhene edhe token per kishen qe e pagezuan greqisht para nje muaji Edi me te gjithe politikanet e tjere te pafytyre shqiptare, bashke me Berishen qe e lejoi Janullatosin te behej krye prift ortodoks i Shqiperise, me Ilir Met kokmadhin si kryeminister qe i tha Edi Rames t’i jepte token per kishen dhe Fatos Nano me ndjenja joshqiptare per thjesht te nje qejflliu te paparincipt. I lumte Pellumb Xhufit qe hodhi drite mbi te vertetat per Shen Kozman, spiunin e grekerve dhe perhapesin e greqizimit te shqiptareve.

    Reply to this comment
  50. doriani July 4, 18:07

    Kalemxhinjte e Janullatos shkruajne genjeshtra te hapta:
    “Duhet të sqarojmë se i gjithë Shkrimi i Shenjtë dhe e gjithë pasuria e letërsisë kishtare orthodhokse në atë kohë, ishte e shkruar e gjitha në greqishten e vjetër ashtu si edhe literatura kishtare katolike në latinisht dhe ajo islamike në arabisht.”
    Por enciklopedite shkruajne se te gjitha kishat ortodokse, ruse, bullgae, maqedonase, rumune, ukrainase etj. i zhvillonin ceremoiite kishtare vetem ne gjuhet e tyre kombetare:
    “Church Slavonic is the conservative Slavic liturgical language used by the Orthodox Church in Bulgaria, Poland, Russia, Serbia, and Ukraine. The language also occasionally appears in the services of the Orthodox Church in America and the Czech and Slovak lands. It was also used by the Romanians until the 16th century, as well as by Roman Catholic Croatians in the early Middle Ages.
    In addition, Church Slavonic is used by some churches which consider themselves Orthodox but are not in communion with the Orthodox Church, such as the Macedonian Orthodox Church, the Montenegrin Orthodox Church, the Russian True Orthodox Church, and others.

    Reply to this comment
    • mono August 19, 14:09

      I nderuar, Shen Kozmai vdiq ne 1779 nderkohe qe perpjekjet e para per perkthim te plote te Dhiates se Re nga Vangjel Meksi dhe Gregor Gjirokastriti (Metropolit i Athines) u bene ne 1820, dhe perkthimi ne gegerisht dhe toskerisht nga Kristoforidhi u be ne vitet 1868-1884. Ne vende te ndryshme perkthimi eshte bere ne kohe te ndryshme.

      Liturgjia qe kendohej ne kishat ortodokse duhet te jete bere edhe me vone, besoj nga Fan Noli ne fillim te shekullit te kaluar, por kjo eshte pershtypja ime me c’kam lexuar ne internet.

      Pra ai ka jetuar 40 vjet para tentativave te para per perkthimin e Shkrimit te Shenjte ne shqip.

      Reply to this comment
  51. latifond July 4, 18:54

    Ne diskutimet per kishen kombetare nuk mund te perjashtohen shqiptaret,qe s`duan t`ja dijne per fe,pasi e para eshte shqiptaria dhe me pas feja.Me dhembin ato kisha paleo-kristjane,me te vjetra se te gjitha kishat greke,te lena germadhe,pa restauruar,sepse deshmojne nje kulture me te lashte qyteterimi dhe ky qyteterim nuk eshte grek.Ne diskutimet per Kozma grekun,ne qender eshte nje aventurier sharlatan,mje murg injorant,qe i dha vetes atributet e nje shenjtori cudiberes dhe fallxhori parashikues,per te indoktrinuar fshataret shqiptare naive e te pashkolluar,Biografine e tij e ka zbardhur nje dekade me pare historiani Sherif Delvina,por nuk i heq nje presje edhe kesaj permbledhje te shkurtuar te prof. Xhufit.Kozma Etoliani,misjonar i Patrikanes se Stambollit nuk u dergua ne viset shqiptare per ruajtjen e ortodoksisenga kercenimi i muslimanizimit turk,sepse per kete nuk jepte ferman sulltani dhe pushteti turk,te cilet i kishin lene te lira ne besimin e tyre nenshtetasit e perandorise.Qellimi i tij permblidhet ne fjalet e cituara prej tuj nga prof.Xhufi:”Mesojini femijeve gjuhen greke,pasi kisha jone eshte greke dhe kombi yne eshte grek.”Per te treguar se shenjteria e tij eshte nje falsitet, profesori bie ne prove rastin e shketerrimit te kishes se re te Himares per te ndertuar shkolle greke.Me pak fjale,misioni i Kozma etolianit eshte grekezimi i popullsive autoktone shqiptare te besimit te krishtere,qe 50 vjet me vone do te perdoreshin si mish per top nga kisha greke per te ndertuar shtetin grek.Ishin shqiptaret qe luftuan per pavarsine e tyre,pavarsi e cila ju vodh nga kisha greke,duke ua nderruar identitetin dhe gjuhen.Ndihme ne strategjine e tyre Prifterinjte e djallezuar te Fanarit dhe murgjit e malit te shenjte,paten edhe pashallaret injorante dhe xhahile,Ali Tepelena, Bushatllinjte dhe vete Kurt pashen e Beratit.Masakrat e Aliut kunder Sulit,Himares,Hormoves dhe camerise i ndihmuan greket e Fanarit,te rekrutojne si revolucjonare greke keto popullsi te rraces shqiptare dhe te gjuhes shqiptare.Antishqiptarizmi i Kozma etolianit duhet demaskuar ne drite te diellit,sepse perben nje rrezik eminent sa kohe ne krye te kishes shqiptare qendron Anastas Janullatos,qe kerkon te shenjterohet ne shembull te tij,se ka akoma qorra Shqiperia.

    Reply to this comment
  52. Rilind July 4, 19:52

    Pa hyre ne debate te kota per Kozmane e qellimet e tij ne ne sherbim te ortodoksizmit e gjuhes helene, ky paragraf i nxjerr zbuluar komplet qellimet e ketyre mjeker-cjaperve servile shqiptare, sahanlepires te “vorio-epirotasve” greke per kohen e sotme:

    “Dashuria për dijen dhe arsimin, i bashkon plotësisht dy personalitet, të cilëve ne u kushtojmë këtë shkrim, pikërisht Shen Kozmain dhe Imzot Anastasin. Për këtë arsye Patriarku Ekumenik, Tërë shenjtëria e Tij Bartholomeu, me rastin e shenjtërimit të Katedrales Madhështore “Ngjallja e Krishtit” në Tiranë, bëri analogji kur tha se Imzot Anastasi është pasuesi i misionit të Shen Kozmait.”

    Dmth duan te barazojne Kozmane me Anastasin. Anastasi mund te jete njeri i ditur e i zgjuar, por nuk di nje rast qe ky greku Anastas te kete mbajtur anen shqiptare ne problemet e shumta midis Shqiperise e Greqise. Keshtu jane konfliktet per varrezat e ushtareve greke, kishen e Permetit, problemet ne Himare, problemi cam, etj. Gjithmone ka qene i gatshem te “t’i hedhe benzine zjarrit” ketyre probleme, natyrisht me lezet. Se pastaj diskreditohet komplet ne qellimet e tij te ngarkuar nga ky palo Bartolomeu.

    Provokimi i bere para 1 muaji kur u ftuan patriarku anti-shqiptar serb Irenej dhe anti-shqiptari i madh, vorio-epirotasi Nikolas Gejxh, mos-festimi e mos-vendosja e statujes se Fan Nolit ne Durres, pikerisht aty ku ai mbajti meshen shqip para 100 vjeteve, jane shembujt me te fresket te poshtersise se ketyre misionareve greke brenda kishes tone !

    Minimalja qe keta misionare greke, bashke me Janullatosin e tyre duhej te benin me kete rast ishte ajo qe u be ne kishen e Shen Gjergjit ne Boston ku në prani të besimtarëve dhe klerikëve ortodoksë edhe nga Shqipëria, u zhvilluan ceremoni të posaçme në kuadër të 100-vjetorit të liturgjisë së parë ortodokse në gjuhën shqipe !

    Reply to this comment
    • Pellazgu July 4, 21:11

      @Rilind

      Bravo Rilind! Qëmtim shumë i hollë dhe tejet i saktë.

      Reply to this comment
    • Rilind July 5, 11:08

      Po bej nje korrektim te vogel tek paragrafi i trete. Me sakte do ishte keshtu:
      “Dmth po sjellin paralele midis Kozmait dhe Anastasit. Drejte e kane nga njera ane: Se te dy kane qene e jane ne sherbim te ortodoksizmit hegjemonist e nacionalist grek e jo atij shqiptar”.

      Reply to this comment
  53. lilita July 4, 21:18

    Dy pyetje per te qartesuar misionin e kryepeshkopit te sotem ne vendin tone dhe te shen Kozmait.Pse predikojne ne greqisht kur kemi gjuhen tone te bukur?…Pse nuk kontriboi shen Kozmai per krijimin e alfabetit shqip si rilindasit tane te mrekullueshem?…Pse Janullatosinuk predikon ne shqip kur keni alfabet dhe gjuha jone e njesuar me nje gramatike morfologjike dhe sinteksore perfekte?…

    Reply to this comment
    • mono August 19, 14:25

      lilita – te falenderoj qe ne dallim nga shumica e komentuesve anti Anastas dhe anti Kozma, ke ngritur pyetje qe ia vlejne te diskutohen.

      – Ju thoni pse Shen Kozmai nuk predikoi shqip. Nuk di c’te them, por ne Myzeqe do kete patur ndonje perkthyes se ne ate zone nuk eshte se dine greqisht. Ndoshta duhet te kishte mesuar shqip dhe te predikonte ne shqip, mund te qendroj si ceshtje. Per sa i perket alfabetit shqip, ti po i kerkon nje prifti grek ate qe s’ben deri ne ate kohe shume e shume shqiptar. Ai ishte i huaj dhe mendoj qe s’mund ti kerkojme llogari per ata qe nuk e canin koken deri ne ate kohe vete shqiptaret qe ta benin.

      – Per sa i perket kryepeshkopit, ai ben meshimin ne shqip dhe predikimin ne greqisht. Meshimi eshte me i lehte se ka pak fraza ne shqip, nderkohe nga ata prane kryepeshkopit thuhet qe ai ne moshen e tij s’mund ta flasi rrjedhshem gjuhen shqipe, rrjedhimisht predikimi do qe i cale. Per mendimin tim, kryepeshkopi mund te kish zgjedhur nje rruge te mesme duke predikuar ne anglisht, pasi ne Shqiperi ka nje ndjeshmeri te caktuar ne lidhje me meshimin ne greqisht ne kishe dhe ka nje pershtypje nga nje pjese e populates sikur KOASH dominohet nga kisha e Greqise.

      Gjithsesi duhe te kuptojme qe Kisha jone eshte Autoqefale dhe me kontributin e Anastasit dhe kjo u pa ardhjen ne Shqiperi te perfaqsuesve te ndryshem te ortodoksise, perkunder kishave ne vende si Ukraina dhe Maqedonia qe kane probleme njohje mes vete ortodokseve.

      Reply to this comment
  54. Lleshi August 15, 19:21

    EDHE KRISHTI NE NA THENTE
    SE JAM GREK JAKNI PAS MEJE
    DO T’I THEMI PA MBLIDH MENDTE
    SE SHQIPTARI S;VJEN PAS TEJE !

    PETRO NINI LUARASI

    Reply to this comment
  55. elida jorgoni January 18, 14:10

    Gjeja me madheshtore qe Noli yne beri, eshte themelimi i Kishes Ortodokse Autoqefale Kombetare Shqiptare / FAIK KONICA

    Reply to this comment
  56. eli January 25, 14:09

    “{

    Reply to this comment
Shiko komentet

Komento

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*