Shqipëria 1914, fotot e rralla të diplomatit gjerman në oborrin e Wied-it

April 27, 2018 07:26

Shqipëria 1914, fotot e rralla të diplomatit gjerman në oborrin e Wied-it

Nga Marenglen Kasmi

Më 29 prill 1914, Ministria e Jashtme gjermane vendosi hapjen e një Konsullate të Përgjithshme në formën e një AgjensieDiplomatike pranë qeverisë së Princ Wied-it. Kjo Konsullatë duhej që, përkrah angazhimeve politike të kujdesej edhe për mbarëvajtjen dhe përfaqësimin e interesave ekonomike gjermane në Shqipëri. “[…] Në një vend plotësisht të prapambetur e më një popullsi prej rreth 900.000 banorësh, të hapen në të njëjtën kohë dy përfaqësi, një diplomatike dhe një për çështjet ekonomike, është thuajse e pamundur të justifikohet” i drejtohej Ministri i Jashtëm Gjerman Perandorit Wilhelm II. Meqenëse ende nuk dihej nëse Wied-i dhe qeveria e tij do të qëndronin përfundimisht në Durrës, emërtimi i plotë i kësaj përfaqësie jetëshkurtër do të ishte “AgjensiaDiplomatike dhe Konsullata e Përgjithshme për Shqipërinë”.

Agjensia e filloi menjëherë aktivitetin e saj.Provizorisht ajo u drejtua nga Sekretari i Dytë në shërbimin diplomatik gjerman Rudolf Nadolny. Në fakt, Nadolny zëvendësoi në këtë detyrë përfaqësuesin gjerman të Komisionit Ndërkombëtar të Kontrollit,Julius Winckel, i cili u detyrua të largohej pë tu kuruar në Itali, pasi gjatë një vizite në qytetin e Vlorës atë e kafshoi një qen i tërbuar.

Në momentin e ardhjes së Wied-it në Shqipëri, Nadolny ishte i vetmi përfaqësues i shërbimit diplomatik gjerman që ndodhej pranë tij. Nadolny do të ndikonte drejtpërsëdrejti në ngjarjet që do të zhvilloheshin në Shqipëri.Wied-i si gjerman, ndihej më i lidhur me Nadolnyn-in dhe i besonte më shumë atij sesa përfaqësuesve të Austro-Hungarisëdhe Italisë. Pra, Nadolny ishte në sytë e Wied-it “i treti i paanshëm”.

Princ Wied-i e dinte se, politika gjermane nuk kishte interesa direkte në Shqipëri, madje ajo ishte skeptike ndajmisionittëtij në Shqipëri. Jo vetëm Wilhelm-i II, por edhe politika gjermanee konsideronte situatën në të cilën do të gjendej Wied-i në Shqipëri aq të komplikuar dhe të vështirë, saqë në Reichstag (Parlament), pas zgjedhjes së Wied-it, si Princ i Shqipërisë, do të thuhej se “është më e rehatshme dhe e pranueshme të ulesh mbi një fole milingonash, sesa në fronin mbretëror shqiptar”.

Përvoja gjashtë mujore e mbretërimit tëWied-it në Shqipëri e vërtetoi këtë parashikim. Nadolny u kreu më së miri detyrën e tij. Përkrah një numri të konsiderueshëm të raporteve që i dërgoi Berlinit, ai si një i apasionuar pas fotografisë, krijoi edhe një album fotografik me rreth 100 foto e kartolina nga Shqipëria.

Në këtë album, janë fiksuar pamje të Durrësit, Kavajës, Vlorës e Shkodrës, disa në format kartoline e disa të tjera të shkrepura nga Nadolny. Në to bie në sy tendenca për të fiksuar në sfond të fotove, madje thuajse gjithmonë, njëminarexhamie.

Interesantëparaqiten edhe personazhet historike të fiksuara prej tij në celuloid, filluar prej përfaqësuesve të huaj diplomatikë, anëtarëve të KNK-së, oficerëve shqiptarë, Isa Boletinit, Esat Pashë Toptanit, Marka Gjonit etj. Madje, fotoja e Marka Gjonit dhe trimave të tij mund të konsiderohet si ndër të vetmet foto të tij në këtëmoshë. Po ashtu, në foto spikasin edhe karakteret e ndryshme të trimave që e shoqërojnë atë.

Po me kaq vlerë janë edhe fotot ilustruese të luftimeve kundër kryengritësve. Aty janë fiksuar momente nga luftimet, armatimi i përdorur, instruktorët e huaj, trupat vullnetare etj. Tejet pikante dhe domethënëse është edhe fotoja ku, Princ Wied-i, hipur në kalë nderohet ushtarkisht me dorën te vetulla e djathtë nga trupat vullnetare shqiptare, pamja, veshja dhe qëndrimi i të cilëve ështe tepër larg asaj të një ushtrie të rregullt, që mund të salutojë në këtë mënyrë.

Fotot në album nuk janë të shoqëruara me emra të personazheve dhe një pjesë e e tyre është vështirë të identifikohen sot, – çka nuk e zbeh kurrsesi vlerën e tyre.

Albumi origjinal gjendet nëArkivin Politik të Ministrisë së Punëve të Jashtme në Berlin.

 

4

Rudolf Nadolny

Kush ishte Rudolf Nadolny?

Rudolf Nadolny (pseudonime: Rolf Lodan, Oestling, Ostmann)

* 12.7.1873 Groß-Styrlack në Lötzen (Prusia Lindore); † 18.5.1953 në Düsseldorf

Pas përfundimit të gjimnazit në vitin 1892, Nadolny studioi në shkencat juridike deri në vitin 1895, në Königsberg.

Në vitin 1902 filloi karrierën diplomatike. Në vitet 1903-1907 u emërua diplomat në Konsullatën e Përgjithshme të Shën Petersburgut, ku ai përjetoi edhe zhvillimet e revolucionit rus si edhe pasojat e luftës ruso-japoneze. Para Luftës së Parë Botërore, Nadolny u dërgua me disa misione speciale në Persi, Bosnje dhe Shqipëri. Me fillimin e luftës, Nadolny drejtoi prej dhjetorit 1914 Seksionin Politik të Shtabit të Përgjithshëm të Forcave Tokësore në ushtrinë gjermane. Në korrik 1916, ai dërgohet si i Ngarkuari me Punë i Gjermanisë në Persi. Prej nëntorit 1917, Nadolny punoi si drejtues i Departamentit të Lindjes në Ministrinë e Punëve të Jashtme, Berlin dhe më vonë, si përfaqësues i Ministrisë së Punëve të Jashtme pranë presidentit gjerman. Në janar 1920 dërgohet si i Ngarkuar me Punë dhe drejtues i Legatës së Përgjithshme në Stockholm, Suedi. Në maj 1924 titullohet ambasador në Ankara, Turqi. Në vjeshtën e vitit 1933 emërohet ambasador në Moskë, por jep dorëheqjen nga detyra një vit më vonë, pasi nuk ishte dakort me politikën nacionalsocialiste të Hitlerit ndaj Bashkimit Sovjetik.

Gjatë luftës shërbeu si kapiten e më pas major në shtabin e admiralit Canaris.

1100_0465 2 100_0453 100_0454 100_0455 100_0458 100_0460 100_0461 100_0463 100_0516 100_0519 100_0520 100_0521 100_0522 100_0524 100_0526 100_0535 100_0540 100_0541 100_0543 100_0545 100_0547 100_0548 100_0550 100_0551 100_0552 100_0557 100_0559 100_0563 100_0564 100_0565 100_0566 100_0567 100_0569 100_0571 100_0573 100_0576 100_0662 100_0664 100_0667 100_0670 100_0673 100_0676 100_0679 100_0681 100_0685 100_0691 100_0694 100_0696 100_0700 100_0702 100_0704 100_0466 100_0470 100_0471 100_0474 100_0475 100_0476 100_0478 100_0480 100_0481 100_0482 100_0484 100_0485 100_0486 100_0487 100_0490 100_0491 100_0495 100_0496 100_0497 100_0502 100_0504 100_0505 100_0507 100_0510 100_0511 100_0512 100_0514

April 27, 2018 07:26
Komento

9 Komente

  1. Pano Hallko March 1, 18:07

    Pergezime Prof. Marengleni! SI GJITHNJE, kONTRIBUTOR I MADH NE LEMIN E hISTORISE

    Reply to this comment
  2. Lion March 1, 20:00

    Foto interesante per nje periudhe te vecante historike!

    Reply to this comment
  3. # March 1, 20:24

    Fotografia e 12 duke numruar nga fundi drejt lart.
    Asht Gjimnazi 29 Nandori Shkoder ne krahun e djathte te fotografise.Ajo tjetra perball ngjan me ate te Pedakogjikes.Po nuk ka mundesi te behet nji foto e tille.Mbasi dy ndertesat qe i permend une jane ne pozicion balle per balle dhe nedistance afer 100m.

    Reply to this comment
    • KOZi April 27, 10:25

      Dikur jane qene tre ndertesa te ngjashme, ajo qe ishte ne mes si ne foto u shemb per ti dhene pamje Prefektures.

      Reply to this comment
  4. elio March 2, 20:30

    Nuk jane vetem foto te Nadolny..shume foto jane te marra ne Internet. Zoteria te mos na shese sapunin per djathe…

    Reply to this comment
  5. demo April 27, 19:38

    Jane foto te publikuara me par nga Robert Elsie,rrahmet shpirti,Nuk keni per te pare me foto te arkivave te botes qe i publikonte zemerbardhi Elsie,por i vidhnin Taret &Compani,Media kazanit.Llumi proletariatit ka mesuar alfabetin,qe te vjedhi edhe pasurine intelektuale.Aaa

    Reply to this comment
  6. demo April 28, 18:53

    Zylo efendiu,eshte e vertete qe fotot origjinale gjenden atje ku thua ti,por prej andej i nxorri 5 vjet me pare zbuluesi me prodhimtar qe ka njohur Shkenca Albanologjike me ALTRUISTI,me shpirtmadhi,me FEMINORI..
    Shpirti bardhe si debore-Robert Elsie.I fali shume Shqiperise,qe te kapardisen Tarja,Fatja dhe gollobordakja Flutra Acka..Larg duart nga DIJA o llumi i proletariatit.Merru me veglat qe ju la yt ate.Nuk eshte LIBRI.

    Reply to this comment
  7. Meço May 2, 09:23

    “Ata që se mbrrijnë rrushin,thonë:eshtë i pa pjekur”.

    Reply to this comment
Shiko komentet

Komento

Click here to cancel reply.

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*